Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Escytalopram, substancja czynna produktu leczniczego Depralin, może wchodzić w liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z innymi produktami leczniczymi, które należy uwzględnić podczas prowadzenia terapii. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych interakcji, które mogą wystąpić podczas stosowania escytalopramu.¹

Interakcje farmakodynamiczne

Interakcje farmakodynamiczne dotyczą wzajemnego oddziaływania escytalopramu i innych leków na poziomie receptorów oraz mechanizmów działania.²

Przeciwwskazane terapie skojarzone

Nieodwracalne, nieselektywne inhibitory monoaminooksydazy (MAO) – jednoczesne stosowanie escytalopramu z nieselektywnymi, nieodwracalnymi inhibitorami MAO jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji, w tym zespołu serotoninowego. Stosowanie escytalopramu można rozpocząć 14 dni po zakończeniu terapii nieodwracalnym inhibitorem MAO. Podobnie, po zakończeniu leczenia escytalopramem należy zachować co najmniej 7-dniową przerwę przed rozpoczęciem terapii nieodwracalnym inhibitorem MAO.³

Selektywny, odwracalny inhibitor MAO-A (moklobemid) – skojarzenie escytalopramu z inhibitorem MAO-A, takim jak moklobemid, jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. W sytuacjach wyjątkowych, gdy takie leczenie skojarzone okaże się konieczne, należy rozpocząć terapię od najmniejszej zalecanej dawki, a pacjent musi pozostawać pod ścisłą kontrolą kliniczną.⁴

Odwracalny, nieselektywny inhibitor MAO (linezolid) – linezolid, antybiotyk będący jednocześnie odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem MAO, nie powinien być podawany pacjentom leczonym escytalopramem. W sytuacjach wymagających takiego skojarzenia należy rozpocząć leczenie od najmniejszej zalecanej dawki, z zapewnieniem stałej kontroli klinicznej pacjenta.⁵

Leki powodujące wydłużenie odstępu QT – jednoczesne stosowanie escytalopramu z lekami wydłużającymi odstęp QT jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko addytywnego działania. Przeciwwskazane jest stosowanie escytalopramu z lekami takimi jak: leki przeciwarytmiczne klasy Ia i III, leki przeciwpsychotyczne (pochodne fenotiazyny, pimozyd, haloperydol), trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne oraz niektóre antybiotyki (np. sparfloksacyna, moksyfloksacyna, erytromycyna podawana dożylnie, pentamidyna) czy leki przeciwmalaryczne, szczególnie halofantryna, a także leki przeciwhistaminowe (astemizol, mizolastyna).⁶

Terapie skojarzone wymagające zachowania ostrożności

Nieodwracalny, selektywny inhibitor MAO-B (selegilina) – podczas stosowania escytalopramu z selegiliną (nieodwracalnym inhibitorem MAO-B) zaleca się zachowanie ostrożności ze względu na ryzyko rozwoju zespołu serotoninowego. Należy zaznaczyć, że selegilina stosowana w dawkach do 10 mg na dobę była bezpiecznie stosowana w skojarzeniu z racemiczną mieszaniną cytalopramu.⁷

Produkty lecznicze o działaniu serotoninergicznym – jednoczesne stosowanie escytalopramu z lekami o działaniu serotoninergicznym, takimi jak opioidy (buprenorfina, tramadol), sumatryptan i inne tryptany, może prowadzić do wystąpienia zespołu serotoninowego, dlatego konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności.⁸

Produkty lecznicze obniżające próg drgawkowy – leki z grupy SSRI, w tym escytalopram, mogą obniżać próg drgawkowy. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami mogącymi obniżać próg drgawkowy, takimi jak: leki przeciwdepresyjne (trójpierścieniowe, SSRI), neuroleptyki (pochodne fenotiazyny, tioksantenu i butyrofenonu), meflochina, bupropion i tramadol.⁹

Lit i tryptofan – donoszono o nasileniu działania podczas jednoczesnego stosowania leków z grupy SSRI z litem lub tryptofanem. W przypadku takiego skojarzenia zaleca się zachowanie ostrożności i odpowiednie monitorowanie pacjenta.¹⁰

Ziele dziurawca – jednoczesne stosowanie escytalopramu z produktami roślinnymi zawierającymi ziele dziurawca (Hypericum perforatum) może prowadzić do zwiększenia częstości działań niepożądanych i nie jest zalecane.¹¹

Leki przeciwzakrzepowe i niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) – jednoczesne stosowanie escytalopramu z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi może wpływać na ich działanie. Zaleca się ścisłe i częste monitorowanie parametrów krzepnięcia krwi u pacjentów otrzymujących doustne leki przeciwzakrzepowe podczas rozpoczynania lub kończenia leczenia escytalopramem. Również jednoczesne stosowanie NLPZ może zwiększać skłonność do krwawień.¹²

Produkty lecznicze wywołujące hipokalemię i/lub hipomagnezemię – jednoczesne stosowanie escytalopramu z lekami powodującymi hipokalemię i/lub hipomagnezemię wymaga zachowania ostrożności ze względu na zwiększone ryzyko ciężkiej arytmii.¹³

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych produktów leczniczych na farmakokinetykę escytalopramu

Metabolizm escytalopramu zachodzi głównie przy udziale izoenzymu CYP2C19, choć izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6 również mogą brać udział w tym procesie, ale w mniejszym stopniu. Metabolizm głównego metabolitu S-DCT (demetylowanego escytalopramu) jest częściowo katalizowany przez izoenzym CYP2D6.¹⁴

Inhibitory CYP2C19 – jednoczesne stosowanie escytalopramu z inhibitorami CYP2C19 (np. omeprazol, ezomeprazol, flukonazol, fluwoksamina, lanzoprazol, tyklopidyna) może prowadzić do zwiększenia stężenia escytalopramu w osoczu. Na przykład, podawanie escytalopramu z omeprazolem (30 mg raz na dobę) powoduje umiarkowane (około 50%) zwiększenie stężenia escytalopramu w osoczu. W takich przypadkach może być konieczne zmniejszenie dawki escytalopramu.¹⁵

Cymetydyna – podawanie escytalopramu w skojarzeniu z cymetydyną (400 mg dwa razy na dobę) wywołuje umiarkowane (około 70%) zwiększenie stężenia escytalopramu w osoczu. Podczas jednoczesnego stosowania escytalopramu z cymetydyną należy zachować ostrożność. Może być konieczne dostosowanie dawki escytalopramu.¹⁶

Wpływ escytalopramu na farmakokinetykę innych leków

Escytalopram jest inhibitorem izoenzymu CYP2D6, co może prowadzić do interakcji z lekami metabolizowanymi za pośrednictwem tego enzymu. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania escytalopramu z lekami metabolizowanymi przez CYP2D6, zwłaszcza tymi o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak:¹⁷

• Leki przeciwarytmiczne: flekainid, propafenon
• Beta-blokery: metoprolol (stosowany w niewydolności serca)
• Leki przeciwdepresyjne: dezypramina, klomipramina, nortryptylina
• Leki przeciwpsychotyczne: rysperydon, tiorydazyna, haloperydol

Jednoczesne stosowanie z dezypraminą lub metoprololem powoduje dwukrotne zwiększenie stężenia tych substratów CYP2D6 w osoczu. W przypadku stosowania wymienionych leków jednocześnie z escytalopramem może być konieczne dostosowanie ich dawkowania.¹⁸

Badania in vitro wykazały, że escytalopram może również wykazywać słabe działanie hamujące aktywność izoenzymu CYP2C19. Dlatego zaleca się zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu escytalopramu z produktami metabolizowanymi przez CYP2C19.¹⁹

Interakcje z alkoholem

Nie wykazano istotnych interakcji farmakodynamicznych ani farmakokinetycznych pomiędzy escytalopramem a alkoholem. Jednakże, podobnie jak w przypadku innych leków psychotropowych, jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii escytalopramem nie jest zalecane.²⁰

Alkohol może nasilać działanie uspokajające escytalopramu i prowadzić do nadmiernej sedacji oraz upośledzenia funkcji psychomotorycznych. Ponadto, jednoczesne spożywanie alkoholu może nasilać objawy niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy, senność czy zaburzenia koncentracji, co może zwiększać ryzyko upadków i wypadków, szczególnie u osób starszych.²¹

Pacjenci leczeni escytalopramem powinni całkowicie powstrzymać się od spożywania alkoholu podczas terapii, a w przypadku konieczności jednoczesnego przyjęcia niewielkiej ilości alkoholu, należy zachować szczególną ostrożność i obserwować swoje reakcje.²²

Tabela interakcji escytalopramu z innymi lekami