Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Winorelbina (NAVELBINE, 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji) może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami, co wymaga starannej oceny klinicznej przed rozpoczęciem terapii skojarzonej. Ważne jest zrozumienie mechanizmów tych interakcji oraz ich potencjalnego wpływu na skuteczność leczenia i bezpieczeństwo pacjenta.¹

Ogólne zalecenia dotyczące interakcji

Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu Navelbine z lekami będącymi silnymi inhibitorami lub induktorami cytochromu CYP3A4, gdyż może to znacząco wpływać na stężenie winorelbiny we krwi. Metabolizm winorelbiny przebiega głównie z udziałem tego enzymu.²

Jako lek cytotoksyczny, Navelbine może nasilać działania mielosupresyjne innych leków o znanej toksyczności względem szpiku kostnego. U pacjentów z chorobami nowotworowymi, którzy często wymagają terapii przeciwzakrzepowej, należy zwiększyć częstość monitorowania wskaźnika INR ze względu na zmienność międzyosobniczą dotyczącą czynności układu krzepnięcia oraz możliwe interakcje między doustnymi antykoagulantami a chemioterapią.³

Interakcje przeciwwskazane

Jednoczesne stosowanie Navelbine ze szczepionką przeciwko żółtej febrze jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia śmiertelnej, ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej.⁴

Interakcje niezalecane

• Szczepionki zawierające osłabione żywe drobnoustroje – nie są zalecane do podawania z winorelbiną ze względu na ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej z możliwością zgonu. Ryzyko to jest szczególnie zwiększone u pacjentów z istniejącą immunosupresją spowodowaną chorobą podstawową. Jeśli szczepienie jest konieczne, zaleca się stosowanie szczepionek inaktywowanych.⁵
• Fenytoina – jednoczesne stosowanie może prowadzić do nasilenia drgawek z powodu zmniejszonego wchłaniania żołądkowo-jelitowego fenytoiny, lub do zwiększenia toksyczności/zmniejszenia skuteczności winorelbiny z powodu nasilonego metabolizmu wątrobowego indukowanego przez fenytoinę.⁶
• Itrakonazol – stosowanie z winorelbiną nie jest zalecane, ponieważ może zwiększać neurotoksyczność alkaloidów Vinca poprzez hamowanie ich metabolizmu wątrobowego.⁷

Interakcje wymagające szczególnej uwagi

• Cyklosporyna i takrolimus – należy wziąć pod uwagę możliwość nasilonej immunosupresji z towarzyszącym ryzykiem rozrostu limfatycznego.⁸
• Mitomycyna C – jednoczesne stosowanie z winorelbiną wiąże się ze zwiększonym ryzykiem skurczu oskrzeli oraz duszności. W rzadkich przypadkach obserwowano śródmiąższowe zapalenie płuc.⁹
• Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol) – mogą zwiększać stężenie winorelbiny we krwi, potencjalnie nasilając jej działania niepożądane.¹⁰
• Silne induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, fenytoina) – mogą zmniejszać stężenie winorelbiny we krwi, potencjalnie obniżając jej skuteczność terapeutyczną.¹¹
• Lapatynib – sugerowano zwiększoną częstość występowania neutropenii stopnia 3/4 przy jednoczesnym stosowaniu z winorelbiną dożylną. Takie połączenie powinno być stosowane z dużą ostrożnością.¹²

Modulatory transportu błonowego

Winorelbina, jak inne alkaloidy Vinca, jest substratem dla glikoprotein P (transporterów błonowych). Z powodu braku szczegółowych badań, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania Navelbine z silnymi modulatorami tego transportera.¹³

Interakcje z innymi cytostatykami

Nie stwierdzono wzajemnej interakcji farmakokinetycznej między winorelbiną a cisplatyną podczas kilkunastu cykli leczenia. Jednakże częstość występowania granulocytopenii towarzyszącej podaniu Navelbine razem z cisplatyną jest wyższa niż w przypadku monoterapii winorelbiną.¹⁴

Interakcje winorelbiny z alkoholem

Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego Navelbine nie zawarto bezpośrednich informacji dotyczących interakcji z alkoholem, należy uwzględnić ogólne zasady dotyczące jednoczesnego stosowania leków cytotoksycznych i alkoholu:

Spożywanie alkoholu podczas terapii winorelbiną nie jest zalecane z następujących powodów:

• Alkohol może nasilać działania niepożądane ze strony układu nerwowego, w tym obwodową neuropatię, która jest jednym z charakterystycznych działań niepożądanych alkaloidów Vinca
• Alkohol może nasilać działanie sedatywne leków przeciwwymiotnych często stosowanych w trakcie chemioterapii
• Zarówno alkohol, jak i winorelbina są metabolizowane w wątrobie, co może prowadzić do konkurencji o enzymy wątrobowe i potencjalnie zmieniać stężenie leku we krwi
• Spożywanie alkoholu może nasilić nudności i wymioty związane z chemioterapią
• Alkohol może powodować dodatkowe obciążenie dla wątroby, która jest już narażona na potencjalną toksyczność związaną z chemioterapią

Tabela interakcji leku Navelbine

Uwagi dodatkowe dotyczące toksyczności płucnej

Podczas stosowania winorelbiny zgłaszano przypadki toksyczności płucnej, w tym ciężki ostry skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc oraz zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS). Średni czas do wystąpienia ARDS po podaniu winorelbiny wynosił tydzień (zakres od 3 do 8 dni). Należy natychmiast przerwać wlew leku u pacjentów, u których wystąpiła niewyjaśniona duszność lub inne objawy toksyczności płucnej.¹⁵

Szczególnej obserwacji w kierunku toksyczności płucnej powinna być poddana populacja osób pochodzących z Japonii, gdyż w tej grupie zgłaszano przypadki śródmiąższowej choroby płuc.¹⁶