Skład i postać leku
Methotrexat-Ebewe 10 mg/ml
Methotrexat-Ebewe to roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 10 mg/ml metotreksatu, dostępny w fiolkach 1 ml (10 mg) oraz 5 ml (50 mg). Preparat ma klarowny, żółtawy wygląd i jest przeznaczony do podania parenteralnego. Zawiera substancje pomocnicze: chlorek sodu, wodorotlenek sodu oraz wodę do wstrzykiwań, przy czym 1 ml roztworu zawiera około 3,74 mg sodu, co jest istotne dla pacjentów z kontrolowaną dietą sodową. Produkt należy przechowywać w temperaturze poniżej 25°C, chronić przed światłem, a po otwarciu zużyć natychmiast lub przechowywać zgodnie z określonymi warunkami aseptycznymi (maksymalnie do 28 dni w lodówce lub w temperaturze pokojowej bez dostępu światła). Po rozcieńczeniu w 0,9% roztworze NaCl lub 5% glukozy, stabilność fizyczna i chemiczna jest zachowana do 28 dni w chłodnym i ciemnym środowisku, a w warunkach z dostępem światła od 7 do 28 dni, w zależności od stężenia roztworu (0,10 mg/ml do 5 mg/ml). Preparat nie zawiera środków konserwujących, co wymaga natychmiastowego zużycia po otwarciu lub rozcieńczeniu, a mieszanie z innymi lekami w tym samym pojemniku jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wytrącania osadów i zmętnienia roztworu (np. z chloropromazyną, droperidolem, idarubicyną).
Ze względu na cytotoksyczne właściwości metotreksatu, jego przygotowanie musi być wykonywane przez wykwalifikowany personel w specjalnie wyznaczonych pomieszczeniach, z zastosowaniem środków ochrony osobistej (rękawice, okulary ochronne) oraz odpowiednich procedur aseptycznych. W przypadku kontaktu ze skórą należy natychmiast spłukać miejsce wodą i w razie potrzeby zastosować łagodzący krem; przy ryzyku wchłonięcia systemowego wskazane jest podanie folinianu wapnia jako antidotum. Kobiety w ciąży powinny unikać kontaktu z preparatem, a pozostałości i odpady cytotoksyczne należy usuwać zgodnie z lokalnymi wytycznymi, najlepiej przez spopielenie. Fiolki wykonane są ze szkła typu I z uszczelnieniem z gumy chlorobutylowej, a dla dodatkowej ochrony mogą być pakowane w specjalne opakowania ochronne (ONKO-Safe lub Sleeving). Przechowywanie i postępowanie z produktem wymaga szczególnej ostrożności, aby zapewnić bezpieczeństwo personelu i pacjentów.
Pełen skład leku, jego postać oraz forma podania
Methotrexat-Ebewe jest dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 10 mg/ml. Roztwór ma klarowny, żółtawy wygląd i jest przeznaczony do podania parenteralnego. 1
Skład jakościowy i ilościowy
Substancją czynną leku jest metotreksat (Methotrexatum) w stężeniu 10 mg w 1 ml roztworu. Produkt dostępny jest w fiolkach o dwóch pojemnościach: 1 ml zawierającej 10 mg metotreksatu oraz 5 ml zawierającej 50 mg metotreksatu. 2
Wśród substancji pomocniczych znajdują się:
- Sodu chlorek 3
- Sodu wodorotlenek 4
- Woda do wstrzykiwań 5
Ważna informacja dla pacjentów z kontrolowaną zawartością sodu w diecie: 1 ml roztworu zawiera około 3,74 mg sodu. 6
Dostępne opakowania
Methotrexat-Ebewe jest dostępny w następujących opakowaniach:
- 1 fiolka po 5 ml zawierająca 50 mg metotreksatu 7
- 5 fiolek po 5 ml zawierających po 50 mg metotreksatu 8
- 10 fiolek po 1 ml zawierających po 10 mg metotreksatu 9
Fiolki wykonane są ze szkła bezbarwnego typu I z szarym korkiem z gumy chlorobutylowej typu I i aluminiowym uszczelnieniem. W celu dodatkowej ochrony, fiolki mogą być umieszczone w specjalnych opakowaniach ochronnych z tworzywa sztucznego (ONKO-Safe lub Sleeving). 10
Niezgodności farmaceutyczne
Metotreksat wykazuje niezgodności farmaceutyczne z następującymi substancjami:
- Silnymi utleniaczami i kwasami – nie należy łączyć ze względu na możliwość interakcji chemicznych 11
- Preparatami zawierającymi:
- chlorowodorek chloropromazyny
- droperidol
- idarubicynę
- chlorowodorek metoklopramidu
- roztwór heparyny
- sól sodową fosforanu prednizolonu
- chlorowodorek prometazyny
Łączenie z tymi substancjami może powodować wytrącanie się osadu lub zmętnienie roztworu. 12
Stabilność i przechowywanie preparatu
Produkt leczniczy Methotrexat-Ebewe należy przechowywać w temperaturze poniżej 25°C, chroniąc przed światłem. 13
Okres ważności
Preparat przed otwarciem zachowuje ważność przez 3 lata. 14
Po otwarciu produkt należy pobrać bezpośrednio przed użyciem. Ze względów mikrobiologicznych zaleca się natychmiastowe zużycie po otwarciu. Jeśli produkt nie zostanie zużyty natychmiast, odpowiedzialność za warunki i czas przechowywania ponosi użytkownik. 15
Po pierwszym pobraniu, pozostały produkt nie powinien być przechowywany dłużej niż:
- 24 godziny w temperaturze pokojowej, jeżeli pobrania nie dokonano w warunkach aseptycznych 16
- 28 dni w lodówce lub temperaturze pokojowej bez dostępu światła, jeśli zachowano warunki aseptyki 17
- 7 dni w temperaturze pokojowej z dostępem światła, jeśli zachowano warunki aseptyki 18
Stabilność po rozcieńczeniu
Po rozcieńczeniu, z mikrobiologicznego punktu widzenia, produkt należy zużyć natychmiast. W przypadku, gdy nie zostanie on zużyty natychmiast, odpowiedzialność za warunki i czas przechowywania ponosi użytkownik. 19
Jeśli rozcieńczenia nie dokonano w warunkach aseptyki, roztwór nie powinien być przechowywany dłużej niż 24 godziny w temperaturze od 2°C do 8°C. 20
| Stężenie po rozcieńczeniu | Roztwór do rozcieńczenia | Warunki przechowywania | Stabilność fizyczna i chemiczna |
|---|---|---|---|
| 0,10 mg/ml | 0,9% roztwór NaCl lub 5% roztwór glukozy | W lodówce lub temperaturze pokojowej bez dostępu światła | 28 dni |
| 3 mg/ml | 0,9% roztwór NaCl lub 5% roztwór glukozy | W lodówce lub temperaturze pokojowej bez dostępu światła | 28 dni |
| 3 mg/ml | 0,9% roztwór NaCl lub 5% roztwór glukozy | W temperaturze pokojowej z dostępem światła | 7 dni |
| 5 mg/ml | 0,9% roztwór NaCl | W temperaturze pokojowej z dostępem światła | 28 dni |
Powyższe dane dotyczące stabilności pochodzą z badań, które wykazały odpowiednią stabilność fizyczną i chemiczną. 21
Zalecenia dotyczące przygotowania i stosowania
Parenteralne produkty metotreksatu nie zawierają przeciwbakteryjnych środków konserwujących. Niezużyty roztwór należy usunąć. W przypadku konieczności przechowania, roztwór może być przechowywany nie dłużej niż 24 godziny w temperaturze pokojowej, bez dostępu światła. 22
Ważne: Nie należy mieszać innych leków z metotreksatem w tym samym pojemniku do wlewu. 23
Zasady bezpieczeństwa przy przygotowywaniu
Ze względu na cytotoksyczne właściwości metotreksatu, jego przygotowanie do podania musi odbywać się z zachowaniem szczególnych środków ostrożności:
- Przygotowanie może być wykonywane wyłącznie przez odpowiednio wyszkolony personel
- Procedurę należy przeprowadzać w specjalnie wyznaczonych pomieszczeniach
- Powierzchnię roboczą należy pokryć papierem pochłaniającym, jednorazowego użytku, laminowanym plastikiem
- Personel musi stosować środki ochrony osobistej:
- Rękawice ochronne
- Okulary ochronne
24
Metotreksat nie wykazuje właściwości żrących i w przypadku kontaktu ze skórą nie powinien powodować jej uszkodzeń. Jednak w razie przypadkowego kontaktu ze skórą należy:
- Natychmiast zmyć produkt wodą
- W przypadku przejściowego pieczenia można zastosować łagodny krem
- Gdy istnieje ryzyko wchłonięcia układowego znacznych ilości metotreksatu jakąkolwiek drogą, należy zastosować antidotum – folinian wapnia
25
Ważne zalecenia dodatkowe:
- Kobiety w ciąży nie powinny mieć kontaktu z produktami cytotoksycznymi
- Niezużyte lub rozlane resztki należy usunąć przez spopielenie
- Należy postępować zgodnie z lokalnymi wytycznymi dotyczącymi postępowania z substancjami cytotoksycznymi
26
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania – Methotrexat
- Działania niepożądane – Methotrexat
- Interakcje leku – Methotrexat
- Profil bezpieczeństwa leku – Methotrexat
- Przeciwwskazania – Methotrexat
- Przedawkowanie – Methotrexat
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Methotrexat
- Skład i postać leku – Methotrexat
- Specjalne ostrzeżenia – Methotrexat
- Właściwości farmakodynamiczne – Methotrexat
- Właściwości farmakokinetyczne – Methotrexat
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Methotrexat
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Methotrexat
- Wskazania do stosowania – Methotrexat