Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Lek Adimuplan (substancja czynna: sytagliptyna) charakteryzuje się stosunkowo niewielkim ryzykiem występowania istotnych klinicznie interakcji z innymi jednocześnie stosowanymi produktami leczniczymi. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę potencjalnych interakcji leku Adimuplan w oparciu o właściwości farmakokinetyczne i farmakodynamiczne sytagliptyny.¹

Wpływ innych produktów leczniczych na sytagliptynę

Metabolizm sytagliptyny odbywa się głównie przy udziale enzymu CYP3A4 ze współudziałem CYP2C8, co wykazano w badaniach in vitro. U pacjentów z prawidłową funkcją nerek metabolizm wątrobowy, nawet przy udziale enzymu CYP3A4, ma jedynie ograniczony wpływ na klirens sytagliptyny. Natomiast w przypadku ciężkiej niewydolności nerek lub schyłkowej niewydolności nerek (ESRD), metabolizm może odgrywać istotniejszą rolę w eliminacji leku.²

Silne inhibitory CYP3A4 (takie jak ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna) mogą potencjalnie modyfikować farmakokinetykę sytagliptyny, zwłaszcza u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub ESRD. Należy jednak zauważyć, że wpływ silnych inhibitorów CYP3A4 u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek nie był dotychczas oceniany w badaniach klinicznych.³

Badania transportu leku w warunkach in vitro wykazały, że sytagliptyna jest substratem dla glikoproteiny p oraz transportera anionów organicznych-3 (OAT3). Transport sytagliptyny z udziałem OAT3 może być hamowany przez probenecyd, co wykazano w warunkach in vitro, jednakże ryzyko wystąpienia istotnych klinicznie interakcji tego typu uznaje się za niewielkie. Współpodawanie inhibitorów OAT3 z sytagliptyną nie było do tej pory oceniane w warunkach in vivo.⁴

Potwierdzone interakcje z innymi lekami

Metformina: Jednoczesne stosowanie metforminy w dawce 1000 mg dwa razy na dobę z sytagliptyną w dawce 50 mg nie spowodowało istotnych zmian w farmakokinetyce sytagliptyny u pacjentów z cukrzycą typu 2. Ta interakcja nie ma znaczenia klinicznego.⁵

Cyklosporyna: W badaniu oceniającym wpływ cyklosporyny (silnego inhibitora glikoproteiny p) na farmakokinetykę sytagliptyny wykazano, że jednoczesne podanie sytagliptyny w pojedynczej dawce 100 mg z cyklosporyną w dawce 600 mg prowadziło do zwiększenia wartości AUC sytagliptyny o około 29% oraz Cmax o około 68%. Zmiany te nie zostały uznane za istotne klinicznie. Klirens nerkowy sytagliptyny pozostał niezmieniony. Na tej podstawie nie przewiduje się znaczących interakcji z innymi inhibitorami glikoproteiny p.⁶

Wpływ sytagliptyny na inne produkty lecznicze

Digoksyna: Stosowanie sytagliptyny ma niewielki wpływ na stężenie digoksyny w osoczu. Badania wykazały, że 10-dniowe podawanie digoksyny w dawce 0,25 mg jednocześnie z sytagliptyną w dawce 100 mg na dobę skutkowało zwiększeniem osoczowego AUC dla digoksyny średnio o 11% oraz osoczowej wartości Cmax średnio o 18%. Nie zaleca się modyfikacji dawkowania digoksyny, jednak u pacjentów przyjmujących jednocześnie sytagliptynę i digoksynę, szczególnie tych z grupy ryzyka zatrucia digoksyną, wskazane jest monitorowanie stanu klinicznego.⁷

Wyniki badań in vitro wskazują, że sytagliptyna nie wykazuje działania hamującego ani indukującego wobec izoenzymów CYP450. W przeprowadzonych badaniach klinicznych nie zaobserwowano istotnych zmian farmakokinetyki metforminy, gliburydu, symwastatyny, rozyglitazonu, warfaryny czy doustnych środków antykoncepcyjnych podczas jednoczesnego podawania z sytagliptyną. Sugeruje to, że prawdopodobieństwo interakcji z substratami CYP3A4, CYP2C8, CYP2C9 oraz transporterem kationów organicznych (OCT) w warunkach in vivo jest niewielkie. Warto nadmienić, że sytagliptyna może być słabym inhibitorem glikoproteiny p w warunkach in vivo.⁸

Interakcje leku Adimuplan z alkoholem

W dostępnej dokumentacji produktu leczniczego Adimuplan brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji sytagliptyny z alkoholem. Jednakże, opierając się na ogólnej wiedzy medycznej, należy mieć na uwadze następujące aspekty:

• Alkohol może wpływać na kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą typu 2, powodując zarówno hipoglikemię (szczególnie na czczo), jak i hiperglikemię (zwłaszcza przy długotrwałym spożyciu)
• Spożywanie alkoholu może maskować objawy hipoglikemii, co jest szczególnie niebezpieczne dla pacjentów leczonych lekami przeciwcukrzycowymi
• Alkohol może teoretycznie wpływać na metabolizm wątrobowy leków, jednak w przypadku sytagliptyny, gdzie główną drogą eliminacji jest wydalanie przez nerki, ryzyko istotnych interakcji metabolicznych jest ograniczone

Z ostrożności klinicznej zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas leczenia preparatem Adimuplan, a pacjenci powinni być poinformowani o potencjalnym wpływie alkoholu na kontrolę glikemii.

Tabela interakcji leku Adimuplan

Rekomendacje kliniczne dotyczące interakcji

Biorąc pod uwagę dostępne dane kliniczne, sytagliptyna wykazuje minimalny potencjał wchodzenia w istotne klinicznie interakcje z innymi lekami. Szczególną uwagę należy zwrócić na:

1. Pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek przyjmujących jednocześnie silne inhibitory CYP3A4
2. Pacjentów leczonych digoksyną, zwłaszcza tych z grupy zwiększonego ryzyka zatrucia digoksyną
3. Edukację pacjentów odnośnie ograniczenia spożycia alkoholu i jego potencjalnego wpływu na kontrolę glikemii

W większości przypadków jednoczesne stosowanie sytagliptyny z innymi produktami leczniczymi nie wymaga modyfikacji dawkowania żadnego z leków, co czyni lek Adimuplan bezpiecznym wyborem w terapii cukrzycy typu 2, również u pacjentów z chorobami współistniejącymi, wymagającymi politerapii.