Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kwetina 25 mg

Wpływ kwetiapiny na płodność, ciążę i laktację

Lek Kwetina, zawierający substancję czynną kwetiapinę w postaci fumaranu, wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Poniżej przedstawione zostały szczegółowe informacje, które powinny być przekazane pacjentkom przez lekarzy przepisujących ten lek.¹

Stosowanie w okresie ciąży

Stosowanie kwetiapiny w okresie ciąży powinno być rozważone z najwyższą ostrożnością, biorąc pod uwagę bilans korzyści i ryzyka zarówno dla matki, jak i dla płodu. Dostępne dane kliniczne nie pozwalają na jednoznaczną ocenę bezpieczeństwa stosowania tego leku u kobiet ciężarnych.²

Pierwszy trymestr ciąży

Dostępne dane kliniczne dotyczące ekspozycji na kwetiapinę w pierwszym trymestrze ciąży obejmują umiarkowaną liczbę przypadków (300-1000 zakończonych ciąż). Dane te pochodzą z raportów indywidualnych oraz badań obserwacyjnych i nie wskazują jednoznacznie na zwiększone ryzyko wystąpienia wad rozwojowych u płodu. Należy jednak podkreślić, że na podstawie wszystkich dostępnych danych nie można wyciągnąć ostatecznego wniosku dotyczącego bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny w tym okresie.³

Badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych wykazały toksyczne oddziaływanie kwetiapiny na rozród. Z tego względu lek powinien być stosowany w ciąży wyłącznie wtedy, gdy potencjalne korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają możliwe zagrożenia dla rozwijającego się płodu.⁴

Trzeci trymestr ciąży

Szczególną ostrożność należy zachować podczas stosowania kwetiapiny w trzecim trymestrze ciąży. U noworodków, których matki przyjmowały leki przeciwpsychotyczne (w tym kwetiapinę) w ostatnim trymestrze ciąży, mogą wystąpić działania niepożądane o różnym nasileniu i czasie trwania po porodzie. Do najczęściej obserwowanych objawów należą:⁵

• Objawy pozapiramidowe – zaburzenia napięcia mięśniowego i kontroli ruchów
• Objawy odstawienia – będące skutkiem nagłego przerwania ekspozycji na lek
• Pobudzenie – nadmierna aktywność psychoruchowa noworodka
• Hipertonia – zwiększone napięcie mięśniowe
• Hipotonia – zmniejszone napięcie mięśniowe
• Drżenie – mimowolne, rytmiczne skurcze mięśni
• Senność – nadmierna potrzeba snu, trudności z wybudzaniem
• Niewydolność oddechowa – zaburzenia czynności oddechowej
• Zaburzenia pobierania pokarmu – problemy z ssaniem, połykaniem

Z uwagi na powyższe ryzyko, noworodki matek, które przyjmowały kwetiapinę w trzecim trymestrze ciąży, wymagają ścisłego monitorowania stanu klinicznego po urodzeniu.⁶

Karmienie piersią

Dane dotyczące przenikania kwetiapiny do mleka kobiecego są bardzo ograniczone. Dostępne publikacje wskazują, że wydzielanie kwetiapiny do mleka matki podczas jej stosowania w dawkach terapeutycznych jest niespójne i trudne do jednoznacznej oceny ilościowej.⁷

Wobec braku wystarczających danych klinicznych, decyzja dotycząca kontynuowania lub przerwania karmienia piersią podczas terapii produktem Kwetina powinna być podejmowana indywidualnie. Należy rozważyć:⁸

• Korzyści dla dziecka wynikające z karmienia piersią (wartości odżywcze, immunologiczne, psychologiczne)
• Korzyści dla matki wynikające z leczenia kwetiapiną (stabilizacja stanu psychicznego)
• Potencjalne ryzyko ekspozycji dziecka na lek poprzez mleko matki
• Możliwość wystąpienia objawów niepożądanych u karmionego dziecka

Wpływ na płodność

Nie przeprowadzono badań oceniających bezpośredni wpływ kwetiapiny na płodność u ludzi. W badaniach na modelach zwierzęcych (szczury) zaobserwowano efekty związane ze zwiększonym stężeniem prolaktyny we krwi, które mogą wpływać na funkcje rozrodcze. Należy jednak zaznaczyć, że wyniki te nie mogą być bezpośrednio ekstrapolowane na populację ludzką ze względu na różnice międzygatunkowe w fizjologii rozrodu.⁹

Rekomendacje dla lekarzy przepisujących kwetiapinę kobietom w wieku rozrodczym

1. Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć ciążę u pacjentki w wieku rozrodczym
2. Pacjentki planujące ciążę powinny być poinformowane o dostępnych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny w ciąży
3. U kobiet w ciąży, szczególnie w trzecim trymestrze, należy rozważyć możliwość zastosowania leku o lepszym profilu bezpieczeństwa
4. Jeśli leczenie kwetiapiną jest kontynuowane w trzecim trymestrze ciąży, należy poinformować pediatrów i neonatologów o konieczności monitorowania noworodka po porodzie
5. Kobiety karmiące piersią powinny otrzymać szczegółowe informacje o ograniczonych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny podczas laktacji
6. Należy rozważyć korzyści i ryzyko kontynuowania lub przerwania leczenia w odniesieniu do karmienia piersią

Podejmowanie decyzji terapeutycznych dotyczących stosowania kwetiapiny u kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinno być zawsze zindywidualizowane, z uwzględnieniem nasilenia objawów choroby podstawowej, występowania alternatywnych opcji terapeutycznych oraz potencjalnego ryzyka związanego z ekspozycją płodu lub noworodka na lek.¹⁰