Interakcje leku
Pirfenidone Aurovitas 801 mg

Pirfenidon, substancja czynna leku Pirfenidone Aurovitas, jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP1A2 (70-80%) oraz w mniejszym stopniu przez CYP2C9, 2C19, 2D6 i 2E1. Inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina, powodują znaczące zwiększenie ekspozycji na pirfenidon (czterokrotny wzrost), co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Silne selektywne inhibitory CYP1A2 (np. enoksacyna) mogą zwiększyć ekspozycję 2-4-krotnie, co wymaga redukcji dawki pirfenidonu do 801 mg/dobę (267 mg 3x/dobę) i monitorowania działań niepożądanych. Umiarkowani inhibitory, jak cyprofloksacyna 750 mg, zwiększają ekspozycję o 81%, co wymaga zmniejszenia dawki pirfenidonu do 1602 mg/dobę (534 mg 3x/dobę). Ostrożność zaleca się także przy stosowaniu amiodaronu, propafenonu oraz innych inhibitorów wielu CYP (np. flukonazol, fluoksetyna), ze względu na ryzyko znacznego wzrostu stężenia pirfenidonu.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Pirfenidon, substancja czynna leku Pirfenidone Aurovitas, podlega metabolizmowi wątrobowemu, w którym uczestniczą enzymy cytochromu P450. Metabolizm pirfenidonu zachodzi głównie (70-80%) przy udziale izoenzymu CYP1A2, a w mniejszym stopniu przy udziale innych izoenzymów, takich jak CYP2C9, 2C19, 2D6 i 2E1. Ta charakterystyka metaboliczna ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia potencjalnych interakcji lekowych 1.

Interakcje z inhibitorami CYP1A2

Ze względu na dominującą rolę CYP1A2 w metabolizmie pirfenidonu, jednoczesne stosowanie inhibitorów tego enzymu może prowadzić do istotnego zwiększenia ekspozycji na pirfenidon i nasilenia działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na następujące interakcje:

Fluwoksamina i silne inhibitory CYP1A2

Badania fazy 1 wykazały, że jednoczesne podawanie pirfenidonu z fluwoksaminą (silnym inhibitorem CYP1A2, hamującym również CYP2C9, 2C19 i 2D6) powoduje czterokrotne zwiększenie ekspozycji na pirfenidon u osób niepalących. Z tego powodu jednoczesne stosowanie produktu Pirfenidone Aurovitas z fluwoksaminą jest przeciwwskazane. Jeśli pacjent przyjmuje fluwoksaminę, należy przerwać jej stosowanie przed rozpoczęciem terapii pirfenidonem 2.

Na podstawie ekstrapolacji wyników badań in vitro i in vivo można stwierdzić, że również inne silne i selektywne inhibitory CYP1A2, takie jak enoksacyna, mogą zwiększać ekspozycję na pirfenidon od dwóch do czterech razy. Jeżeli jednoczesne stosowanie pirfenidonu z silnym i selektywnym inhibitorem CYP1A2 jest konieczne, należy zmniejszyć dawkę pirfenidonu do 801 mg na dobę (267 mg trzy razy na dobę) i monitorować pacjenta pod kątem wystąpienia działań niepożądanych 3.

Cyprofloksacyna i umiarkowane inhibitory CYP1A2

Jednoczesne stosowanie produktu Pirfenidone Aurovitas z cyprofloksacyną w dawce 750 mg (umiarkowany inhibitor CYP1A2) powoduje zwiększenie ekspozycji na pirfenidon o 81%. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania cyprofloksacyny w dawce 750 mg dwa razy na dobę, zaleca się zmniejszenie dawki pirfenidonu do 1602 mg na dobę (534 mg trzy razy na dobę). Należy zachować ostrożność również przy jednoczesnym stosowaniu pirfenidonu z cyprofloksacyną w mniejszych dawkach (250 mg lub 500 mg raz lub dwa razy na dobę) 4.

Produkt Pirfenidone Aurovitas należy stosować ostrożnie również u pacjentów leczonych innymi umiarkowanymi inhibitorami CYP1A2, takimi jak amiodaron czy propafenon 5.

Inhibitory wielu izoenzymów CYP

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów CYP1A2 z silnymi inhibitorami innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu, takich jak:

  • CYP2C9 (np. amiodaron, flukonazol)
  • CYP2C19 (np. chloramfenikol)
  • CYP2D6 (np. fluoksetyna, paroksetyna)

Taka kombinacja może prowadzić do znacznego zwiększenia ekspozycji na pirfenidon 6.

Interakcje z induktorami CYP1A2

Induktory enzymu CYP1A2 mogą zmniejszać stężenie pirfenidonu w osoczu, co prowadzi do zmniejszenia jego skuteczności terapeutycznej. Należy zwrócić uwagę na następujące interakcje:

Palenie tytoniu

Badania fazy 1 wykazały, że palenie tytoniu (które jest induktorem CYP1A2) zmniejsza ekspozycję na pirfenidon do poziomu około 50% wartości obserwowanej u osób niepalących. Palenie tytoniu pobudza wytwarzanie enzymów wątrobowych, zwiększając klirens leku i zmniejszając jego ekspozycję. Z tego powodu podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas należy unikać palenia tytoniu. Pacjentów należy zachęcać do zaprzestania palenia przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia pirfenidonem 7.

Silne induktory CYP1A2

Podobnie jak w przypadku palenia tytoniu, należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP1A2 podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas. Jednoczesne stosowanie produktów leczniczych będących silnymi induktorami zarówno CYP1A2, jak i innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu (np. ryfampicyna) może prowadzić do znacznego zmniejszenia stężenia pirfenidonu w osoczu i utraty skuteczności terapeutycznej 8.

Umiarkowane induktory CYP1A2

Jednoczesne stosowanie umiarkowanych induktorów CYP1A2, takich jak omeprazol, może teoretycznie prowadzić do zmniejszenia stężenia pirfenidonu w osoczu i należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu tych leków 9.

Interakcje z sokiem grejpfrutowym

Spożywanie soku grejpfrutowego prowadzi do zahamowania aktywności enzymu CYP1A2, co może zwiększać ekspozycję na pirfenidon. Z tego powodu podczas leczenia pirfenidonem należy unikać spożywania soku grejpfrutowego 10.

Interakcje pirfenidonu z alkoholem

Chociaż w dostępnych danych nie ma bezpośrednich informacji na temat interakcji pirfenidonu z alkoholem, należy zwrócić uwagę na potencjalne skutki ich jednoczesnego stosowania:

Zarówno pirfenidon, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może prowadzić do konkurencji o enzymy metabolizujące. Ponadto, zarówno pirfenidon, jak i alkohol mogą wykazywać działanie hepatotoksyczne, co może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby podczas jednoczesnego stosowania.

Ze względu na brak konkretnych danych dotyczących interakcji między pirfenidonem a alkoholem, zaleca się ostrożność i najlepiej unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas.

Tabela interakcji z produktem Pirfenidone Aurovitas

Lek/Substancja Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Zalecenia Poziom ważności interakcji
Fluwoksamina Silny inhibitor CYP1A2 oraz innych izoenzymów CYP (2C9, 2C19, 2D6) Czterokrotne zwiększenie ekspozycji na pirfenidon Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie Wysoki (przeciwwskazanie)
Enoksacyna i inne silne selektywne inhibitory CYP1A2 Silne selektywne hamowanie CYP1A2 Dwu- do czterokrotnego zwiększenia ekspozycji na pirfenidon Zmniejszenie dawki pirfenidonu do 801 mg/dobę (267 mg 3x/dobę) jeśli jednoczesne stosowanie jest konieczne Wysoki
Cyprofloksacyna 750 mg Umiarkowany inhibitor CYP1A2 Zwiększenie ekspozycji na pirfenidon o 81% Przy dawce 750 mg 2x/dobę, zmniejszenie dawki pirfenidonu do 1602 mg/dobę (534 mg 3x/dobę) Średni
Amiodaron, Propafenon i inne umiarkowane inhibitory CYP1A2 Umiarkowane hamowanie CYP1A2 Potencjalne zwiększenie ekspozycji na pirfenidon Ostrożne stosowanie Średni
Inhibitory wielu CYP (np. amiodaron, flukonazol, chloramfenikol, fluoksetyna, paroksetyna) Hamowanie CYP1A2 oraz innych izoenzymów (2C9, 2C19, 2D6) Potencjalnie znaczne zwiększenie ekspozycji na pirfenidon Szczególna ostrożność Wysoki
Palenie tytoniu Indukcja CYP1A2 Zmniejszenie ekspozycji na pirfenidon o około 50% Unikać palenia podczas leczenia Wysoki
Ryfampicyna i inne silne induktory CYP Silna indukcja CYP1A2 i innych izoenzymów Znaczne zmniejszenie stężenia pirfenidonu w osoczu Unikać jednoczesnego stosowania Wysoki
Omeprazol i inne umiarkowane induktory CYP1A2 Umiarkowana indukcja CYP1A2 Potencjalne zmniejszenie stężenia pirfenidonu w osoczu Ostrożne stosowanie Średni
Sok grejpfrutowy Hamowanie CYP1A2 Potencjalne zwiększenie ekspozycji na pirfenidon Unikać podczas leczenia Średni
Alkohol Konkurencja o enzymy metabolizujące w wątrobie, potencjalne nasilenie hepatotoksyczności Brak bezpośrednich danych, potencjalne zwiększone ryzyko uszkodzenia wątroby Ostrożność, najlepiej unikanie spożywania alkoholu Nieokreślony (zalecana ostrożność)
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl