Przeciwwskazania stosowania leku Agartha DUO

Lek Agartha DUO (wildagliptyna + metforminy chlorowodorek) w dawkach 50 mg + 850 mg oraz 50 mg + 1000 mg w postaci tabletek powlekanych posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które bezwzględnie wykluczają jego zastosowanie u określonych grup pacjentów. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa terapii.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Stosowanie leku Agartha DUO jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne (wildagliptynę lub metforminę) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Reakcje nadwrażliwości mogą stanowić poważne zagrożenie dla pacjenta, dlatego wywiad w kierunku wcześniejszych reakcji alergicznych powinien być dokładnie przeprowadzony przed rozpoczęciem leczenia.²

Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej

Lek nie może być stosowany u pacjentów z jakimkolwiek rodzajem ostrej kwasicy metabolicznej, w tym z kwasicą mleczanową oraz cukrzycową kwasicą ketonową. Te stany zagrażające życiu stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do zastosowania preparatu Agartha DUO. Podobnie lek jest przeciwwskazany u pacjentów w cukrzycowym stanie przedśpiączkowym, który wymaga natychmiastowej interwencji i zastosowania insulinoterapii.³

Zaburzenia czynności nerek

Znaczące ograniczenie funkcji nerek wyklucza możliwość stosowania leku Agartha DUO. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest ciężka niewydolność nerek definiowana jako GFR poniżej 30 ml/min. W przypadku takiego obniżenia filtracji kłębuszkowej zastosowanie leku znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, w szczególności kwasicy mleczanowej.⁴

Stany ostre wpływające na czynność nerek

Preparat Agartha DUO jest przeciwwskazany w stanach ostrych, które mogą zaburzać czynność nerek. Należą do nich:⁵

• Odwodnienie – prowadzi do zmniejszenia perfuzji nerkowej i zwiększa ryzyko kumulacji metforminy
• Ciężkie zakażenia – mogą powodować dysfunkcję nerek i nasilać ryzyko powikłań metabolicznych
• Wstrząs – prowadzi do hipoperfuzji narządowej, w tym nerek
• Donaczyniowe podanie środków kontrastowych zawierających jod – może wywołać nefropatię kontrastową i pogorszyć funkcję nerek

Stany powodujące niedotlenienie tkanek

Ze względu na ryzyko nasilenia kwasicy mleczanowej, lek Agartha DUO jest przeciwwskazany w ostrych lub przewlekłych chorobach, które mogą być przyczyną niedotlenienia tkanek. Do stanów tych zalicza się:⁶

• Niewydolność serca – zwłaszcza zdekompensowana, prowadząca do zmniejszenia perfuzji tkanek
• Niewydolność układu oddechowego – ograniczająca utlenowanie krwi
• Niedawno przebyty zawał mięśnia sercowego – związany z zaburzeniami perfuzji
• Wstrząs – prowadzący do centralizacji krążenia i niedotlenienia obwodowego

Zaburzenia czynności wątroby

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby nie powinni otrzymywać leku Agartha DUO. Wątroba odgrywa kluczową rolę w metabolizmie glukozy i klirensie kwasu mlekowego, dlatego jej dysfunkcja zwiększa ryzyko wystąpienia hipoglikemii oraz kwasicy mleczanowej podczas stosowania preparatu zawierającego metforminę i wildagliptynę.⁷

Alkohol i laktacja

Lek Agartha DUO jest bezwzględnie przeciwwskazany w przypadku:⁸

• Ostrego zatrucia alkoholem – alkohol nasila działanie metforminy na metabolizm kwasu mlekowego
• Alkoholizmu – zwiększa ryzyko kwasicy mleczanowej ze względu na nasilony metabolizm alkoholu i potencjalne uszkodzenie wątroby
• Karmienia piersią – substancje czynne mogą przenikać do mleka matki i wpływać na organizm dziecka

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Planowane procedury diagnostyczne

Pacjentom, u których planowane jest donaczyniowe podanie środków kontrastowych zawierających jod, należy czasowo odstawić lek Agartha DUO. Terapia może zostać wznowiona najwcześniej po 48 godzinach od procedury, pod warunkiem ponownej oceny funkcji nerek i potwierdzenia, że nie doszło do ich uszkodzenia.⁹

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek

Należy regularnie monitorować funkcję nerek u pacjentów stosujących Agartha DUO. W przypadku pogorszenia filtracji kłębuszkowej poniżej 30 ml/min, konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia i zastosowanie alternatywnej terapii przeciwcukrzycowej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z GFR zbliżającym się do 30 ml/min oraz u osób w podeszłym wieku, u których funkcja nerek może ulegać szybkiemu pogorszeniu.¹⁰

Stany nagłego odwodnienia

W przypadku wystąpienia stanów prowadzących do odwodnienia, takich jak przedłużająca się biegunka, wymioty czy gorączka, należy zalecić pacjentowi czasowe odstawienie leku Agartha DUO do momentu ustabilizowania stanu nawodnienia organizmu. Szczególne ryzyko występuje u osób starszych, które są bardziej podatne na odwodnienie.¹¹

Spożywanie alkoholu

Pacjenci stosujący Agartha DUO powinni być szczególnie poinformowani o konieczności unikania spożywania alkoholu ze względu na zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej. Nawet jednorazowe spożycie większej ilości alkoholu może istotnie zwiększać to ryzyko, dlatego też pacjent powinien być szczegółowo poinstruowany o całkowitym zakazie spożywania napojów alkoholowych w trakcie leczenia.¹²

Planowany zabieg operacyjny

W przypadku planowanego zabiegu operacyjnego w znieczuleniu ogólnym, podpajęczynówkowym lub zewnątrzoponowym należy przerwać podawanie leku Agartha DUO na co najmniej 48 godzin przed zabiegiem ze względu na ryzyko hipoksji tkanek i potencjalne pogorszenie funkcji nerek. Leczenie może zostać wznowione nie wcześniej niż 48 godzin po zabiegu, pod warunkiem potwierdzenia prawidłowej czynności nerek.¹³

Kardiologiczne stany nagłe

W przypadku wystąpienia objawów ostrego zespołu wieńcowego, zaostrzenia niewydolności serca lub innych stanów związanych z niedotlenieniem tkanek, należy natychmiast przerwać stosowanie leku Agartha DUO. Ponowne włączenie preparatu może nastąpić dopiero po całkowitej stabilizacji stanu pacjenta i wykluczeniu utrzymującego się niedotlenienia tkanek.¹⁴

Ciąża i karmienie piersią

Stosowanie leku Agartha DUO w okresie karmienia piersią jest bezwzględnie przeciwwskazane. W przypadku ciąży należy rozważyć zmianę leczenia na insulinoterapię, szczególnie w drugim i trzecim trymestrze ciąży, gdy zapotrzebowanie na insulinę znacząco wzrasta, a stosowanie doustnych leków przeciwcukrzycowych może być niewystarczające dla właściwej kontroli glikemii.¹⁵