Interakcje leku
Atofab 18 mg

Atomoksetyna, metabolizowana głównie przez enzym CYP2D6, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego. Inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna czy paroksetyna, mogą zwiększać ekspozycję na atomoksetynę 6-8-krotnie, a stężenie maksymalne w stanie równowagi (Css,max) nawet 3-4-krotnie, co wymaga dostosowania dawkowania. Ponadto, atomoksetyna może nasilać działanie agonistów receptorów beta₂ (np. salbutamolu), prowadząc do wzrostu częstości akcji serca i ciśnienia tętniczego, co wymaga monitorowania parametrów sercowo-naczyniowych. Istotne jest także ryzyko wydłużenia odstępu QT przy jednoczesnym stosowaniu leków neuroleptycznych, przeciwarytmicznych czy zaburzających równowagę elektrolitową, co wymaga kontroli EKG.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Atomoksetyna, jako substancja aktywna produktu leczniczego Atofab, wchodzi w interakcje z wieloma grupami leków. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa i skuteczności terapii. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych interakcji atomoksetyny z innymi produktami leczniczymi.1

Wpływ innych leków na atomoksetynę

Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) – atomoksetyny nie należy stosować jednocześnie z lekami z grupy IMAO ze względu na ryzyko poważnych interakcji. Jest to przeciwwskazanie bezwzględne do jednoczesnego stosowania tych leków.2

Inhibitory enzymu CYP2D6 – leki takie jak selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. fluoksetyna, paroksetyna), chinidyna czy terbinafina mogą znacząco zwiększać ekspozycję na atomoksetynę. U pacjentów przyjmujących te leki ekspozycja na atomoksetynę może wzrosnąć 6-8 krotnie, a stężenie maksymalne w stanie równowagi (Css,max) może być 3-4 razy wyższe. Wynika to z faktu, że atomoksetyna jest metabolizowana przez enzym CYP2D6. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków może być konieczne wolniejsze zwiększanie dawki atomoksetyny oraz zastosowanie mniejszej dawki docelowej.3

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z wolnym metabolizmem CYP2D6 podczas jednoczesnego stosowania atomoksetyny i silnych inhibitorów enzymów cytochromu P450 (z wyjątkiem CYP2D6), ponieważ ryzyko klinicznie istotnego zwiększenia ekspozycji na atomoksetynę w tych warunkach nie zostało dokładnie określone.4

Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy

Agoniści receptora beta₂ (salbutamol i inne) – atomoksetynę należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących duże dawki salbutamolu lub innych agonistów receptora beta₂ w nebulizacji lub ogólnoustrojowo. Interakcja ta może prowadzić do nasilenia wpływu salbutamolu na układ sercowo-naczyniowy.5

Badania dotyczące tej interakcji dają niejednoznaczne wyniki. W jednym badaniu ogólnoustrojowe podawanie salbutamolu (600 μg dożylnie przez 2 godziny) w skojarzeniu z atomoksetyną (60 mg dwa razy na dobę przez 5 dni) powodowało zwiększenie częstości akcji serca i ciśnienia krwi. Efekt ten był najbardziej widoczny na początku jednoczesnego stosowania obu leków, natomiast po 8 godzinach parametry wracały do wartości wyjściowych.6

Jednak w innym badaniu z udziałem zdrowych dorosłych osób rasy żółtej intensywnie metabolizujących atomoksetynę, jednoczesne krótkotrwałe stosowanie atomoksetyny (80 mg raz na dobę przez 5 dni) nie zwiększało wpływu standardowej dawki salbutamolu podawanego w inhalacji (200 μg) na ciśnienie krwi oraz częstość akcji serca.7

Podczas jednoczesnego stosowania atomoksetyny i salbutamolu (lub innego agonisty receptora beta₂) zaleca się monitorowanie częstości akcji serca i ciśnienia tętniczego. W przypadku znacznego zwiększenia tych parametrów może być konieczna modyfikacja dawek obu leków.8

Leki wydłużające odstęp QT – jednoczesne stosowanie atomoksetyny z lekami powodującymi wydłużenie odstępu QT (takimi jak leki neuroleptyczne, leki przeciwarytmiczne grupy IA i III, moksyfloksacyna, erytromycyna, metadon, meflochina, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, lit, cyzapryd), lekami zaburzającymi równowagę elektrolitową (np. diuretyki tiazydowe) oraz inhibitorami enzymu CYP2D6 może zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT, co wymaga szczególnej ostrożności.9

Leki przeciwnadciśnieniowe – atomoksetyna może zmniejszać skuteczność leków przeciwnadciśnieniowych ze względu na możliwość podwyższania ciśnienia tętniczego krwi. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków należy uważnie monitorować ciśnienie krwi, a w przypadku znaczących zmian wskazana jest ocena leczenia.10

Leki wpływające na ciśnienie lub zwiększające ciśnienie krwi – należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania atomoksetyny z lekami wpływającymi na ciśnienie lub zwiększającymi ciśnienie krwi (takimi jak salbutamol). Konieczne jest uważne monitorowanie ciśnienia krwi, a w razie znaczących zmian należy rozważyć modyfikację leczenia.11

Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy

Leki obniżające próg drgawkowy – podczas stosowania atomoksetyny mogą wystąpić napady drgawek. Zaleca się zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy, takich jak:12

  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
  • Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
  • Leki neuroleptyczne
  • Fenotiazyny lub butyrofenon
  • Meflochina
  • Chlorochina
  • Bupropion
  • Tramadol

Dodatkowo należy zachować ostrożność podczas zaprzestawania jednoczesnego stosowania benzodiazepin ze względu na możliwość wystąpienia napadów drgawek po odstawieniu tych leków.13

Leki wpływające na noradrenalinę – należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu atomoksetyny i leków wpływających na noradrenalinę ze względu na możliwe działanie addycyjne lub synergistyczne. Do tej grupy należą:14

  • Leki przeciwdepresyjne (np. imipramina, wenlafaksyna, mirtazapina)
  • Leki obkurczające naczynia krwionośne (np. pseudoefedryna, fenylefryna)

Interakcje z lekami wpływającymi na wchłanianie i wiązanie białek

Leki wpływające na pH żołądka – badania wykazały, że leki zwiększające pH żołądka, takie jak wodorotlenek magnezu, wodorotlenek glinu czy omeprazol, nie wpływają na dostępność biologiczną atomoksetyny.15

Leki silnie wiążące się z białkami osocza – przeprowadzono badania in vitro dotyczące potencjalnych interakcji atomoksetyny z innymi lekami silnie wiążącymi się z białkami. Warfaryna, kwas acetylosalicylowy, fenytoina oraz diazepam nie wpływały na wiązanie atomoksetyny z albuminą ludzką. Podobnie, atomoksetyna nie wpływała na wiązanie tych związków z albuminą ludzką.16

Interakcje atomoksetyny z alkoholem

Stosowanie atomoksetyny jednocześnie z alkoholem wymaga szczególnej ostrożności. Chociaż nie ma bezpośrednich danych dotyczących farmakologicznej interakcji między atomoksetyną a alkoholem, należy pamiętać, że oba te związki mogą wpływać na ośrodkowy układ nerwowy oraz układ sercowo-naczyniowy.

Alkohol może nasilać działania niepożądane atomoksetyny na ośrodkowy układ nerwowy, takie jak senność, zawroty głowy czy zaburzenia koncentracji. Jednoczesne stosowanie alkoholu i atomoksetyny może również potęgować efekty sercowo-naczyniowe, prowadząc do zwiększonego ryzyka tachykardii czy wahań ciśnienia tętniczego.

Z tego powodu zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia produktem Atofab. Pacjentów należy poinformować o potencjalnych zagrożeniach związanych z jednoczesnym stosowaniem atomoksetyny i alkoholu.

Tabela interakcji atomoksetyny

Grupa leków/substancji Przykłady Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności interakcji Zalecenia
Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) Fenelzyna, selegilina, moklobemid Blokada rozkładu katecholamin Potencjalnie zagrażający życiu przełom nadciśnieniowy Bardzo wysoki Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie
Inhibitory CYP2D6 Fluoksetyna, paroksetyna, chinidyna, terbinafina Zmniejszenie metabolizmu atomoksetyny 6-8 krotne zwiększenie ekspozycji na atomoksetynę Wysoki Wolniejsze zwiększanie dawki i mniejsza dawka docelowa atomoksetyny
Agoniści receptora beta₂ Salbutamol, formoterol Synergistyczne działanie na układ sercowo-naczyniowy Zwiększenie częstości akcji serca i ciśnienia tętniczego Umiarkowany Monitorowanie parametrów krążeniowych, ewentualna modyfikacja dawek
Leki wydłużające odstęp QT Neuroleptyki, niektóre antybiotyki, leki przeciwarytmiczne Addytywny wpływ na repolaryzację komór serca Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Wysoki Ostrożne stosowanie, monitorowanie EKG
Leki obniżające próg drgawkowy Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, SSRI, neuroleptyki Addytywny wpływ na obniżenie progu drgawkowego Zwiększone ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych Umiarkowany Zachowanie ostrożności, rozważenie innej terapii
Leki przeciwnadciśnieniowe Inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny, beta-blokery Przeciwstawne działanie na ciśnienie tętnicze Zmniejszona skuteczność leków przeciwnadciśnieniowych Umiarkowany Regularne monitorowanie ciśnienia tętniczego
Leki wpływające na noradrenalinę Imipramina, wenlafaksyna, mirtazapina, pseudoefedryna Addytywne lub synergistyczne działanie na układ adrenergiczny Nasilenie działań niepożądanych adrenergicznych Umiarkowany Ostrożne stosowanie, monitorowanie ciśnienia i tętna
Leki silnie wiążące się z białkami osocza Warfaryna, kwas acetylosalicylowy, fenytoina, diazepam Potencjalne wypieranie z połączeń z albuminami Brak istotnego klinicznie efektu Niski Nie wymaga szczególnych środków ostrożności
Leki wpływające na pH żołądka Wodorotlenek magnezu/glinu, omeprazol Potencjalna zmiana wchłaniania atomoksetyny Brak wpływu na dostępność biologiczną atomoksetyny Niski Nie wymaga szczególnych środków ostrożności
Alkohol Etanol Addytywny wpływ na OUN i układ sercowo-naczyniowy Nasilenie działań niepożądanych OUN, potencjalne nasilenie efektów sercowo-naczyniowych Umiarkowany Zalecane unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia
  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl