Działania niepożądane
Pazopanib Accord 400 mg
Pazopanib Accord, stosowany w leczeniu raka nerkowokomórkowego (RCC) oraz mięsaków tkanek miękkich (STS), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które zostały szczegółowo opisane na podstawie danych z badań klinicznych obejmujących 1149 pacjentów z RCC i 382 z STS. Do najczęstszych działań niepożądanych (≥10%) należą zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej), dermatologiczne (zmiana koloru włosów, hipopigmentacja skóry), naczyniowe (nadciśnienie tętnicze), neurologiczne (ból głowy, zaburzenia smaku), metaboliczne (jadłowstręt, utrata masy ciała) oraz ogólne (zmęczenie, ból). Wśród ciężkich działań niepożądanych, występujących rzadziej (<1%), odnotowano poważne incydenty sercowo-naczyniowe (niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes), perforacje i przetoki przewodu pokarmowego, krwotoki z płuc, przewodu pokarmowego i mózgu, a także powikłania specyficzne dla STS, takie jak żylne powikłania zakrzepowo-zatorowe, zaburzenia czynności lewej komory i odma opłucnowa. Zgłaszano również zgony związane z masywnymi krwotokami, niewydolnością wątroby oraz udarami niedokrwiennymi mózgu.
Działania niepożądane leku Pazopanib Accord
Pazopanib Accord, dostępny w postaci tabletek powlekanych o mocy 200 mg i 400 mg, zawiera pazopanibu chlorowodorek jako substancję czynną. Profil bezpieczeństwa tego leku został szczegółowo przeanalizowany w licznych badaniach klinicznych, zarówno u pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym (RCC), jak i mięsakami tkanek miękkich (STS). Poniżej przedstawiono kompleksową analizę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pazopanibu, ich charakterystykę oraz częstość występowania.1
Baza danych bezpieczeństwa
Profil bezpieczeństwa pazopanibu został ustalony na podstawie danych obejmujących znaczącą liczbę pacjentów. W przypadku raka nerkowokomórkowego dane pochodziły od 1149 pacjentów uczestniczących w czterech kluczowych badaniach klinicznych: głównym badaniu VEG105192 (n=290), badaniu przedłużonym VEG107769 (n=71), uzupełniającym badaniu II fazy VEG102616 (n=225) oraz randomizowanym, otwartym badaniu III fazy typu non-inferiority VEG108844 (n=557). Dla mięsaków tkanek miękkich analizowano dane od 382 pacjentów, w tym 369 uczestników głównego badania VEG110727 oraz 142 pacjentów z uzupełniającego badania II fazy VEG20002.2
Najważniejsze ciężkie działania niepożądane
W trakcie badań klinicznych zidentyfikowano szereg ciężkich działań niepożądanych, które występowały z częstością mniejszą niż 1% u leczonych pacjentów. Do najpoważniejszych należą:<sup data-drug="Pazopanib Accord" data-section="Działania niepożądane" title="Najważniejsze ciężkie działania niepożądane zidentyfikowane w badaniach klinicznych u pacjentów z RCC i STS obejmowały: przemijające napady niedokrwienne, udar niedokrwienny mózgu, niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał serca i mózgu, zaburzenia czynności serca, perforacje i przetoki w przewodzie pokarmowym, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes oraz krwotoki z płuc, z przewodu pokarmowego i do mózgu, przy czym wszystkie te działania niepożądane obserwowano u 3
- Zaburzenia naczyniowo-mózgowe: przemijające napady niedokrwienne, udar niedokrwienny mózgu, zawał mózgu
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe: niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał serca, zaburzenia czynności serca
- Zaburzenia przewodu pokarmowego: perforacje i przetoki w przewodzie pokarmowym
- Zaburzenia rytmu serca: wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes
- Krwotoki: krwotoki z płuc, z przewodu pokarmowego i do mózgu
U pacjentów z mięsakami tkanek miękkich zidentyfikowano dodatkowe istotne ciężkie działania niepożądane, takie jak:4
- Żylne powikłania zakrzepowo-zatorowe – stan wymagający natychmiastowej interwencji medycznej
- Zaburzenia czynności lewej komory – mogące prowadzić do niewydolności serca
- Odma opłucnowa – gromadzenie się powietrza w jamie opłucnej
Działania niepożądane prowadzące do zgonu
W badaniach klinicznych odnotowano przypadki zgonów potencjalnie związanych ze stosowaniem pazopanibu. Do zdarzeń, które doprowadziły do śmierci pacjentów, należały:5
- Krwotok z przewodu pokarmowego – masywny, zagrażający życiu krwotok z przewodu pokarmowego
- Krwotok z płuc/krwioplucie – prowadzący do niewydolności oddechowej
- Zaburzenia czynności wątroby – ciężka niewydolność wątroby
- Perforacja przewodu pokarmowego – prowadząca do zapalenia otrzewnej
- Udar niedokrwienny mózgu – skutkujący nieodwracalnym uszkodzeniem tkanki mózgowej
Najczęstsze działania niepożądane
W badaniach klinicznych dotyczących stosowania pazopanibu zarówno u pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym, jak i mięsakami tkanek miękkich, najczęściej (≥10% pacjentów) obserwowano następujące działania niepożądane:6
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: biegunka, nudności, wymioty, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
- Zaburzenia dermatologiczne: zmiana koloru włosów, hipopigmentacja skóry, złuszczająca wysypka
- Zaburzenia naczyniowe: nadciśnienie tętnicze
- Zaburzenia neurologiczne: ból głowy, zaburzenia smaku
- Zaburzenia metaboliczne: jadłowstręt, zmniejszenie masy ciała
- Zaburzenia ogólne: uczucie zmęczenia, ból
- Nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych: zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej i aminotransferazy asparaginianowej
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pazopanibu, ich częstość występowania oraz nasilenie. Klasyfikacja częstości występowania została oparta o następujące kryteria: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000).7
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | Nasilenie |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Często | Małopłytkowość | Łagodne do ciężkiego |
| Niezbyt często | Neutropenia, leukopenia, pancytopenia | Umiarkowane do ciężkiego | |
| Zaburzenia serca | Niezbyt często | Niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, zaburzenia czynności serca | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu |
| Rzadko | Wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Zaburzenia naczyniowe | Bardzo często | Nadciśnienie tętnicze | Łagodne do ciężkiego |
| Niezbyt często | Przemijające napady niedokrwienne, udar niedokrwienny mózgu | Ciężkie | |
| Rzadko | Przełom nadciśnieniowy | Ciężki, zagrażający życiu | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bardzo często | Biegunka, nudności, wymioty, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej | Łagodne do umiarkowanego |
| Często | Ból brzucha, dyspepsja | Łagodne do umiarkowanego | |
| Niezbyt często | Perforacja przewodu pokarmowego, przetoki, krwotok z przewodu pokarmowego | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Rzadko | Zapalenie trzustki | Ciężkie | |
| Bardzo rzadko | Perforacja jelita | Ciężkie, zagrażające życiu | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Często | Zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej i asparaginianowej | Łagodne do ciężkiego |
| Niezbyt często | Hiperbilirubinemia | Umiarkowane do ciężkiego | |
| Rzadko | Niewydolność wątroby | Ciężkie, potencjalnie śmiertelne | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Bardzo często | Zmiana koloru włosów, hipopigmentacja skóry, złuszczająca wysypka | Łagodne do umiarkowanego |
| Często | Łysienie, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej | Łagodne do umiarkowanego | |
| Niezbyt często | Nadwrażliwość skórna, wysypka | Łagodne do umiarkowanego | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Niezbyt często | Krwotok z płuc, krwioplucie | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu |
| Rzadko | Odma opłucnowa | Ciężkie | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bardzo często | Ból głowy, zaburzenia smaku | Łagodne do umiarkowanego |
| Często | Zawroty głowy | Łagodne do umiarkowanego | |
| Rzadko | Zespół odwracalnej tylnej encefalopatii | Ciężkie | |
| Zaburzenia metaboliczne | Bardzo często | Jadłowstręt, zmniejszenie masy ciała | Łagodne do umiarkowanego |
| Niezbyt często | Hipofosfatemia, hipomagnezemja | Łagodne do umiarkowanego | |
| Zaburzenia ogólne | Bardzo często | Uczucie zmęczenia, ból | Łagodne do umiarkowanego |
| Często | Astenia, zapalenie błon śluzowych | Łagodne do umiarkowanego |
Działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi
Leczenie pazopanibem wiąże się z ryzykiem wystąpienia określonych działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi i monitorowania. Niektóre z nich mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej:
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe – nadciśnienie tętnicze występujące bardzo często może prowadzić do przełomu nadciśnieniowego; należy regularnie monitorować ciśnienie krwi
- Hepatotoksyczność – zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych jest częstym działaniem niepożądanym, które może postępować do niewydolności wątroby; konieczne jest regularne monitorowanie parametrów wątrobowych
- Krwotoki – krwawienia, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, płuc lub do mózgu mogą mieć potencjalnie śmiertelne konsekwencje
- Perforacje i przetoki w przewodzie pokarmowym – są rzadkimi, ale potencjalnie śmiertelnymi powikłaniami
- Zaburzenia rytmu serca – wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes mogą prowadzić do nagłego zatrzymania krążenia
Niepokojące objawy, takie jak silny ból brzucha, krwioplucie, bóle w klatce piersiowej, znacznie podwyższone ciśnienie tętnicze czy zaburzenia świadomości, wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej.<sup data-drug="Pazopanib Accord" data-section="Działania niepożądane" title="Najważniejsze ciężkie działania niepożądane zidentyfikowane w badaniach klinicznych u pacjentów z RCC i STS obejmowały: przemijające napady niedokrwienne, udar niedokrwienny mózgu, niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał serca i mózgu, zaburzenia czynności serca, perforacje i przetoki w przewodzie pokarmowym, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes oraz krwotoki z płuc, z przewodu pokarmowego i do mózgu, przy czym wszystkie te działania niepożądane obserwowano u 8
Monitorowanie i postępowanie w przypadku działań niepożądanych
Ze względu na szeroki profil działań niepożądanych pazopanibu, ścisłe monitorowanie pacjentów podczas terapii jest kluczowe dla wczesnego wykrywania i leczenia powikłań. W zależności od rodzaju i nasilenia działań niepożądanych, może być konieczna modyfikacja dawki, czasowe przerwanie lub całkowite odstawienie leku.
Szczególnie ważne jest regularne monitorowanie:
- Parametrów wątrobowych
- Ciśnienia tętniczego
- Parametrów sercowych, w tym EKG u pacjentów z czynnikami ryzyka
- Morfologii krwi
- Objawów perforacji przewodu pokarmowego
Każde istotne klinicznie działanie niepożądane powinno być niezwłocznie zgłaszane lekarzowi prowadzącemu, a leczenie dostosowane do indywidualnej sytuacji pacjenta.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania