Przedawkowanie
Cytosar 500 mg

Przedawkowanie cytarabiny (preparat CYTOSAR, 500 mg cytarabiny w proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań) stanowi poważne zagrożenie kliniczne, szczególnie dla ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Dawki przekraczające zalecane schematy, zwłaszcza 12 dawek po 4,5 g/m² powierzchni ciała podawanych we wlewie dożylnym przez godzinę co 12 godzin, prowadzą do nieodwracalnego toksycznego uszkodzenia OUN oraz znacznego wzrostu śmiertelności. Przedawkowanie wywołuje także ciężką mielosupresję, wymagającą transfuzji koncentratu krwinek czerwonych i płytek krwi, oraz zaburzenia immunologiczne skutkujące zwiększoną podatnością na infekcje, co wymaga wdrożenia antybiotykoterapii.

Przedawkowanie cytarabiny

Przedawkowanie preparatu CYTOSAR (cytarabina) stanowi poważny stan kliniczny, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Produkt leczniczy CYTOSAR, zawierający 500 mg cytarabiny w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, przy zastosowaniu dawek przekraczających zalecane schematy terapeutyczne może prowadzić do ciężkich powikłań, szczególnie ze strony ośrodkowego układu nerwowego 1.

Brak swoistego antidotum

W przypadku przedawkowania preparatu CYTOSAR nie istnieje specyficzne antidotum, które mogłoby zneutralizować działanie cytarabiny w organizmie. Ten fakt znacząco komplikuje postępowanie w przypadku przedawkowania i zwiększa ryzyko poważnych powikłań 2.

Postępowanie w przedawkowaniu cytarabiny

Leczenie przedawkowania cytarabiny opiera się głównie na terapii wspomagającej. Kluczowe elementy postępowania obejmują transfuzje preparatów krwiopochodnych (koncentratu krwinek czerwonych oraz płytek krwi) w celu przeciwdziałania supresji szpiku kostnego, a także wdrożenie odpowiedniej antybiotykoterapii dla zapobiegania i leczenia infekcji, które mogą wystąpić w wyniku mielosupresji 3.

Skutki podania wysokich dawek cytarabiny

Dane kliniczne wskazują, że podawanie cytarabiny w bardzo wysokich dawkach, konkretnie dwunastu dawek po 4,5 g/m² powierzchni ciała, we wlewie dożylnym trwającym godzinę co 12 godzin, powoduje dramatyczny wzrost częstości występowania nieodwracalnego toksycznego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Ten schemat dawkowania wiąże się również ze znaczącym wzrostem śmiertelności pacjentów 4.

Objawy przedawkowania cytarabiny

Objaw przedawkowania Opis Dawka związana z objawem
Nieodwracalne toksyczne uszkodzenie OUN Poważne, nieodwracalne uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego, mogące prowadzić do trwałych deficytów neurologicznych lub śmierci pacjenta 12 dawek po 4,5 g/m² pc. podawanych we wlewie dożylnym przez godzinę co 12 godzin
Podwyższona śmiertelność Znaczący wzrost ryzyka zgonu pacjenta bezpośrednio związany z toksycznym działaniem cytarabiny 12 dawek po 4,5 g/m² pc. podawanych we wlewie dożylnym przez godzinę co 12 godzin
Ciężka mielosupresja Głębokie zahamowanie czynności szpiku kostnego wymagające transfuzji preparatów krwiopochodnych Brak konkretnej informacji o dawce
Zaburzenia immunologiczne Zwiększona podatność na infekcje wymagająca wdrożenia antybiotykoterapii Brak konkretnej informacji o dawce

Monitorowanie kliniczne pacjenta po przedawkowaniu

Pacjent, u którego doszło do przedawkowania cytarabiny, wymaga ścisłego monitorowania parametrów życiowych, stanu neurologicznego oraz parametrów laboratoryjnych, w szczególności morfologii krwi obwodowej. Konieczna jest również obserwacja pod kątem objawów neurotoksyczności, które mogą rozwinąć się w sposób nagły i stanowić zagrożenie życia 5.

Znaczenie wczesnej interwencji

Ze względu na brak specyficznego antidotum dla cytarabiny, szybkość rozpoznania przedawkowania oraz wdrożenia odpowiedniego leczenia wspomagającego ma krytyczne znaczenie dla poprawy rokowania. Zapewnienie odpowiedniego nawodnienia pacjenta, kontrola parametrów hematologicznych oraz wczesne wdrożenie leczenia wspomagającego mogą zmniejszyć ryzyko powikłań 6.

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl