profilaktyka nawrotowej zatorowości płucnej
Wskazanie

Profilaktyka nawrotowej zatorowości płucnej to zespół działań medycznych mających na celu zapobieganie ponownemu wystąpieniu zatoru tętnicy płucnej (ZP) u pacjentów, którzy już przebyli ten epizod. Zatorowość płucna jest stanem zagrażającym życiu, w którym materiał zatorowy, najczęściej skrzeplina pochodząca z żył głębokich kończyn dolnych, blokuje tętnice płucne lub ich odgałęzienia.

Podstawą profilaktyki nawrotowej zatorowości płucnej jest długoterminowa terapia przeciwkrzepliwa. Standardowo stosuje się doustne antykoagulanty, w tym antagonistów witaminy K (warfaryna – Warfin, acenokumarol – Sintrom) lub bezpośrednie doustne antykoagulanty (DOAC) takie jak rywaroksaban (Xarelto), apiksaban (Eliquis), dabigatran (Pradaxa) czy edoksaban (Lixiana). W niektórych przypadkach, zwłaszcza przy przeciwwskazaniach do terapii doustnej, można stosować heparyny drobnocząsteczkowe (enoksaparyna – Clexane, Neoparin; dalteparyna – Fragmin; nadroparyna – Fraxiparine).

Czas trwania leczenia przeciwkrzepliwego zależy od przyczyny ZP, ryzyka nawrotu oraz ryzyka krwawienia. U pacjentów z przemijającym czynnikiem ryzyka (np. zabieg operacyjny) leczenie trwa zazwyczaj 3-6 miesięcy. Natomiast w przypadku idiopatycznej ZP, nawracającej ZP lub współistniejącej trombofilii, terapia może być bezterminowa. U pacjentów z chorobą nowotworową preferowane są heparyny drobnocząsteczkowe przez przynajmniej 3-6 miesięcy.

Największe trudności w profilaktyce nawrotowej zatorowości płucnej obejmują: balansowanie między ryzykiem nawrotu ZP a ryzykiem powikłań krwotocznych związanych z leczeniem przeciwkrzepliwym, problemy z utrzymaniem terapeutycznego zakresu INR w przypadku stosowania antagonistów witaminy K, interakcje lekowe oraz dietarne, a także kwestie związane z compliance pacjenta. Istotnym problemem jest również identyfikacja pacjentów, którzy wymagają przedłużonej lub bezterminowej terapii przeciwkrzepliwej.

W wybranych przypadkach, gdy antykoagulacja jest nieskuteczna lub przeciwwskazana, rozważa się implantację filtra do żyły głównej dolnej (czasowego lub stałego). Należy również pamiętać o niefarmakologicznych metodach profilaktyki, takich jak wczesne uruchamianie pacjenta, unikanie długotrwałego unieruchomienia, stosowanie pończoch uciskowych oraz edukacja pacjenta na temat objawów ZP i zakrzepicy żył głębokich.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl