Charakterystyka farmakodynamiczna nystatyny

Nystatyna to antybiotyk polienowy o działaniu przeciwgrzybiczym, wytwarzany przez szczep bakterii Streptomyces noursei. Zgodnie z klasyfikacją ATC, nystatyna należy do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w zakażeniach jelitowych (kod ATC: A07A A02), działając jako substancja o właściwościach zarówno grzybostatycznych, jak i grzybobójczych.¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania nystatyny polega na selektywnym wiązaniu się ze składnikami sterolowymi błony cytoplazmatycznej wrażliwych grzybów, szczególnie z ergosterolem. Interakcja ta prowadzi do powstawania porów i kanalików w błonie komórkowej grzybów, co zaburza jej funkcję ochronną. W konsekwencji dochodzi do wydostawania się składników komórkowych na zewnątrz, przerwania procesów metabolicznych i ostatecznie śmierci komórki grzyba.²

Spektrum przeciwgrzybicze

Nystatyna wykazuje szerokie spektrum aktywności przeciwgrzybiczej, szczególnie wobec:

• Drożdżaków z rodzaju Candida, w tym szczególnie skutecznie przeciwko Candida albicans³
• Wielu szczepów drożdży i grzybów drożdżakopodobnych⁴

Istotną cechą spektrum działania nystatyny jest jej ograniczona aktywność – nie wykazuje ona działania przeciwko dermatofitom ani nie posiada właściwości przeciwbakteryjnych.⁵

Skuteczność przeciwgrzybicza

Badania wrażliwości in vitro wykazały, że minimalne stężenia hamujące (MIC) nystatyny zawierają się w przedziale od 3,7 IU/ml do 7,4 IU/ml. Wartości te stanowią istotny parametr określający skuteczność terapeutyczną leku w odniesieniu do wrażliwych patogenów grzybiczych.⁶

Postać farmaceutyczna i dawkowanie

Nystatin TZF dostępny jest w postaci proszku do sporządzania zawiesiny doustnej o stężeniu 100 000 IU/ml. Produkt leczniczy ma postać proszku barwy żółtej lub lekko brązowawej, który po dodaniu wody tworzy jednorodną zawiesinę o podobnej barwie.⁷

Każde 5 g proszku zawiera 2 400 000 IU nystatyny, co po przygotowaniu zapewnia stężenie 100 000 IU nystatyny w 1 ml zawiesiny. Warto zauważyć, że produkt zawiera sacharozę jako substancję pomocniczą o znanym działaniu w ilości 130,16 mg/1 ml zawiesiny.⁸