Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Etiagen XR

W ramach kompleksowej oceny bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny przeprowadzono szereg badań przedklinicznych, których wyniki dostarczają istotnych informacji na temat potencjalnego wpływu substancji czynnej na organizm. Badania te obejmowały ocenę potencjału genotoksycznego, wpływu na narządy wewnętrzne, rozwój płodów oraz płodność.¹

Badania genotoksyczności

Przeprowadzone liczne badania zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo nie wykazały potencjału genotoksycznego kwetiapiny. Jest to istotna informacja z punktu widzenia bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku, szczególnie w kontekście ryzyka kancerogennego.²

Wpływ na narządy wewnętrzne

W badaniach na zwierzętach laboratoryjnych, przy klinicznie istotnych poziomach ekspozycji na kwetiapinę, zaobserwowano kilka odchyleń, których znaczenie kliniczne u ludzi wymaga dalszej oceny. Odchylenia te były specyficzne dla poszczególnych gatunków zwierząt.³

• Wpływ na gruczoł tarczowy – u szczurów zaobserwowano odkładanie się barwnika w gruczole tarczowym, co może wskazywać na potencjalne zaburzenia funkcji tego narządu.⁴
• Wpływ na makaki jawajskie Cynomolgus – w tej grupie zwierząt stwierdzono przerost komórek pęcherzyków tarczycy, zmniejszenie stężenia hormonu T₃ w surowicy, a także zmiany hematologiczne obejmujące zmniejszenie stężenia hemoglobiny oraz redukcję liczby czerwonych i białych krwinek.⁵
• Wpływ na narząd wzroku u psów – w badaniach na psach odnotowano zmętnienie soczewki oka oraz rozwój zaćmy, co wskazuje na potencjalny wpływ kwetiapiny na struktury oka.⁶

Należy podkreślić, że dotychczas przeprowadzone długookresowe badania kliniczne u ludzi nie potwierdziły występowania podobnych odchyleń, co może wynikać z różnic międzygatunkowych w odpowiedzi na substancję czynną.⁷

Toksyczność zarodkowo-płodowa

W badaniach dotyczących toksycznego wpływu kwetiapiny na zarodki i płody stwierdzono zwiększoną częstość występowania wad rozwojowych u płodów królika. W szczególności odnotowano skrzywienia w obrębie nadgarstka i kości stępu. Te anomalie rozwojowe występowały w przypadkach, gdy u samic ciężarnych obserwowano wyraźne objawy toksyczności matczynej, takie jak zmniejszenie przyrostu masy ciała.⁸

Istotny jest fakt, że opisane efekty teratogenne obserwowano przy dawkach stosowanych u samic, które były podobne lub tylko nieznacznie większe od maksymalnych dawek terapeutycznych zalecanych u ludzi. Niemniej jednak, ze względu na różnice gatunkowe, kliniczne znaczenie tych obserwacji dla ludzi pozostaje nieustalone.⁹

Wpływ na płodność

Przeprowadzone badania płodności u szczurów wykazały szereg efektów związanych z podawaniem kwetiapiny:¹⁰

• Nieznaczne zmniejszenie płodności samców
• Zwiększona liczba przypadków ciąży urojonej
• Przedłużające się okresy międzyrujowe (diestrus)
• Wzrost odstępów pomiędzy stosunkami
• Obniżony odsetek ciąż

Istotną informacją jest fakt, że zaobserwowane zaburzenia płodności są związane ze zwiększonym stężeniem prolaktyny u badanych zwierząt. Ze względu na znaczące różnice gatunkowe w hormonalnej kontroli rozrodu między szczurami a ludźmi, te wyniki nie mają bezpośredniego przełożenia na potencjalne efekty u pacjentów stosujących kwetiapinę.¹¹