Interakcje leku
Melatonina Polfarmex 5 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Ocena interakcji lekowych dla melatoniny opiera się głównie na badaniach przeprowadzonych u dorosłych. Interakcje mogą mieć charakter zarówno farmakokinetyczny, jak i farmakodynamiczny, co ma istotne znaczenie kliniczne przy planowaniu terapii z zastosowaniem melatoniny.¹

Interakcje farmakokinetyczne

Melatonina wykazuje zdolność do indukowania izoenzymu CYP3A in vitro, jednak efekt ten obserwuje się wyłącznie przy stężeniach przekraczających stężenia terapeutyczne. Kliniczne znaczenie tego zjawiska pozostaje nieustalone. Warto podkreślić, że melatonina nie indukuje enzymów CYP1A in vitro w stężeniach przekraczających stężenia terapeutyczne, co oznacza, że interakcje związane z wpływem melatoniny na enzymy CYP1A najprawdopodobniej nie będą istotne klinicznie.²

Metabolizm melatoniny zachodzi głównie za pośrednictwem enzymów CYP1A, co stwarza możliwość interakcji z substancjami czynnymi, które oddziałują na te enzymy.³

Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu następujących leków:

• Fluwoksamina – znacząco zwiększa stężenia melatoniny (17-krotnie wartość AUC i 12-krotnie stężenie Cmax w surowicy) poprzez hamowanie jej metabolizmu przez izoenzymy CYP1A2 i CYP2C19 cytochromu wątrobowego P450. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków.⁴
• 5- lub 8-metoksypsoralen (5 i 8-MOP) – zwiększa stężenia melatoniny poprzez hamowanie jej metabolizmu.⁵
• Cymetydyna (inhibitor CYP2D) – zwiększa stężenia melatoniny w osoczu poprzez hamowanie jej metabolizmu.⁶
• Estrogeny (np. środki antykoncepcyjne lub hormonalna terapia zastępcza) – zwiększają stężenia melatoniny poprzez hamowanie jej metabolizmu przez enzymy CYP1A1 i CYP1A2.⁷
• Chinolony i inne inhibitory CYP1A2 – mogą prowadzić do wzrostu ekspozycji na melatoninę.⁸

Z kolei następujące czynniki mogą obniżać stężenie melatoniny:

• Palenie papierosów – może zmniejszać stężenia melatoniny w wyniku indukowania CYP1A2.⁹
• Karbamazepina, ryfampicyna i inne induktory CYP1A2 – mogą powodować zwiększenie redukcji stężeń melatoniny w osoczu.¹⁰

W literaturze naukowej opisano również wpływ agonistów/antagonistów receptorów adrenergicznych, agonistów/antagonistów opioidowych, leków przeciwdepresyjnych, inhibitorów prostaglandyn, pochodnych benzodiazepiny, tryptofanu i alkoholu na wydzielanie endogennej melatoniny. Jednakże brak jest badań oceniających, czy substancje te zaburzają właściwości farmakodynamiczne lub farmakokinetyczne produktu leczniczego Melatonina Polfarmex, jak również nie badano odwrotnego zjawiska.¹¹

Interakcje farmakodynamiczne

Interakcje farmakodynamiczne mogą prowadzić do nasilenia lub osłabienia działania terapeutycznego melatoniny oraz innych jednocześnie stosowanych leków:

• Pochodne benzodiazepiny oraz zaleplon, zolpidem, zopiklon – melatonina może nasilać ich właściwości uspokajające. W badaniu klinicznym stwierdzono przemijającą interakcję farmakodynamiczną między melatoniną i zolpidemem, godzinę po jednoczesnym podaniu dawek, prowadzącą do nasilonych zaburzeń uwagi, pamięci i koordynacji w porównaniu ze stosowaniem samego zolpidemu.¹²
• Tiorydazyna i imipramina – w badaniach nie stwierdzono klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych, jednakże jednoczesne stosowanie melatoniny prowadziło do nasilonego uczucia rozluźnienia oraz trudności z wykonywaniem zadań (w porównaniu z leczeniem samą imipraminą) oraz nasilonego „zamroczenia” (w porównaniu ze stosowaniem samej tiorydazyny).¹³

Interakcje z alkoholem

Alkohol etylowy wykazuje istotną interakcję z melatoniną, prowadzącą do zmniejszenia skuteczności działania nasennego produktu leczniczego. Z tego powodu podczas terapii melatoniną nie należy spożywać alkoholu.¹⁴

Interakcja ta opiera się na kilku mechanizmach. Alkohol wpływa na metabolizm endogennej melatoniny, zaburzając jej fizjologiczne wydzielanie i działanie w organizmie. Ponadto, alkohol oddziałuje na te same struktury mózgowe co melatonina, co prowadzi do konkurencyjnego znoszenia efektu terapeutycznego melatoniny.

Spożycie alkoholu podczas stosowania melatoniny może prowadzić do:

• Osłabienia efektu nasennego melatoniny
• Zaburzenia rytmu snu i czuwania
• Zmniejszenia skuteczności leczenia zaburzeń snu
• Potencjalnego nasilenia objawów niepożądanych

Zestawienie kluczowych interakcji melatoniny

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje melatoniny z innymi substancjami, wraz z ich mechanizmem, efektem klinicznym, poziomem istotności oraz zaleceniami dotyczącymi postępowania. Szczególnie istotne interakcje dotyczą fluwoksaminy, pochodnych benzodiazepiny oraz alkoholu.¹⁵