Działania niepożądane
Demezon 1,315 mg/ml

Lek Demezon, zawierający deksametazon sodu fosforan w stężeniu 1,315 mg/ml, stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu, może wywoływać liczne działania niepożądane o różnej częstości występowania. Do najczęstszych należą uczucie dyskomfortu w oku (1-10%), natomiast niezbyt często obserwuje się reakcje alergiczne, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zwiększone łzawienie, przekrwienie oka oraz podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do poważnych powikłań okulistycznych, takich jak jaskra, zaćma podtorebkowa tylna, zmniejszenie ostrości widzenia, nadżerki rogówki czy opadanie powieki. Istotne jest monitorowanie ciśnienia wewnątrzgałkowego oraz stanu rogówki i spojówki, zwłaszcza u pacjentów z chorobami ścieńczenia rogówki lub twardówki, ze względu na ryzyko perforacji i wtórnych infekcji, w tym grzybiczych (Candida albicans) i wirusowych (opryszczkowe zapalenie rogówki). Preparat zawiera 4,36 mg fosforanów w 1 ml kropli, co może rzadko prowadzić do zwapnienia rogówki u pacjentów z uszkodzeniem rogówki.

Działania niepożądane leku Demezon

Demezon (deksametazon sodu fosforan 1,315 mg/ml, krople do oczu) jako preparat kortykosteroidowy do stosowania miejscowego w oku może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Znajomość potencjalnych skutków ubocznych jest kluczowa dla właściwego monitorowania pacjentów podczas terapii tym lekiem.1

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Demezon zostały sklasyfikowane według częstości występowania zgodnie z następującą konwencją:2

  • Często (≥1/100 do <1/10) – występują u 1-10 pacjentów na 100
  • Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) – występują u 1-10 pacjentów na 1000
  • Nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Niezbyt często Reakcje alergiczne na składniki preparatu
Zaburzenia endokrynologiczne Niewydolność nadnerczy Nieznana Zaburzenie wydzielania hormonów kory nadnerczy
Zespół Cushinga Zespół objawów związanych z nadmiarem kortyzolu
Zahamowanie czynności nadnerczy Zmniejszenie naturalnej produkcji kortyzolu
Zaburzenia układu nerwowego Zaburzenia smaku Nieznana Nieprawidłowe odczuwanie smaku
Zawroty głowy Uczucie wirowania lub niestabilności
Ból głowy Uczucie bólu w obrębie głowy
Zaburzenia oka Uczucie dyskomfortu w oku Często Nieprzyjemne odczucia w obrębie gałki ocznej
Zapalenie rogówki Niezbyt często Stan zapalny rogówki
Zapalenie spojówek Stan zapalny spojówki
Suchość oka Niedostateczne nawilżenie powierzchni oka
Światłowstręt Nadwrażliwość na światło
Nieostre widzenie Pogorszenie ostrości widzenia
Świąd oka Uczucie swędzenia w obrębie oka
Uczucie obecności ciała obcego w oku Wrażenie obecności obcego przedmiotu w oku
Zwiększone łzawienie Niezbyt często Nadmierny wypływ łez
Strupki na brzegach powiek Obecność wydzieliny na brzegach powiek
Podrażnienie oka Stan zapalny lub reakcja drażniąca oka
Przekrwienie oka Niezbyt często Rozszerzenie naczyń krwionośnych w oku
Jaskra Nieznana Podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe powodujące uszkodzenie nerwu wzrokowego
Wrzodziejące zapalenie rogówki Zapalenie rogówki z tworzeniem się owrzodzeń
Zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe Podwyższenie ciśnienia wewnątrz gałki ocznej
Zmniejszenie ostrości widzenia Pogorszenie zdolności widzenia szczegółów
Nadżerki rogówki Uszkodzenie powierzchniowej warstwy rogówki
Opadanie powieki Obniżenie pozycji górnej powieki
Ból oka Nieznana Uczucie bólu w obrębie gałki ocznej
Rozszerzenie źrenic Nieznana Powiększenie średnicy źrenicy
Zaćma Nieznana Zmętnienie soczewki oka

Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych

Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów miejscowo do oka może prowadzić do poważnych powikłań okulistycznych. Do najistotniejszych należą: nadciśnienie oczne prowadzące do uszkodzenia tarczy nerwu wzrokowego, osłabienie ostrości widzenia, zaburzenia pola widzenia oraz rozwój zaćmy podtorebkowej tylnej.3

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania leku Demezon u pacjentów z chorobami powodującymi ścieńczenie rogówki lub twardówki. W takich przypadkach istnieje znacząco zwiększone ryzyko perforacji, szczególnie podczas długotrwałej terapii kortykosteroidami.4

Kortykosteroidy mogą także osłabiać odporność miejscową i zwiększać podatność na infekcje. Dlatego stosowanie leku Demezon u pacjentów z istniejącymi infekcjami rogówki może prowadzić do ich pogorszenia, jeżeli nie zostanie wdrożona odpowiednia terapia przyczynowa. Podczas leczenia preparatem może również wzrosnąć ryzyko wtórnego zakażenia, np. grzybiczego (Candida albicans) lub zakażenia wirusowego (opryszczkowe zapalenie rogówki).5

Warto również odnotować, że u niektórych pacjentów ze znacznym uszkodzeniem rogówki, stosujących krople do oczu zawierające fosforany (lek Demezon zawiera 4,36 mg fosforanów w każdym 1 ml kropli do oczu), zgłaszano bardzo rzadko przypadki zwapnienia rogówki.6

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.7

Zalecenia dotyczące minimalizacji ryzyka

W celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia działań niepożądanych podczas terapii lekiem Demezon należy:

  1. Regularnie monitorować ciśnienie wewnątrzgałkowe, szczególnie podczas długotrwałego stosowania
  2. Kontrolować stan rogówki i spojówki pod kątem rozwoju infekcji, szczególnie grzybiczych i wirusowych
  3. Zachować szczególną ostrożność u pacjentów z ścieńczeniem rogówki lub twardówki
  4. Rozważyć stosowanie leku w najmniejszej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas
  5. Obserwować pacjentów pod kątem objawów zaburzeń endokrynologicznych, zwłaszcza podczas długotrwałej terapii

Przestrzeganie powyższych zaleceń pozwoli na optymalizację stosunku korzyści do ryzyka podczas stosowania leku Demezon w praktyce klinicznej, przy jednoczesnej minimalizacji ryzyka wystąpienia poważnych działań niepożądanych, szczególnie w zakresie zmian ocznych związanych z długotrwałym stosowaniem kortykosteroidów miejscowych.8

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl