potencjał antycholinergiczny
Potencjał antycholinergiczny (inaczej działanie cholinolityczne) odnosi się do zdolności substancji do blokowania receptorów cholinergicznych, głównie receptorów muskarynowych, hamując tym samym działanie acetylocholiny w organizmie. Wiele leków stosowanych w różnych dziedzinach medycyny, od psychiatrii po gastroenterologię, posiada takie właściwości w różnym nasileniu.
Działanie antycholinergiczne może być efektem pożądanym (np. w leczeniu choroby Parkinsona czy nadreaktywnego pęcherza moczowego) lub niepożądanym (jako efekt uboczny wielu leków, szczególnie u osób starszych). Leki o wysokim potencjale antycholinergicznym mogą powodować szereg objawów niepożądanych, takich jak suchość w ustach, niewyraźne widzenie, zaparcia, zatrzymanie moczu, tachykardia, czy zaburzenia poznawcze.
Szczególnie istotne jest monitorowanie łącznego potencjału antycholinergicznego u pacjentów przyjmujących jednocześnie kilka leków o takim działaniu, gdyż efekty mogą się kumulować. U osób starszych, z uwagi na zmiany fizjologiczne związane z wiekiem, zwiększona jest wrażliwość na działanie antycholinergiczne, co może prowadzić do nasilonych działań niepożądanych, w tym majaczenia (delirium), zaburzeń poznawczych i zwiększonego ryzyka upadków.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Olanzapin Krka 5 mg
Podczas kwalifikacji do leczenia produktem Olanzapin Krka kluczowe jest wykluczenie bezwzględnych przeciwwskazań, takich jak nadwrażliwość na substancję czynną – olanzapinę – oraz na substancje pomocnicze, w tym aspartam, którego zawartość w tabletkach ulega rozpadowi w jamie ustnej wynosi od 0,50 mg (5 mg dawka) do 2,00 mg (20 mg dawka). Ponadto, przeciwwskazaniem jest obecność ryzyka jaskry z wąskim kątem przesączania, ze względu na antycholinergiczne działanie olanzapiny, które może nasilać objawy tej choroby. Do grupy ryzyka należą pacjenci z rozpoznaną jaskrą z wąskim kątem, anatomiczną predyspozycją, dodatnim wywiadem rodzinnym lub przebytymi epizodami ostrego zamknięcia kąta przesączania.
aspartam, działanie antycholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, lek przeciwpsychotyczny, nadwrażliwość na substancję czynną, Olanzapin Krka, olanzapina, ostre zamknięcie kąta przesączania, postać farmaceutyczna, potencjał antycholinergiczny, substancja pomocnicza, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, zaburzenie połykania, zachłyśnięcie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Olpinat 5 mg
Lek Olpinat zawierający olanzapinę w dawce 5 mg w postaci tabletek powlekanych posiada bezwzględne przeciwwskazania obejmujące nadwrażliwość na olanzapinę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (159,9 mg/tabletkę) oraz lecytynę sojową (0,0384 mg/tabletkę). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z historią reakcji alergicznych na leki przeciwpsychotyczne, zwłaszcza pochodne tienobenzodiazepin. Kolejnym istotnym przeciwwskazaniem jest jaskra z wąskim kątem przesączania lub ryzyko jej wystąpienia, ze względu na działanie antycholinergiczne olanzapiny, które może prowadzić do rozszerzenia źrenicy i wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego, nasilając objawy jaskry ostrej.
alergia na soję, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, działanie niepożądane, jaskra ostra, jaskra z wąskim kątem przesączania, laktoza, lecytyna sojowa, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji, mydriaza, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, olanzapina, potencjał antycholinergiczny, reakcja nadwrażliwości, receptor muskarynowy, rozszerzenie źrenicy, tabletka powlekana