Przeciwwskazania
Aminoplasmal 15%

Przeciwwskazania stosowania leku Aminoplasmal 15%

Aminoplasmal 15%, jako roztwór do infuzji zawierający wysokie stężenie aminokwasów (150 g/l), jest lekiem stosowanym w żywieniu pozajelitowym. Ze względu na swoje właściwości oraz skład, lek posiada szereg przeciwwskazań, które należy dokładnie przeanalizować przed jego zastosowaniem u pacjenta.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Nie należy stosować leku Aminoplasmal 15% u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na którąkolwiek z substancji czynnych lub pomocniczych zawartych w preparacie. Roztwór zawiera szereg aminokwasów, w tym izoleucynę, leucynę, lizynę, metioninę, fenyloalaninę, treoninę, tryptofan, walinę, argininę, histydynę, alaninę, glicynę, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, prolinę, serynę, tyrozynę i acetylocysteinę, a reakcja nadwrażliwości na którykolwiek z tych składników stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do podania leku.²

Wrodzone zaburzenia metabolizmu aminokwasów

U pacjentów z wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu aminokwasów stosowanie Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazane. W przypadku takich schorzeń, jak fenyloketonuria, choroba syropu klonowego (MSUD), tyrozynemia i inne wrodzone zaburzenia przemiany aminokwasów, infuzja wysokiego stężenia aminokwasów może doprowadzić do poważnego nasilenia objawów choroby i pogorszenia stanu klinicznego pacjenta.³

Ciężkie zaburzenia krążenia

Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami krążenia stanowiącymi zagrożenie dla życia, takimi jak wstrząs kardiogenny, hipowolemiczny, septyczny czy anafilaktyczny. W takich stanach podanie roztworu aminokwasów o wysokim stężeniu może spowodować dalsze pogorszenie funkcji układu krążenia.⁴

Hipoksja

Pacjenci z hipoksją nie powinni otrzymywać Aminoplasmal 15%. Niedobór tlenu w tkankach powoduje zaburzenia metabolizmu komórkowego, w tym nieprawidłowe wykorzystanie aminokwasów, co może prowadzić do nasilenia kwasicy metabolicznej i pogorszenia stanu ogólnego chorego.⁵

Kwasica metaboliczna

Kwasica metaboliczna stanowi przeciwwskazanie do podania Aminoplasmal 15%. Podanie roztworu aminokwasów może nasilić istniejące zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej, co może prowadzić do dalszego pogorszenia kwasicy.⁶

Ciężka niewydolność wątroby

Wątroba jest głównym narządem metabolizującym aminokwasy. W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby, podanie wysokiego stężenia aminokwasów (150 g/l) może prowadzić do zaburzeń metabolicznych, w tym hiperamonemii, encefalopatii wątrobowej i innych powikłań. Z tego powodu Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.⁷

Ciężka niewydolność nerek bez leczenia nerkozastępczego

U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek, którzy nie są poddawani leczeniu nerkozastępczemu (dializa, hemofiltracja, hemodializa), podanie Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazane. Nerki odgrywają kluczową rolę w metabolizmie aminokwasów i wydalaniu produktów ich przemiany, a ich ciężka dysfunkcja może prowadzić do akumulacji toksycznych metabolitów, zaburzeń elektrolitowych i kwasicy.⁸

Zdekompensowana niewydolność serca

Zdekompensowana niewydolność serca stanowi przeciwwskazanie do podania Aminoplasmal 15%. Podaż dużej objętości płynów dożylnych może prowadzić do przeciążenia układu krążenia, nasilenia niewydolności serca i związanych z nią objawów klinicznych.⁹

Ostry obrzęk płuc

Pacjenci z ostrym obrzękiem płuc nie powinni otrzymywać Aminoplasmal 15%. Podaż roztworu może zwiększyć objętość płynów krążących, co może nasilić obrzęk płuc i pogorszyć funkcję oddechową.¹⁰

Przewodnienie

W przypadku przewodnienia, charakteryzującego się nadmierną objętością płynów w organizmie, podanie Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazane. Dodatkowe obciążenie płynami może prowadzić do nasilenia objawów klinicznych przewodnienia, takich jak obrzęki obwodowe, obrzęk płuc czy zaburzenia elektrolitowe.¹¹

Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej

Aminoplasmal 15% jest przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wodno-elektrolitowej. Preparat zawiera sód w stężeniu 5,3 mmol/l (121,9 mg na 1000 ml roztworu), co stanowi 6,095% zalecanego przez WHO maksymalnego dziennego spożycia sodu. U pacjentów z wcześniej istniejącymi zaburzeniami elektrolitowymi podanie roztworu może prowadzić do dalszego pogorszenia stanu klinicznego.¹²

Przeciwwskazania związane z wiekiem pacjenta

Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie związane z wiekiem pacjentów. Aminoplasmal 15% nie powinien być podawany noworodkom, niemowlętom i małym dzieciom poniżej 2 lat życia. Skład aminokwasowy preparatu nie odpowiada specjalnym potrzebom metabolicznym dzieci w tej grupie wiekowej, co może prowadzić do zaburzeń wzrostu i rozwoju oraz nieprawidłowej syntezy białek.¹³

Kiedy odradzić stosowanie Aminoplasmal 15%?

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, istnieją sytuacje kliniczne, w których należy rozważyć odroczenie podania Aminoplasmal 15% lub zastosowanie alternatywnych metod żywienia:

• U pacjentów z niewyrównaną cukrzycą, gdzie infuzja aminokwasów może powodować zaburzenia glikemii
• W przypadku podwyższonych wartości parametrów nerkowych bez istotnej niewydolności nerek – wymagane jest ścisłe monitorowanie funkcji nerek
• Przy łagodnych zaburzeniach czynności wątroby – konieczne jest monitorowanie parametrów wątrobowych
• W okresie bezpośrednio po poważnych zabiegach chirurgicznych, gdy metabolizm aminokwasów może być zaburzony
• U pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi wymagającymi korekcji przed rozpoczęciem żywienia pozajelitowego

Dodatkowe uwagi dotyczące stosowania leku

Należy pamiętać, że Aminoplasmal 15% jest roztworem o wysokim stężeniu aminokwasów (150 g/l) i całkowitej zawartości azotu 24,0 g/l. Preparat ma wysoką osmolarność teoretyczną (1290 mOsm/l), co należy uwzględnić przy wyborze drogi podania. Wartość energetyczna roztworu wynosi 2505 kJ/l (600 kcal/l), a pH mieści się w zakresie 5,7-6,3, co również może mieć znaczenie u pacjentów z zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej.¹⁴

W każdym przypadku decyzja o zastosowaniu Aminoplasmal 15% powinna być podejmowana po dokładnej analizie stanu klinicznego pacjenta, wyników badań laboratoryjnych oraz po dokładnym rozważeniu potencjalnych korzyści i ryzyka związanego z terapią.