Działania niepożądane
Optilamid 10 mg/ml

Optilamid to krople do oczu zawierające brynzolamid w stężeniu 10 mg/ml, gdzie każda kropla dostarcza 0,27 mg substancji czynnej. Brynzolamid jest sulfonamidowym inhibitorem anhydrazy węglanowej, stosowanym miejscowo w leczeniu jaskry i nadciśnienia wewnątrzgałkowego. W badaniach klinicznych na ponad 2732 pacjentach najczęściej obserwowano działania niepożądane takie jak zaburzenia smaku (6,0%) oraz przemijające niewyraźne widzenie (5,4%), które pojawiały się po zakropleniu i ustępowały w ciągu kilku minut. Ze względu na ogólnoustrojowe wchłanianie brynzolamidu, mogą wystąpić także działania niepożądane charakterystyczne dla inhibitorów anhydrazy węglanowej podawanych systemowo, obejmujące zaburzenia żołądkowo-jelitowe, neurologiczne, hematologiczne, nerkowe i metaboliczne. W populacji pediatrycznej działania niepożądane były głównie miejscowe i łagodne, dotyczące oka (przekrwienie, podrażnienie, wydzielina, łzawienie). W terapii skojarzonej z trawoprostem profil bezpieczeństwa nie różnił się od monoterapii.

Działania niepożądane leku Optilamid

Optilamid (10 mg/ml, krople do oczu, zawiesina) zawiera jako substancję czynną brynzolamid w stężeniu 10 mg/ml. Każda kropla zawiesiny dostarcza 0,27 mg brynzolamidu. Produkt ten, jako inhibitor anhydrazy węglanowej, może wywoływać szereg działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu.1

Profil bezpieczeństwa

W badaniach klinicznych z udziałem ponad 2732 pacjentów otrzymujących brynzolamid w monoterapii lub w leczeniu skojarzonym z maleinianem tymololu 5 mg/ml, najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były zaburzenia smaku (6,0%) objawiające się jako gorzki lub nietypowy smak w jamie ustnej oraz przemijające niewyraźne widzenie (5,4%) występujące po zakropleniu produktu i trwające od kilku sekund do kilku minut.2

Mechanizm działań niepożądanych

Należy zaznaczyć, że brynzolamid jest sulfonamidowym inhibitorem anhydrazy węglanowej, który wchłania się ogólnoustrojowo. Z tego powodu mogą występować działania niepożądane charakterystyczne dla inhibitorów anhydrazy węglanowej podawanych ogólnoustrojowo, takie jak zaburzenia żołądkowo-jelitowe, neurologiczne, hematologiczne, nerkowe i metaboliczne, mimo miejscowej aplikacji w postaci kropli do oczu.3

Zaburzenia smaku

Zaburzenia smaku (gorzki lub nietypowy smak w jamie ustnej po zakropleniu) były najczęściej opisywanymi ogólnoustrojowymi działaniami niepożądanymi związanymi ze stosowaniem brynzolamidu w trakcie badań klinicznych. Mechanizm tego działania niepożądanego jest związany z przenikaniem kropli do nosogardzieli przez kanał nosowo-łzowy. Aby zminimalizować występowanie tego działania niepożądanego, zaleca się zatkanie kanału nosowo-łzowego lub delikatne zamknięcie powieki po zakropleniu leku.4

Dzieci i młodzież

W przypadku populacji pediatrycznej, w krótkoterminowych badaniach klinicznych przeprowadzonych na niewielkiej grupie pacjentów, działania niepożądane obserwowano u około 12,5% uczestników. Większość z tych działań miała charakter miejscowy, nieciężki i dotyczyła oka, obejmując takie objawy jak przekrwienie spojówek, podrażnienie oka, wydzielina z oka oraz zwiększone łzawienie.5

Terapia skojarzona

Podczas stosowania brynzolamidu w leczeniu wspomagającym terapię trawoprostem nie zaobserwowano żadnych niespodziewanych działań niepożądanych. Profil działań niepożądanych w terapii skojarzonej odpowiadał działaniom obserwowanym przy stosowaniu każdej z substancji czynnych osobno.6

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania brynzolamidu w postaci kropli do oczu. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania zgodnie z konwencją: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) lub częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).7

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działanie niepożądane
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Niezbyt często Zapalenie nosa i gardła, zapalenie gardła, zapalenie zatok
Częstość nieznana Nieżyt nosa
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niezbyt często Zmniejszenie liczby krwinek czerwonych, zwiększenie stężenia chlorków we krwi
Zaburzenia układu immunologicznego Częstość nieznana Nadwrażliwość
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Częstość nieznana Zmniejszenie łaknienia
Zaburzenia psychiczne Niezbyt często Apatia, depresja, nastrój depresyjny, obniżenie libido, koszmary senne, nerwowość
Rzadko Bezsenność
Zaburzenia układu nerwowego Niezbyt często Dysfunkcja ruchowa, amnezja, zawroty głowy, parestezje, bóle głowy
Rzadko Upośledzenie pamięci, senność
Częstość nieznana Drżenie, upośledzenie czucia, brak smaku
Zaburzenia oka Często Niewyraźne widzenie, podrażnienie oka, ból oka, uczucie obecności ciała obcego w oku, przekrwienie oka
Niezbyt często Nadżerki rogówki, zapalenie rogówki, punktowate zapalenie rogówki, uszkodzenie rogówki, złogi w oku, zabarwienie rogówki, uszkodzenie nabłonka rogówki, zaburzenia nabłonka rogówki, zapalenie powiek, świąd oka, zapalenie spojówek, obrzęk oka, zapalenie gruczołów tarczkowych, oślepienie, światłowstręt, suchość oka, alergiczne zapalenie spojówek, skrzydlik, zabarwienie twardówki, niedomoga widzenia, dyskomfort w oku, nieprawidłowe czucie w oku, suche zapalenie spojówki i rogówki, torbiel podspojówkowa, przekrwienie spojówek, świąd powiek, obecność wydzieliny w oku, strupy na brzegach powiek, zwiększone łzawienie
Rzadko Obrzęk rogówki, podwójne widzenie, zmniejszenie ostrości widzenia, fotopsja, osłabione czucie w oku, obrzęk okołooczodołowy, zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego, zwiększona proporcja wielkości zagłębienia do wielkości tarczy nerwu wzrokowego
Częstość nieznana Choroba rogówki, zaburzenia widzenia, alergia oka, utrata rzęs, choroba powiek, obrzęk powiek
Zaburzenia ucha i błędnika Rzadko Szum w uszach
Częstość nieznana Zawroty głowy
Zaburzenia serca Niezbyt często Zapaść sercowo-oddechowa, bradykardia, kołatanie serca
Rzadko Dławica piersiowa, nieregularna akcja serca
Częstość nieznana Zaburzenia rytmu, tachykardia, nadciśnienie, zwiększenie ciśnienia krwi, zmniejszenie ciśnienia krwi, przyspieszona czynność serca
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Niezbyt często Duszność, krwawienia z nosa, ból jamy ustnej i gardła, ból krtani i gardła, podrażnienie gardła, kaszel związany z zaburzeniami górnych dróg oddechowych, katar, kichanie
Rzadko Nadreaktywność oskrzeli, przekrwienie górnych dróg oddechowych, przekrwienie zatok, nieżyt nosa, kaszel, suchość błony śluzowej nosa
Częstość nieznana Astma
Zaburzenia żołądka i jelit Często Zaburzenia smaku
Niezbyt często Zapalenie przełyku, biegunka, nudności, wymioty, niestrawność, ból w nadbrzuszu, dyskomfort w nadbrzuszu, dyskomfort w żołądku, wzdęcia z oddawaniem wiatrów, częste ruchy jelita grubego, choroba żołądka i jelit, upośledzenie czucia w jamie ustnej, parestezje w jamie ustnej, suchość błony śluzowej jamy ustnej
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Częstość nieznana Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Niezbyt często Wysypka, wysypka plamkowo-grudkowata, uczucie napięcia skóry
Rzadko Pokrzywka, wypadanie włosów, świąd uogólniony
Częstość nieznana Zespół Stevensa-Johnsona (SJS)/ toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), zapalenie skóry, rumień
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Niezbyt często Ból pleców, skurcze mięśni, bóle mięśni
Częstość nieznana Bóle stawów, bóle kończyn
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Niezbyt często Ból nerek
Częstość nieznana Częstomocz
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Niezbyt często Zaburzenia wzwodu
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Niezbyt często Ból, dyskomfort w klatce piersiowej, zmęczenie, nietypowe samopoczucie
Rzadko Ból w klatce piersiowej, uczucie roztrzęsienia, osłabienie, drażliwość
Częstość nieznana Obrzęki obwodowe, złe samopoczucie
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Niezbyt często Uczucie obecności ciała obcego w oku

Szczególnie niebezpieczne działania niepożądane

Ciężkie reakcje skórne

Do najpoważniejszych działań niepożądanych zgłaszanych w związku ze stosowaniem leku Optilamid należą zespół Stevensa-Johnsona (SJS) oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Chociaż występują one z nieznaną częstością, stanowią zagrożenie dla życia i wymagają natychmiastowego przerwania leczenia oraz interwencji medycznej.8

Zaburzenia kardiologiczne

Wśród zgłaszanych działań niepożądanych dotyczących układu sercowo-naczyniowego, szczególną uwagę należy zwrócić na zapaść sercowo-oddechową, bradykardię oraz dławicę piersiową. Pacjenci z wywiadem chorób sercowo-naczyniowych powinni być pod szczególnym nadzorem podczas stosowania leku Optilamid.9

Zaburzenia oka

Ze względu na miejscowe podanie leku, działania niepożądane dotyczące oka występują najczęściej. Szczególnie istotne są nadżerki rogówki, zapalenie rogówki, punktowate zapalenie rogówki, uszkodzenie rogówki oraz obrzęk rogówki, które mogą prowadzić do trwałych zaburzeń widzenia, jeśli nie zostaną odpowiednio leczone.10

Zalecenia dotyczące monitorowania działań niepożądanych

Podczas stosowania leku Optilamid należy regularnie kontrolować stan zdrowia pacjenta, zwracając szczególną uwagę na bezpieczeństwo okulistyczne. Należy poinformować pacjenta o możliwości wystąpienia działań niepożądanych oraz o konieczności natychmiastowego zgłoszenia wszelkich niepokojących objawów.

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.11

Sposoby minimalizacji działań niepożądanych

W celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie zaburzeń smaku, zaleca się zatkanie kanału nosowo-łzowego lub delikatne zamknięcie powieki po zakropleniu leku. Technika ta zapobiega przenikaniu kropli do nosogardzieli przez kanał nosowo-łzowy, co jest prawdopodobną przyczyną tego działania niepożądanego.12

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl