Specjalne ostrzeżenia
Bonapiryna
Kwas acetylosalicylowy w dawce 300 mg wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, takich jak kobiety w I i II trymestrze ciąży, osoby z nadwrażliwością na NLPZ, pacjenci z chorobą wrzodową, niewydolnością nerek lub wątroby, a także osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe czy z nadciśnieniem tętniczym i niewydolnością serca. U pacjentów w podeszłym wieku zaleca się stosowanie mniejszych dawek z większymi odstępami czasowymi. Przed planowanym zabiegiem chirurgicznym kwas acetylosalicylowy należy odstawić na 5-7 dni, aby zmniejszyć ryzyko wydłużonego krwawienia. U dzieci poniżej 12 roku życia stosowanie jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu Reye’a, a u młodzieży powyżej 12 lat dopuszcza się stosowanie wyłącznie na zlecenie lekarza.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania kwasu acetylosalicylowego
Stosowanie kwasu acetylosalicylowego w dawce 300 mg wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności u określonych grup pacjentów ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Rekomendowane jest przyjmowanie produktu w najmniejszej skutecznej dawce przez najkrótszy możliwy okres konieczny do złagodzenia objawów, co znacząco zmniejsza ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.1
Grupy pacjentów wymagające szczególnej uwagi
Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania kwasu acetylosalicylowego u pacjentów z następujących grup ryzyka:2
- Kobiety w ciąży – szczególnie w pierwszym i drugim trymestrze ciąży3
- Pacjenci z nadwrażliwością na niesteroidowe leki przeciwzapalne i przeciwreumatyczne lub inne substancje alergizujące4
- Pacjenci przyjmujący jednocześnie leki przeciwzakrzepowe5
- Pacjenci z chorobą wrzodową lub krwawieniami z przewodu pokarmowego w wywiadzie6
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek oraz z przewlekłą niewydolnością nerek7
- Pacjenci z młodzieńczym reumatoidalnym zapaleniem stawów i (lub) toczniem rumieniowatym układowym oraz niewydolnością wątroby – u tych pacjentów należy kontrolować czynność wątroby ze względu na zwiększoną toksyczność salicylanów8
- Pacjenci z krwotokami macicznymi, nadmiernym krwawieniem miesiączkowym, stosujący wewnątrzmaciczną wkładkę antykoncepcyjną9
- Pacjenci z nadciśnieniem tętniczym oraz niewydolnością serca10
- Pacjenci w podeszłym wieku – należy stosować mniejsze dawki i większe odstępy między nimi ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych11
Interakcje lekowe wymagające uwagi
Kwas acetylosalicylowy wchodzi w istotne interakcje z wieloma lekami, dlatego należy zwrócić szczególną uwagę na:12
- Nie należy stosować u pacjentów przyjmujących doustne leki przeciwcukrzycowe z grupy sulfonylomocznika, ze względu na ryzyko nasilenia działania hipoglikemizującego
- Nie zaleca się stosowania u pacjentów przyjmujących leki przeciw dnie
- Zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu z metotreksatem w dawkach mniejszych niż 15 mg na tydzień – ze względu na nasilenie toksycznego działania metotreksatu na szpik kostny13
- Jednoczesne stosowanie z metotreksatem w dawkach większych niż 15 mg na tydzień jest przeciwwskazane14
Zabiegi chirurgiczne i krwawienia
Ze względu na działanie przeciwpłytkowe kwasu acetylosalicylowego, należy odstawić produkt na 5 do 7 dni przed planowanym zabiegiem chirurgicznym. Ma to na celu zmniejszenie ryzyka wydłużonego czasu krwawienia zarówno w trakcie, jak i po zabiegu.15
Ryzyko zespołu Reye’a
Szczególnej uwagi wymaga stosowanie kwasu acetylosalicylowego u dzieci i młodzieży podczas infekcji wirusowych, ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a – rzadkiej, ale zagrażającej życiu choroby. Ryzyko to jest szczególnie wysokie w przypadku zakażenia wirusem grypy typu A, wirusem grypy typu B lub ospy wietrznej.16
Uporczywe wymioty w przebiegu infekcji mogą wskazywać na wystąpienie zespołu Reye’a, co wymaga natychmiastowej pomocy medycznej.17 Ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a w przebiegu infekcji wirusowych może wzrosnąć przy jednoczesnym podawaniu kwasu acetylosalicylowego, chociaż bezpośredni związek przyczynowy nie został jednoznacznie udowodniony.18
Z tego powodu u dzieci poniżej 12 roku życia nie należy stosować produktów zawierających kwas acetylosalicylowy. U młodzieży powyżej 12 roku życia produkty zawierające kwas acetylosalicylowy można stosować wyłącznie na zlecenie lekarza.19
Dodatkowe ostrzeżenia
- Podczas leczenia kwasem acetylosalicylowym nie należy spożywać alkoholu ze względu na zwiększone ryzyko uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego20
- Stosowanie leków hamujących cyklooksygenazę (enzym uczestniczący w syntezie prostaglandyn) może powodować zaburzenia płodności u kobiet poprzez wpływ na owulację. Jest to działanie przemijające i ustępuje po zakończeniu terapii21
| Grupa pacjentów | Zalecenia dotyczące stosowania kwasu acetylosalicylowego |
|---|---|
| Dzieci poniżej 12 roku życia | Przeciwwskazane |
| Młodzież powyżej 12 roku życia | Wyłącznie na zlecenie lekarza |
| Pacjenci w podeszłym wieku | Mniejsze dawki, większe odstępy między dawkami |
| Pacjenci przed zabiegiem chirurgicznym | Odstawić na 5-7 dni przed zabiegiem |
| Kobiety w I i II trymestrze ciąży | Zachować ostrożność |
| Pacjenci stosujący metotreksat <15 mg/tydzień | Zachować ostrożność |
| Pacjenci stosujący metotreksat >15 mg/tydzień | Przeciwwskazane |
| Pacjenci stosujący leki przeciwcukrzycowe z grupy sulfonylomocznika | Nie stosować |
| Pacjenci stosujący leki przeciw dnie | Nie stosować |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania