Dawkowanie i sposób podawania
Cytosar 500 mg

Cytosar (cytarabina) w dawce 500 mg w formie proszku i rozpuszczalnika jest podawany wyłącznie dożylnie (jako szybkie wstrzyknięcie lub wlew) lub podskórnie, gdyż podanie doustne jest nieaktywne. W terapii indukującej remisję ostrej białaczki nielimfocytarnej stosuje się dawkę 100 mg/m² powierzchni ciała na dobę w ciągłym wlewie dożylnym lub 100 mg/m² co 12 godzin przez 7 dni. W przypadku dużych dawek cytarabiny zaleca się 2-3 g/m² podawane we wlewie dożylnym trwającym 1-3 godziny co 12 godzin przez 2-6 dni, z wykluczeniem rozpuszczalników zawierających alkohol benzylowy. Podskórnie stosuje się dawki 20-100 mg/m², a dawkowanie u dzieci i młodzieży jest zbliżone do dawek u dorosłych, zgodnie z aktualnymi wytycznymi. Do rekonstytucji używa się 0,9% roztworu NaCl bez konserwantów, a produkt należy podać natychmiast po przygotowaniu.

Dawkowanie i sposób podawania leku Cytosar (cytarabina)

Cytosar (cytarabina) w formie proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań 500 mg może być podawany wyłącznie drogą dożylną lub podskórną. Należy pamiętać, że lek jest nieaktywny po podaniu doustnym. Sposób podawania zależy od zastosowanego schematu leczenia.1

Podanie dożylne

Podanie dożylne może być realizowane jako szybkie wstrzyknięcie lub w formie wlewu. Warto zaznaczyć, że większe dawki produktu są lepiej tolerowane przez pacjentów przy szybkim wstrzyknięciu dożylnym niż po podaniu w postaci powolnego wlewu. Jest to związane z szybką inaktywacją produktu i krótką ekspozycją prawidłowych i nowotworowych komórek wrażliwych na duże stężenie leku po szybkim podaniu.2

Należy mieć na uwadze, że prawidłowe i nowotworowe komórki odpowiadają podobnie bez względu na sposób podania – nie wykazano wyraźnych różnic o znaczeniu klinicznym dla któregokolwiek ze sposobów podania produktu.3

Dawki standardowe

W terapii indukującej remisję ostrej białaczki nielimfocytarnej standardowe dawkowanie cytarabiny w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi wynosi:4

  • 100 mg/m² powierzchni ciała na dobę w ciągłym wlewie dożylnym (od dnia 1. do dnia 7.), lub
  • 100 mg/m² powierzchni ciała dożylnie co 12 godzin (od dnia 1. do dnia 7.)

Duże dawki

W przypadku stosowania dużych dawek cytarabiny zaleca się:5

  • Od 2 g/m² pc. do 3 g/m² pc. podawane we wlewie dożylnym trwającym od 1 do 3 godzin
  • Wlew stosowany co 12 godzin przez 2-6 dni
  • Możliwe podawanie wraz z innymi lekami przeciwnowotworowymi lub w monoterapii

Uwaga: W przypadku terapii dużymi dawkami, nie należy stosować rozpuszczalników zawierających alkohol benzylowy.6

Podanie podskórne

Przy podaniu podskórnym stosuje się zazwyczaj dawkę 20-100 mg/m² powierzchni ciała. Dokładna dawka zależy od wskazania i zastosowanego schematu leczenia.7

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Dawkowanie cytarabiny u dzieci i młodzieży jest podobne do zalecanego u dorosłych. W ostrej białaczce limfatycznej oraz chłoniaku nieziarniczym u dzieci należy stosować się do aktualnych wytycznych.8

Aktualne zalecenia dotyczące dawkowania u dzieci i młodzieży należy sprawdzać w najnowszych standardach postępowania. Do rekonstytucji produktu należy stosować pozbawiony konserwantów 0,9% roztwór sodu chlorku do wstrzykiwań. Produkt należy podać natychmiast po przygotowaniu.9

Zgodność farmaceutyczna

Podczas przygotowania mieszanin leków warto pamiętać, że cytarabina zachowuje zgodność farmaceutyczną z następującymi produktami w określonych stężeniach w 5% roztworze wodnym glukozy przez 8 godzin:10

Lek Stężenie cytarabiny Stężenie drugiego leku Rozpuszczalnik Czas zgodności
Cefalotyna (sodowa) 0,8 mg/ml 1,0 mg/ml 5% roztwór wodny glukozy 8 godzin
Prednizolon (fosforan sodowy) 0,4 mg/ml 0,2 mg/ml 5% roztwór wodny glukozy 8 godzin
Winkrystyna (siarczan) 16 µg/ml 4 µg/ml 5% roztwór wodny glukozy 8 godzin
Metotreksat Cytarabina jest fizycznie zgodna z metotreksatem

Informacje dotyczące dawkowania, które należy przekazać pacjentowi

Pacjenta należy poinformować, że lek Cytosar (cytarabina):11

  • Jest podawany wyłącznie przez wykwalifikowany personel medyczny w warunkach szpitalnych
  • Wymaga stałego monitorowania parametrów hematologicznych, wątrobowych i nerkowych podczas terapii
  • Może być podawany drogą dożylną (wlew lub wstrzyknięcie) lub podskórną, w zależności od schematu leczenia
  • Nigdy nie jest podawany doustnie, gdyż w tej formie jest nieaktywny

Informacje dotyczące dawkowania, które należy wziąć pod uwagę podczas wywiadu medycznego

Podczas przeprowadzania wywiadu z pacjentem, któremu podawany jest lub ma być podawany Cytosar, należy zwrócić uwagę na następujące kwestie:12

  1. Wcześniejsza historia leczenia cytarabiną i reakcje na leczenie
  2. Pełny obraz chorób współistniejących mogących wpływać na metabolizm leku
  3. Funkcja szpiku kostnego i parametry morfologii krwi
  4. Funkcja wątroby i nerek przed rozpoczęciem terapii
  5. Reakcje alergiczne na składniki leku, w tym na substancję pomocniczą – alkohol benzylowy (produkt zawiera 9 mg alkoholu benzylowego w każdym 1 ml rozpuszczalnika)
  6. W przypadku dzieci należy uwzględnić aktualne schematy terapeutyczne i standardy postępowania

Należy zawsze zweryfikować, czy planowany schemat dawkowania jest zgodny z aktualnym typem nowotworu, stanem klinicznym pacjenta oraz współczesnymi wytycznymi dotyczącymi leczenia.13

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl