Właściwości farmakodynamiczne produktu leczniczego Befoair

Produkt leczniczy Befoair należy do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w obturacyjnych chorobach dróg oddechowych, w kategorii leków adrenergicznych podawanych wziewnie. Klasyfikacja ATC produktu to R03AK08, co odzwierciedla jego miejsce w systematyce leków stosowanych w leczeniu chorób układu oddechowego.¹

Skład i postać farmaceutyczna

Befoair jest aerozolem inhalacyjnym w postaci roztworu zawierającym dwie substancje czynne: beklometazonu dipropionian w dawce 200 mikrogramów oraz formoterolu fumaran dwuwodny w dawce 6 mikrogramów na dawkę odmierzoną (opuszczającą zawór). Warto zaznaczyć, że dawka dostarczona z pompki rozpylającej zawiera odpowiednio 169,2 mikrograma beklometazonu dipropionianu i 5 mikrogramów formoterolu fumaranu dwuwodnego. Produkt zawiera również niewielką ilość etanolu jako substancji pomocniczej, w ilości 9 mg na dawkę odmierzoną, co odpowiada 0,25 mg/kg masy ciała przy dawce wynoszącej dwa rozpylenia.²

Mechanizm działania i efekty farmakodynamiczne

Befoair charakteryzuje się złożonym mechanizmem działania wynikającym z obecności dwóch substancji czynnych o odmiennych właściwościach farmakologicznych. Połączenie beklometazonu dipropionianu (kortykosteroid) oraz formoterolu (agonista receptorów beta2-adrenergicznych) zapewnia synergistyczne działanie, które skutecznie redukuje częstość występowania zaostrzeń astmy. Działanie to jest typowe dla skojarzeń kortykosteroidów wziewnych z długo działającymi beta2-mimetykami.³

Beklometazonu dipropionian – właściwości farmakodynamiczne

Beklometazonu dipropionian podawany drogą wziewną w zalecanych dawkach wykazuje miejscowe działanie przeciwzapalne w obrębie płuc. Ta właściwość terapeutyczna przekłada się na zmniejszenie nasilenia objawów astmy oraz redukcję częstości występowania zaostrzeń choroby. Istotną zaletą podawania beklometazonu wziewnie jest mniejsza częstość występowania działań niepożądanych w porównaniu do kortykosteroidów stosowanych ogólnoustrojowo, co znacząco poprawia profil bezpieczeństwa leczenia.⁴

Formoterolu fumaran – właściwości farmakodynamiczne

Formoterol jest selektywnym agonistą receptorów beta2-adrenergicznych, którego głównym działaniem farmakodynamicznym jest wywoływanie rozkurczu mięśni gładkich oskrzeli u pacjentów z odwracalną obturacją dróg oddechowych. Charakterystyczną cechą formoterolu jest szybki początek działania bronchodylatacyjnego, które pojawia się w ciągu 1-3 minut od inhalacji. Równie istotny jest długi czas działania tej substancji, utrzymujący się przez 12 godzin po podaniu pojedynczej dawki, co klasyfikuje formoterol do grupy długo działających beta2-mimetyków (LABA).⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Wyniki badań klinicznych

Badania kliniczne z udziałem pacjentów dorosłych dostarczyły istotnych danych potwierdzających skuteczność terapeutyczną produktu Befoair. Dodanie formoterolu do terapii beklometazonem dipropionianem przynosiło znaczące korzyści kliniczne w postaci:⁶

• złagodzenia objawów astmy
• poprawy czynności płuc
• zmniejszenia częstości występowania zaostrzeń choroby

Badanie 24-tygodniowe dotyczące czynności płuc

W 24-tygodniowym badaniu klinicznym oceniano wpływ skojarzenia beklometazonu dipropionianu z formoterolu fumaranem w dawce (100 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną na czynność płuc. Wyniki wykazały, że skuteczność terapeutyczna tej kombinacji była co najmniej równa skuteczności poszczególnych substancji podawanych oddzielnie. Co więcej, efekt działania skojarzenia był wyraźnie lepszy niż w przypadku monoterapii beklometazonem dipropionianem.⁷

Kluczowe badanie 12-tygodniowe

Skuteczność kliniczną produktu Befoair w dawce (200 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną, stosowanego w schemacie 2 inhalacje dwa razy na dobę, oceniano w kluczowym 12-tygodniowym badaniu klinicznym. Badanie to miało na celu porównanie wpływu produktu na czynność płuc w stosunku do monoterapii beklometazonem dipropionianem (BDP) u pacjentów z astmą, u których nie uzyskano odpowiedniej kontroli choroby pomimo stosowania dużych dawek wziewnych glikokortykosteroidów (wGKS) lub średnich dawek wGKS w połączeniu z długo działającymi beta2-mimetykami wziewnymi (LABA). Wyniki badania jednoznacznie wykazały większą skuteczność terapeutyczną skojarzenia beklometazonu dipropionianu z formoterolu fumaranem (200 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną w porównaniu z monoterapią BDP. Przewaga ta uwidoczniła się w odniesieniu do wyjściowych wartości średniego szczytowego przepływu wydechowego (PEF) mierzonego przed podaniem porannej dawki leku, gdzie skorygowana średnia różnica wynosiła 18,53 L.⁸

Badanie 24-tygodniowe dotyczące profilu bezpieczeństwa

W 24-tygodniowym badaniu porównywano profil bezpieczeństwa skojarzenia beklometazonu dipropionianu z formoterolu fumaranem (200 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną, stosowanego w schemacie 2 inhalacje dwa razy na dobę, z profilem bezpieczeństwa dopuszczonego do obrotu produktu leczniczego złożonego o ustalonej dawce zawierającego flutykazon i salmeterol (500 + 50) mikrogramów/dawkę odmierzoną, podawanego w schemacie 1 inhalacja dwa razy na dobę.⁹

Po 6 miesiącach leczenia nie zaobserwowano klinicznie istotnego wpływu skojarzenia beklometazonu dipropionianu z formoterolu fumaranem (200 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, co świadczy o dobrym profilu bezpieczeństwa produktu w zakresie działania ogólnoustrojowego. Badanie wykazało również, że zarówno skojarzenie beklometazonu dipropionianu z formoterolu fumaranem (200 + 6) mikrogramów/dawkę odmierzoną, jak i dopuszczony do obrotu produkt leczniczy złożony o ustalonej dawce (flutykazon + salmeterol), nie wykazywały większej skuteczności niż beklometazonu dipropionian (BDP) stosowany w monoterapii w wysokiej dawce 2000 µg/dobę pod względem:¹⁰

• wartości FEV1 (natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej) mierzonej rano przed przyjęciem leku
• odsetka pełnych dni bez objawów astmy