Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Lidocaine Grindeks

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania chlorowodorku lidokainy zawartego w produkcie leczniczym Lidocaine Grindeks, 20 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań, obejmują wyniki badań prowadzonych w zakresie toksycznego wpływu na reprodukcję, potencjału genotoksycznego oraz kancerogenności. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje oparte na dostępnych danych przedklinicznych¹.

Toksyczny wpływ na reprodukcję

Badania przedkliniczne dotyczące wpływu lidokainy na reprodukcję koncentrowały się na ocenie rozwoju embrionu i płodu u zwierząt laboratoryjnych. W badaniach przeprowadzonych na szczurach i królikach, którym podawano lidokainę podczas okresu organogenezy, nie wykazano działania teratogennego substancji czynnej². Jest to istotna informacja z punktu widzenia bezpieczeństwa stosowania leku u pacjentek w ciąży.

U królików zaobserwowano jednak występowanie działania embriotoksycznego, ale jedynie w przypadku zastosowania dawek, które były toksyczne również dla samic³. Oznacza to, że embriotoksyczność mogła być wtórna do toksyczności matczynej, a nie wynikać z bezpośredniego działania lidokainy na płód.

W badaniach nad wpływem lidokainy na rozwój pourodzeniowy wykazano, że młode króliki, których matki otrzymywały dawki toksyczne lidokainy w późnej ciąży i podczas laktacji, charakteryzowały się mniejszą przeżywalnością w okresie pourodzeniowym⁴. Dane te wskazują na potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem lidokainy w wysokich dawkach w okresie późnej ciąży oraz laktacji.

Genotoksyczność

W przeprowadzonych badaniach oceniających potencjał genotoksyczny lidokainy nie stwierdzono, aby substancja ta powodowała mutacje genowe⁵. Jest to istotna informacja wskazująca na brak bezpośredniego działania mutagennego lidokainy.

Należy jednak zwrócić uwagę, że metabolit lidokainy, 2,6-dimetyloanilina, wykazuje potencjał genotoksyczny w badaniach in vitro⁶. Oznacza to, że choć sama lidokaina nie powoduje mutacji genowych, jej metabolit może wykazywać takie właściwości w warunkach laboratoryjnych.

Kancerogenność

W odniesieniu do potencjału kancerogennego lidokainy, należy zauważyć, że nie przeprowadzono badań oceniających bezpośrednio kancerogenność tej substancji czynnej⁷. Tym samym brak jest danych pozwalających na bezpośrednią ocenę potencjału rakotwórczego lidokainy.

Badania kancerogenności przeprowadzono natomiast dla metabolitu lidokainy – 2,6-dimetyloaniliny. W badaniach prowadzonych na szczurach, które były poddawane działaniu tego metabolitu w macicy, w okresie pourodzeniowym oraz podczas całego cyklu życia, zaobserwowano rozwój guzów w następujących lokalizacjach anatomicznych:

• w nozdrzach
• w tkance podskórnej
• w wątrobie

⁸

Pomimo stwierdzenia potencjału kancerogennego metabolitu lidokainy w badaniach przedklinicznych, nie ustalono jednoznacznie związku klinicznego tych obserwacji z ekspozycją na lidokainę stosowaną krótkoterminowo lub sporadycznie u ludzi⁹. Oznacza to, że obserwacje z badań przedklinicznych dotyczących metabolitu lidokainy mogą nie mieć istotnego znaczenia w przypadku standardowego, krótkotrwałego stosowania lidokainy w praktyce klinicznej.

Implikacje dla zastosowania klinicznego

Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania chlorowodorku lidokainy zawartego w produkcie Lidocaine Grindeks (20 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) wskazują, że substancja ta nie wykazuje bezpośredniego działania teratogennego ani genotoksycznego¹⁰. Jednak obserwacje dotyczące embriotoksyczności przy wysokich dawkach oraz potencjalne ryzyko związane z metabolitem lidokainy sugerują potrzebę zachowania ostrożności, zwłaszcza przy długotrwałym lub powtarzanym stosowaniu leku.

Należy podkreślić, że obecnie brak jest danych klinicznych, które jednoznacznie potwierdzałyby związek między stosowaniem lidokainy a ryzykiem rozwoju nowotworów u ludzi, szczególnie w przypadku typowego, krótkotrwałego stosowania preparatu¹¹.