Właściwości farmakokinetyczne
Navelbine 10 mg/ml

Winorelbina charakteryzuje się rozległą dystrybucją tkankową z objętością dystrybucji wynoszącą średnio 21,2 l/kg (zakres 7,5-39,7 l/kg) oraz niskim stopniem wiązania z białkami osocza (13,5%), natomiast silne wiązanie z płytkami krwi (78%) wskazuje na istotne gromadzenie leku w elementach morfotycznych krwi. Szczególnie wysoki jest stosunek stężeń w tkance płucnej do osocza, przekraczający 300, co potwierdza znaczący wychwyt winorelbiny w płucach. Lek nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego, co ogranicza ryzyko neurotoksyczności. Metabolizm zachodzi głównie przez izoformę CYP3A4, z głównym metabolitem 4-0-deacetylowinorelbina powstającym dzięki karboksyloesterazom. Okres półtrwania wynosi około 40 godzin, a klirens krwi jest wysoki i wynosi 0,72 l/godz./kg (zakres 0,32-1,26 l/godz./kg), co odpowiada przepływowi wątrobowemu. Wydalanie przez nerki jest niewielkie (<20% dawki), a główną drogą eliminacji jest wydalanie z żółcią zarówno metabolitów, jak i niezmienionej substancji czynnej.

Właściwości farmakokinetyczne winorelbiny

Właściwości farmakokinetyczne winorelbiny obejmują złożone procesy dystrybucji, metabolizmu i eliminacji, które zostały szczegółowo zbadane u pacjentów. Lek ten charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który wpływa na jego zastosowanie kliniczne w terapii onkologicznej.

Dystrybucja i wiązanie z białkami

Winorelbina wykazuje rozległą dystrybucję tkankową, co potwierdza wysoka wartość stałej objętości dystrybucji wynosząca 21,2 l/kg (z zakresu 7,5-39,7 l/kg). Stopień wiązania z białkami osocza jest relatywnie niski i wynosi 13,5%. Szczególnie istotne jest silne wiązanie leku z komórkami krwi, zwłaszcza z płytkami krwi, gdzie osiąga poziom 78%. [1]

Na szczególną uwagę zasługuje znaczący wychwyt winorelbiny w tkance płucnej. Badania chirurgicznych biopsji potwierdziły, że średni stosunek stężeń tkanka/osocze przekracza wartość 300, co oznacza wielokrotnie wyższe stężenie leku w płucach niż w osoczu. Istotne jest również, że lek nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego, co ogranicza jego potencjalne działania niepożądane w obrębie OUN. [2]

Metabolizm leku

Metabolizm winorelbiny zachodzi głównie za pośrednictwem izoformy CYP3A4 cytochromu P450, która odpowiada za powstawanie większości metabolitów. Wyjątek stanowi 4-0-deacetylowinorelbina, będąca jedynym oraz głównym metabolitem wykrywanym we krwi, która powstaje przy udziale enzymu karboksyloesterazy. W procesie metabolizmu winorelbiny nie zaobserwowano tworzenia wiązań (sprzężeń) glukuronidowych ani sulfonowych. [3]

Eliminacja i okres półtrwania

Końcowy okres półtrwania winorelbiny został oszacowany na około 40 godzin, co wskazuje na relatywnie długie utrzymywanie się leku w organizmie. Klirens krwi winorelbiny jest wysoki, zbliżony do wartości osiąganych przez krew przepływającą przez wątrobę i wynosi 0,72 l/godz./kg (zakres: 0,32-1,26 l/godz./kg). [4]

Wydalanie winorelbiny przez nerki jest niewielkie i stanowi mniej niż 20% podanej dożylnie dawki, przy czym składa się z kilku związków. Główną drogą eliminacji jest wydalanie z żółcią, które dotyczy zarówno metabolitów, jak i niezmienionej winorelbiny, która pozostaje głównym związkiem wydalonym z organizmu. <sup data-drug="Navelbine" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Wydalanie przez nerki jest małe ([5]

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerkową i wątrobową

Wpływ niewydolności nerkowej na metabolizm winorelbiny nie został w pełni oszacowany. Jednak ze względu na niewielki udział nerek w wydalaniu leku (poniżej 20% podanej dawki), redukcja dawki u pacjentów z niewydolnością nerek nie jest wskazana. [6]

W przypadku niewydolności wątroby, badania przeprowadzone u pacjentów z niewydolnością wątroby spowodowaną przerzutami związanymi z rakiem piersi wykazały, że klirens winorelbiny ulegał zmianie tylko wtedy, gdy 75% wątroby było objęte przerzutami. Oznacza to, że dopiero znaczne uszkodzenie tkanki wątrobowej wpływa na farmakokinetykę leku. [7]

Pacjenci w podeszłym wieku

Badania przeprowadzone u pacjentów w podeszłym wieku (powyżej 70 lat) z niedrobnokomórkowym rakiem płuca wykazały, że wiek nie miał istotnego wpływu na farmakokinetykę winorelbiny. Niemniej jednak, ze względu na potencjalne osłabienie organizmu u starszych pacjentów, zaleca się zachowanie ostrożności podczas stosowania większych dawek leku w tej grupie wiekowej. 70) z niedrobnokomórkowym rakiem płuca wykazało, że wiek pacjentów nie miał wpływu na farmakokinetykę winorelbiny. Jednakże z racji tego, że starsi pacjenci są osłabieni należy zachować ostrożność podczas stosowania większych dawek (patrz punkt 4.2).”>[8]

Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne

Istnieje udokumentowana ścisła zależność pomiędzy ekspozycją winorelbiny we krwi a zmniejszeniem liczby leukocytów lub granulocytów obojętnochłonnych (PMN). Ta korelacja jest istotna z punktu widzenia monitorowania mielotoksyczności, która stanowi jeden z głównych toksycznych efektów leku. [9]

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Objętość dystrybucji 21,2 l/kg (zakres: 7,5-39,7 l/kg) Rozległa dystrybucja tkankowa
Wiązanie z białkami osocza 13,5% Niski stopień wiązania
Wiązanie z płytkami krwi 78% Silne wiązanie z komórkami krwi
Stosunek stężeń tkanka płucna/osocze >300 Znaczący wychwyt w płucach
Okres półtrwania około 40 godzin Długi okres eliminacji
Klirens krwi 0,72 l/godz./kg (zakres: 0,32-1,26 l/godz./kg) Wysoki, zbliżony do przepływu wątrobowego
Wydalanie przez nerki <20% podanej dawki Niewielki udział w eliminacji
Główna droga eliminacji Wydalanie z żółcią Dotyczy metabolitów i niezmienionej winorelbiny
Główny metabolit we krwi 4-0-deacetylowinorelbina Powstaje przez działanie karboksyloesteraz
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl