Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Podczas stosowania produktu leczniczego Dionelle (0,03 mg etynyloestradiolu + 2,0 mg dienogestu) należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne interakcje z innymi lekami, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Konieczne jest zapoznanie się z informacjami dotyczącymi wszystkich jednocześnie stosowanych produktów leczniczych, aby zidentyfikować możliwe interakcje.¹

Wpływ innych produktów leczniczych na produkt leczniczy Dionelle

Szczególne znaczenie kliniczne mają interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne, które mogą prowadzić do zwiększenia klirensu hormonów płciowych zawartych w produkcie. Konsekwencją takich interakcji mogą być krwawienia śródcykliczne i/lub zmniejszenie skuteczności antykoncepcyjnej produktu.²

Postępowanie w przypadku interakcji

Indukcja enzymów może być zauważalna już po kilku dniach od rozpoczęcia terapii lekiem indukującym. Maksymalny efekt indukcji występuje zwykle w ciągu kilku tygodni. Po przerwaniu stosowania leku indukującego enzymy, efekt indukcji może utrzymywać się jeszcze przez około 4 tygodnie.³

Strategie postępowania przy jednoczesnym stosowaniu leków indukujących enzymy

Leczenie krótkotrwałe: Pacjentki przyjmujące leki indukujące enzymy powinny stosować, oprócz produktu Dionelle, dodatkową mechaniczną metodę antykoncepcji (np. prezerwatywy) przez cały okres jednoczesnego stosowania leków oraz przez 28 dni po zakończeniu terapii lekiem indukującym enzymy. Jeżeli konieczne jest kontynuowanie terapii lekiem indukującym enzymy po wykorzystaniu jednego opakowania produktu Dionelle, należy rozpocząć stosowanie kolejnego opakowania bezpośrednio po zakończeniu poprzedniego, bez zachowania standardowej 7-dniowej przerwy.⁴

Leczenie długotrwałe: W przypadku długotrwałego leczenia substancjami indukującymi enzymy, zaleca się stosowanie alternatywnej, skutecznej, niehormonalnej metody antykoncepcji zamiast produktu Dionelle.⁵

Substancje zwiększające klirens złożonych hormonalnych produktów antykoncepcyjnych

Do substancji mogących zwiększać klirens hormonów zawartych w produkcie Dionelle należą:

• Barbiturany
• Karbamazepina
• Fenytoina
• Prymidon
• Ryfampicyna
• Okskarbazepina
• Topiramat
• Felbamat
• Gryzeofulwina
• Produkty zawierające ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)⁶

Substancje o zmiennym wpływie na klirens złożonych hormonalnych produktów antykoncepcyjnych

Jednoczesne stosowanie produktu Dionelle z inhibitorami proteazy HIV/HCV oraz nienukleozydowymi inhibitorami odwrotnej transkryptazy może powodować zarówno zwiększenie, jak i zmniejszenie stężenia estrogenu lub progestagenu w osoczu. Zmiany te mogą mieć znaczenie kliniczne w niektórych przypadkach. Dlatego zaleca się dokładne zapoznanie się z informacjami dotyczącymi jednocześnie stosowanych leków przeciwwirusowych w zakażeniach HIV/HCV, aby zidentyfikować potencjalne interakcje i związane z nimi zalecenia. W przypadku wątpliwości, pacjentki stosujące inhibitory proteazy lub nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy powinny stosować dodatkową mechaniczną metodę antykoncepcji.⁷

Substancje zmniejszające klirens złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych

Znaczenie kliniczne potencjalnych interakcji z inhibitorami enzymów pozostaje nie w pełni wyjaśnione. Jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4 może prowadzić do zwiększenia stężenia estrogenu lub progestagenu, albo obu tych hormonów w osoczu.⁸

Wykazano, że etorykoksyb w dawce 60-120 mg/dobę zwiększa stężenie etynyloestradiolu w osoczu 1,4-1,6 krotnie podczas jednoczesnego przyjmowania ze złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym zawierającym 0,035 mg etynyloestradiolu.⁹

Wpływ produktu leczniczego Dionelle na inne produkty lecznicze

Doustne środki antykoncepcyjne, w tym Dionelle, mogą oddziaływać na metabolizm niektórych innych leków. W rezultacie stężenia tych leków w osoczu i tkankach mogą ulegać zwiększeniu (np. cyklosporyna) lub zmniejszeniu (np. lamotrygina).¹⁰

Dane z badań in vitro wskazują, że hamowanie enzymów CYP przez dienogest, składnik produktu Dionelle, jest mało prawdopodobne w dawkach terapeutycznych.¹¹

Dane kliniczne wskazują natomiast, że etynyloestradiol hamuje klirens substratów CYP1A2, co prowadzi do niewielkiego (np. teofilina) lub umiarkowanego (np. tyzanidyna) wzrostu ich stężenia w osoczu.¹²

Interakcje farmakodynamiczne

Podczas badań klinicznych u pacjentek leczonych z powodu zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV) produktami leczniczymi zawierającymi:

• ombitaswir z parytaprewirem i rytonawirem oraz dazabuwir z rybawiryna lub bez
• glekaprewir z pibrentaswirem
• sofosbuwir z welpataswirem i woksylaprewirem

obserwowano zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) do wartości ponad pięciokrotnie większych niż górna granica normy. Zjawisko to występowało znacząco częściej u kobiet stosujących produkty lecznicze zawierające etynyloestradiol, takie jak Dionelle.¹³

Z tego powodu pacjentki stosujące produkt Dionelle muszą, przed rozpoczęciem leczenia wymienionymi schematami przeciwwirusowymi, zmienić metodę antykoncepcji na alternatywną (np. antykoncepcja zawierająca wyłącznie progestagen lub metody niehormonalne). Ponowne stosowanie produktu Dionelle można rozpocząć po upływie 2 tygodni od zakończenia leczenia tymi lekami przeciwwirusowymi.¹⁴

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Przyjmowanie produktu Dionelle, podobnie jak innych hormonalnych środków antykoncepcyjnych zawierających steroidy, może wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych, w tym:

• biochemiczne parametry czynności wątroby
• parametry czynności tarczycy
• parametry czynności nadnerczy
• parametry czynności nerek
• stężenia białek osocza (nośnikowych), np. globuliny wiążącej kortykosteroidy
• stężenia frakcji lipidów lub lipoprotein
• parametry metabolizmu węglowodanów
• parametry krzepnięcia oraz fibrynolizy

Należy jednak podkreślić, że zmienione wyniki badań laboratoryjnych zazwyczaj pozostają w granicach wartości referencyjnych.¹⁵

Interakcje produktu Dionelle z alkoholem

Chociaż nie są dostępne specyficzne dane dotyczące interakcji produktu Dionelle z alkoholem, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego spożywania alkoholu z jakimikolwiek hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi. Teoretycznie, alkohol może wpływać na metabolizm wątrobowy hormonów steroidowych, jednak badania nie wykazały istotnej klinicznie interakcji między alkoholem a złożonymi hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi.

Pacjentki powinny być świadome, że spożywanie alkoholu może nasilać niektóre działania niepożądane związane ze stosowaniem złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych, takie jak nudności czy bóle głowy. Ponadto, w przypadku wymiotów spowodowanych spożyciem alkoholu w ciągu 4 godzin po przyjęciu tabletki, skuteczność antykoncepcyjna może zostać zmniejszona.

Tabela interakcji lekowych dla produktu Dionelle