Działania niepożądane
Navelbine 10 mg/ml

Działania niepożądane leku Navelbine (winorelbina)

Lek Navelbine (winorelbina), dostępny w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 10 mg/ml, może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstotliwości występowania. Działania te zostały sklasyfikowane zgodnie z konwencją MedDRA oraz stopniowane według klasyfikacji WHO (gdzie G1-G4 oznaczają stopnie nasilenia od 1 do 4).¹

Najczęstsze działania niepożądane

Do najczęściej występujących działań niepożądanych winorelbiny należą: zahamowanie czynności szpiku kostnego z objawami neutropenii, niedokrwistość, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej, zaparcia), przemijające zwiększenie wartości wyników testów wątrobowych, łysienie oraz miejscowe zapalenia żył.²

Toksyczność hematologiczna

Jednym z najpoważniejszych działań niepożądanych winorelbiny jest mielosupresja manifestująca się głównie neutropenią, która występuje bardzo często. Neutropenia ciężkiego stopnia (G3) dotyczy 24,3% pacjentów, a bardzo ciężkiego stopnia (G4) 27,8% pacjentów. To działanie nie kumuluje się i zwykle przemija w ciągu 5-7 dni. Często obserwuje się również niedokrwistość (G3-4: 7,4%) oraz małopłytkowość (G3-4: 2,5%), chociaż ta ostatnia rzadko przebiega ciężko.³

Z częstością nieznaną raportowano również występowanie gorączki neutropenicznej, pancytopenii oraz leukopenii G1-4.⁴

Neurotoksyczność

Zaburzenia neurologiczne występują bardzo często, przy czym ciężkie nasilenie (G3-4) dotyczy 2,7% przypadków. Najczęściej stwierdza się zniesienie głębokich odruchów. W literaturze opisywano przypadki osłabienia kończyn dolnych po długotrwałym stosowaniu chemioterapii z wykorzystaniem winorelbiny.⁵

Z nieznaną częstością raportowano również parestezje o ciężkim przebiegu z objawami czuciowymi i motorycznymi, które zwykle są przemijające. Inne neurologiczne działania niepożądane o nieznanej częstości obejmują: bóle głowy, zawroty głowy, ataksję oraz zespół tylnej odwracalnej encefalopatii.⁶

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe należą do bardzo częstych działań niepożądanych winorelbiny. Obejmują one:⁷

• Zapalenie jamy ustnej (G1-4: 15% w monoterapii)
• Nudności i wymioty (G1-2: 30,4% i G3-4: 2,2%), których nasilenie można zwykle zredukować przez zastosowanie leków przeciwwymiotnych
• Zaparcia (G3-4: 2,7%), które w rzadkich przypadkach mogą rozwinąć się w porażenną niedrożność jelita (G3-4: 4,1% w monoterapii i w leczeniu skojarzonym)

Często występuje również biegunka o zwykle łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. Rzadko obserwowano porażenną niedrożność jelit, po której ustąpieniu leczenie może być wznowione. Ponadto raportowano przypadki zapalenia trzustki.⁸

Z nieznaną częstością zgłaszano krwawienia z przewodu pokarmowego, ciężką biegunkę oraz bóle brzucha.⁹

Zaburzenia skórne

Bardzo często występuje łysienie, zwykle o niewielkim nasileniu (G3-4: 4,1% w monoterapii). Rzadko obserwowano uogólnione reakcje skórne. Z nieznaną częstością raportowano zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej (tzw. zespół ręka-stopa) oraz przebarwienia skóry (serpentynowa hiperpigmentacja nadżylna).¹⁰

Zaburzenia w miejscu podania

W miejscu podania leku bardzo często obserwowano następujące objawy: rumień, piekący ból, odbarwienie żył i miejscowe zapalenia żył (G3-4: 3,7% w monoterapii). Rzadko występowała miejscowa martwica. Częstość występowania tych objawów niepożądanych można zmniejszyć przez prawidłowe umieszczenie igły lub cewnika w żyle oraz podawanie leku w szybkim wlewie z następowym płukaniem żyły.¹¹

Zaburzenia układu oddechowego

Niezbyt często występują duszność i skurcz oskrzeli po podaniu leku, zgłaszane zarówno w przypadku winorelbiny, jak i innych leków z grupy alkaloidów Vinca. Rzadko raportowano przypadki śródmiąższowej choroby płuc, czasem prowadzącej do zgonu.¹²

Z nieznaną częstością zgłaszano kaszel G1-2, zespół ostrej niewydolności oddechowej (czasami prowadzący do zgonu) oraz zatorowość płucną.¹³

Zaburzenia serca i naczyniowe

Rzadko występuje choroba niedokrwienna serca (dławica piersiowa, zawał mięśnia sercowego, czasami prowadzący do zgonu). Bardzo rzadko obserwuje się tachykardię, kołatanie serca i zaburzenia rytmu.¹⁴

Niezbyt często występują zaburzenia naczyniowe obejmujące nadciśnienie, niedociśnienie, zaczerwienienie i marznięcie kończyn. Rzadko raportowano ostre niedociśnienie i zapaść.¹⁵

Z nieznaną częstością zgłaszano niewydolność serca.¹⁶

Zaburzenia infekcyjne

Często obserwuje się bakteryjne, wirusowe i grzybicze infekcje w różnych lokalizacjach (układ oddechowy, wydalniczy, przewód pokarmowy), zwykle o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, poddające się leczeniu. Niezbyt często występują posocznice o ciężkim przebiegu, czasami z niewydolnością narządową. Bardzo rzadko raportowano posocznice o skomplikowanym przebiegu, czasami ze skutkiem śmiertelnym.¹⁷

Z nieznaną częstością zgłaszano posocznicę z objawami neutropenii oraz zakażenie w przebiegu neutropenii G3-4.¹⁸

Inne działania niepożądane

Często występują bóle stawowe (w tym bóle szczęk) i bóle mięśniowe. Często raportuje się także osłabienie, zmęczenie, gorączkę, różnie zlokalizowane bóle (obejmujące bóle klatki piersiowej i bóle w obrębie guza).¹⁹

Bardzo często obserwuje się przemijające zwiększenie wartości wyników testów wątrobowych (G1-2), bez objawów klinicznych: AspAT (27,6%) i A1AT (29,3%).²⁰

Z nieznaną częstością raportowano zaburzenia czynności wątroby, utratę masy ciała oraz dreszcze G1-2.²¹

Rzadko występuje ciężka hiponatremia. Z nieznaną częstością zgłaszano anoreksję.²²

Z nieznaną częstością raportowano również niewłaściwe wydzielanie hormonu antydiuretycznego (Zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego – SIADH).²³

Z nieznaną częstością występują systemowe reakcje alergiczne, takie jak anafilaksja, wstrząs anafilaktyczny lub reakcje typu rzekomoanafilaktycznego.²⁴

Dodatkowe działania niepożądane formy doustnej

W przypadku doustnej postaci winorelbiny zgłaszano dodatkowo następujące działania niepożądane: zaburzenia neuromotoryczne, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, bezsenność, zaburzenia połykania, zapalenie przełyku, zwiększenie masy ciała, bolesne oddawanie moczu oraz inne objawy ze strony układu moczowo-płciowego.²⁵

Tabela działań niepożądanych winorelbiny

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309. Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl²⁶

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.²⁷