Właściwości farmakodynamiczne
Biodacyna ophthalmicum 0,3% 3 mg/ml

Właściwości farmakodynamiczne leku Biodacyna Ophthalmicum 0,3%

Amikacyna zawarta w preparacie Biodacyna Ophthalmicum 0,3% to półsyntetyczny antybiotyk aminoglikozydowy, należący do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w zakażeniach oczu (kod ATC: S01AA21). Jest ona pochodną kanamycyny A, wyróżniającą się największą odpornością wobec enzymów inaktywujących antybiotyki aminoglikozydowe spośród wszystkich preparatów w tej grupie. Dzięki tej właściwości amikacyna charakteryzuje się najszerszym zakresem działania przeciwbakteryjnego wśród aminoglikozydów.¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania amikacyny polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez nieodwracalne wiązanie z podjednostką 30S rybosomu. Proces ten prowadzi do tworzenia tzw. białek nonsensownych, czyli białek o niewłaściwej sekwencji aminokwasowej, co uniemożliwia prawidłowe funkcjonowanie komórki bakteryjnej. Warto podkreślić, że amikacyna może wykazywać skuteczność także w przypadkach, gdy gentamycyna nie działa.²

Spektrum działania przeciwbakteryjnego

Biodacyna Ophthalmicum 0,3% wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, obejmujące liczne patogeny wywołujące zakażenia oka. Bakterie wrażliwe na amikacynę in vitro można podzielić na dwie główne grupy:³

Bakterie Gram-ujemne wrażliwe na amikacynę

• Pseudomonas spp., w tym Pseudomonas aeruginosa – patogen często powodujący ciężkie zakażenia oka
• Escherichia coli – bakteria mogąca powodować zakażenia spojówek
• Klebsiella spp. – patogen związany z zapaleniem rogówki i spojówek
• Serratia spp. – bakteria występująca w zakażeniach pooperacyjnych oka
• Enterobacter spp. – patogen odpowiedzialny za zakażenia spojówek
• Proteus spp. (zarówno szczepy indolo-dodatnie, jak i indolo-ujemne) – powodujące zakażenia zewnętrznych struktur oka
• Providencia spp. – rzadziej spotykane patogeny w zakażeniach oka
• Acinetobacter spp. – bakterie często wywołujące zakażenia spojówek
• Citrobacter spp., w tym Citrobacter freundii – obecne w złożonych zakażeniach oka

⁴

Bakterie Gram-dodatnie wrażliwe na amikacynę

• Staphylococcus spp. – zarówno szczepy wytwarzające, jak i niewytwarzające penicylinazy, w tym niektóre szczepy metycylinooporne (MRSA), które stanowią poważne wyzwanie terapeutyczne
• Staphylococcus aureus – jeden z najczęstszych patogenów powodujących zakażenia oczu
• Staphylococcus saprophiticus – rzadziej występujący w zakażeniach oka

⁵

Ograniczenia w działaniu przeciwbakteryjnym

Należy zaznaczyć, że amikacyna wykazuje ograniczoną aktywność wobec niektórych bakterii Gram-dodatnich, takich jak:

• Streptococcus pyogenes – paciorkowiec ropotwórczy
• Streptococcus pneumoniae – pneumokok
• Enterokoki – bakterie o naturalnej oporności na aminoglikozydy

Istotną informacją kliniczną jest również fakt, że amikacyna nie wykazuje działania wobec bakterii beztlenowych, co stanowi ważne ograniczenie w przypadku zakażeń mieszanych.⁶

Zastosowanie kliniczne w zakażeniach oka

Biodacyna Ophthalmicum 0,3% znajduje zastosowanie w leczeniu różnych stanów zapalnych oka wywołanych przez bakterie wrażliwe na amikacynę. Preparat jest szczególnie skuteczny w przypadku zakażeń wywołanych przez:

• Gronkowce (koagulazo-ujemne i koagulazo-dodatnie), w tym Staphylococcus aureus i Staphylococcus saprophiticus
• Pseudomonas, w tym Pseudomonas aeruginosa – patogen często powodujący ciężkie zakażenia rogówki
• Bakterie Gram-ujemne z rodzaju Serratia, Proteus, Escherichia, Enterobacter i Klebsiella – często odpowiedzialne za infekcje spojówek, rogówki i innych struktur oka

Ze względu na szerokie spektrum działania, Biodacyna Ophthalmicum 0,3% stanowi wartościową opcję terapeutyczną w przypadku złożonych lub opornych na inne antybiotyki zakażeń oka.⁷