Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Lorabex

Produkt leczniczy Lorabex w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 4 mg/ml nie jest zalecany do stosowania w warunkach ambulatoryjnych, chyba że pacjentowi towarzyszy opiekun. Pacjenci powinni pozostawać pod nadzorem lekarza przez minimum osiem godzin, a najlepiej przez całą noc. Przy wypisie po krótkich zabiegach ambulatoryjnych pacjentowi powinien towarzyszyć opiekun.¹

Przygotowanie i sposób podania leku

Przed podaniem domięśniowym Lorabex można rozcieńczyć, natomiast przed podaniem dożylnym rozcieńczenie odpowiednią ilością zgodnego rozcieńczalnika jest bezwzględnie wymagane. Podanie dożylne powinno być wykonywane powoli, z wyjątkiem przypadków kontrolowania stanu padaczkowego, gdy dopuszczalne jest szybsze podanie.²

Ryzyko depresji oddechowej

Stosowanie lorazepamu, podobnie jak innych benzodiazepin, może prowadzić do potencjalnie śmiertelnej depresji oddechowej. Szczególną ostrożność należy zachować podczas podawania leku pacjentom w podeszłym wieku, bardzo chorym oraz tym z ograniczoną rezerwą płucną lub zaburzoną funkcją oddechową (np. przewlekła obturacyjna choroba płuc [POChP]), ze względu na możliwość wystąpienia bezdechu i/lub zatrzymania akcji serca.³

Reakcje anafilaktyczne i obrzęk naczynioruchowy

Podczas leczenia benzodiazepinami zgłaszano przypadki ciężkich reakcji anafilaktycznych i/lub anafilaktoidalnych. Należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia obrzęku naczynioruchowego, obejmującego język, nagłośnię lub krtań, który może wystąpić po pierwszej lub kolejnych dawkach benzodiazepin. U niektórych pacjentów może to prowadzić do duszności, uczucia zaciskania się gardła, nudności i wymiotów, wymagających interwencji na szpitalnym oddziale ratunkowym. Jeśli obrzęk naczynioruchowy obejmuje język, nagłośnię lub krtań, może dojść do niedrożności dróg oddechowych, która może prowadzić do zgonu. Benzodiazepiny nie mogą być stosowane u pacjentów, u których w przeszłości po podaniu tych leków wystąpił obrzęk naczynioruchowy.⁴

Interakcje z alkoholem i lekami działającymi depresyjnie na OUN

Pacjentów należy poinformować o zmniejszonej tolerancji na alkohol i inne leki działające depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy podczas stosowania lorazepamu. Nie należy spożywać napojów alkoholowych przez co najmniej 24 do 48 godzin po otrzymaniu lorazepamu.⁵

Jednoczesne stosowanie z opioidami

Jednoczesne stosowanie benzodiazepin i opioidów może spowodować głęboką sedację, depresję oddechową, śpiączkę i zgon. Z tego powodu zaleca się zmniejszenie dawek i czasu trwania leczenia do minimum.⁶

Stosowanie u pacjentów z padaczką

Należy zachować ostrożność podczas podawania Lorabex pacjentowi z padaczką, zwłaszcza gdy pacjent otrzymał inne leki działające depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy.⁷

Ograniczenia wskazań

Brak danych potwierdzających działanie wspomagające lorazepamu w śpiączce lub szoku. Produkt Lorabex nie jest wskazany w leczeniu podstawowych zaburzeń psychotycznych ani zaburzeń depresyjnych i nie powinien być stosowany w monoterapii w leczeniu pacjentów z depresją.⁸

Stosowanie u pacjentów z depresją

Benzodiazepiny mogą mieć działanie odhamowujące i mogą wyzwalać skłonności samobójcze lub powodować nasilenie objawów u pacjentów z depresją. U tych pacjentów benzodiazepiny nie powinny być stosowane bez odpowiedniej terapii przeciwdepresyjnej. Podczas stosowania benzodiazepin może ujawnić się wcześniej występująca depresja.⁹

Ryzyko uzależnienia i objawy odstawienia

Brak jednoznacznych danych dotyczących nadużywania lub uzależnienia od lorazepamu. Jednak opierając się na doświadczeniach ze stosowania doustnych benzodiazepin, lekarze powinni mieć świadomość, że wielokrotne dawki lorazepamu podawane przez dłuższy czas mogą prowadzić do uzależnienia fizycznego i psychicznego.¹⁰

Przy stosowaniu krótkotrwałym jest mało prawdopodobne, aby wystąpiło uzależnienie, ale ryzyko wzrasta wraz z wyższymi dawkami i długotrwałym stosowaniem. Ryzyko jest dodatkowo większe u pacjentów uzależnionych w przeszłości od alkoholu, produktów leczniczych, narkotyków lub u pacjentów z wyraźnymi zaburzeniami osobowości. Dlatego należy unikać stosowania lorazepamu u osób uzależnionych od alkoholu, produktów leczniczych lub narkotyków.¹¹

Zalecany okres stosowania

Ogólnie benzodiazepiny powinny być przepisywane tylko na krótkie okresy (np. 2-4 tygodnie). Nie zaleca się ciągłego długotrwałego stosowania lorazepamu. Uzależnienie może prowadzić do objawów odstawienia, zwłaszcza w przypadku nagłego przerwania leczenia. Dlatego produkt należy odstawiać stopniowo – w razie potrzeby stosując lorazepam w postaci doustnej.¹²

Objawy odstawienia

Objawy odstawienia (np. bezsenność „z odbicia”) mogą pojawić się po zaprzestaniu stosowania zalecanych dawek już po tygodniu leczenia. Należy unikać nagłego odstawienia lorazepamu i po przedłużonym leczeniu stosować schemat stopniowego zmniejszania dawki.¹³

Nagłemu przerwaniu leczenia mogą towarzyszyć różnorodne objawy odstawienia. Objawy zgłaszane po odstawieniu doustnych benzodiazepin obejmują:¹⁴

• lęk
• depresję
• ból głowy
• bezsenność
• napięcie
• bóle mięśni
• niepokój
• splątanie
• drażliwość
• pocenie się
• zjawisko „z odbicia” – objawy, które doprowadziły do leczenia benzodiazepinami, nawracają w nasilonej postaci

W ciężkich przypadkach mogą wystąpić następujące objawy:¹⁵

• dysforia – ogólne złe samopoczucie psychiczne
• zawroty głowy
• zaburzenia odczuwania otaczającego świata
• depersonalizacja – poczucie nierealności lub obcości własnej osoby
• przeczulica słuchowa
• uporczywy szum w uszach
• drętwienie i mrowienie kończyn
• nadwrażliwość na światło, hałas oraz zmiany w kontakcie fizycznym/zaburzenia percepcji
• mimowolne ruchy
• nudności, wymioty, biegunka
• utrata apetytu
• omamy/majaczenie
• drgawki/napady padaczkowe
• drżenie
• skurcze brzucha, bóle mięśni
• pobudzenie
• kołatanie serca, tachykardia
• napady paniki
• zawroty głowy pochodzenia błędnikowego
• hiperrefleksja – wzmożenie odruchów
• utrata pamięci krótkotrwałej
• hipertermia – podwyższona temperatura ciała

Drgawki i/lub napady padaczkowe mogą występować częściej u pacjentów z istniejącymi wcześniej zaburzeniami napadowymi lub przyjmujących inne leki obniżające próg drgawkowy, takie jak leki przeciwdepresyjne.¹⁶

Zalecenia dla pacjentów

Istotne jest, aby poinformować pacjenta na początku leczenia o krótkim czasie trwania terapii i wyjaśnić, jak stopniowo zmniejszać dawkę. Ważne, aby pacjent był świadomy możliwości pojawienia się zjawiska „z odbicia”, co pozwoli zmniejszyć niepokój, gdyby takie objawy wystąpiły.¹⁷

W przypadku benzodiazepin o krótkim czasie działania, objawy odstawienia mogą pojawić się w przerwie między dawkami, zwłaszcza wtedy, gdy dawka jest wysoka. W przypadku stosowania benzodiazepin o długim czasie działania należy ostrzec pacjenta przed zmianą na benzodiazepinę o krótkim czasie działania, ze względu na możliwość wystąpienia objawów odstawienia.¹⁸

Tolerancja i uzależnienie

Podczas leczenia benzodiazepinami może rozwinąć się tolerancja na uspokajające działanie tych leków. Lorazepam może mieć potencjał uzależniający, zwłaszcza u pacjentów uzależnionych w przeszłości od alkoholu, produktów leczniczych lub narkotyków.¹⁹

Dodatkowe zalecenia diagnostyczne

Lęk lub bezsenność mogą być objawem innych zaburzeń. Należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia zaburzeń o podłożu fizycznym lub psychiatrycznym, w przypadku których należy zastosować bardziej specyficzne leczenie.²⁰

Stosowanie u pacjentów w podeszłym wieku

Lorazepam należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku ze względu na ryzyko sedacji i/lub osłabienia układu mięśniowo-szkieletowego, co może w tej populacji zwiększać ryzyko upadków i poważnych tego następstw. U pacjentów w podeszłym wieku należy stosować zmniejszoną dawkę.²¹

Substancje pomocnicze o znanym działaniu

Alkohol benzylowy

Produkt Lorabex zawiera 21 mg alkoholu benzylowego w każdym 1 ml roztworu do wstrzykiwań. Alkohol benzylowy może powodować reakcje alergiczne.²²

Dożylne podawanie alkoholu benzylowego noworodkom wiąże się z ryzykiem ciężkich działań niepożądanych i śmierci (tzw. „gasping syndrome”), jednak produkt nie jest stosowany u niemowląt poniżej 1 miesiąca życia. Minimalna ilość alkoholu benzylowego, przy której mogą wystąpić objawy toksyczności jest nieznana.²³

U małych dzieci istnieje zwiększone ryzyko związane z kumulacją alkoholu benzylowego. Duże objętości alkoholu benzylowego należy podawać z ostrożnością i tylko w razie konieczności, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby z powodu ryzyka kumulacji toksyczności (kwasica metaboliczna).²⁴

Glikol propylenowy

Produkt Lorabex zawiera 840 mg glikolu propylenowego w każdym 1 ml roztworu do wstrzykiwań. Jednoczesne podawanie z innymi substratami dehydrogenazy alkoholowej, takimi jak etanol, może powodować ciężkie działania niepożądane u noworodków, jednak produkt nie jest stosowany u niemowląt poniżej 1 miesiąca życia.²⁵