terapia żywieniowa pozajelitowa
Terapia żywieniowa pozajelitowa (TŻP, ang. parenteral nutrition) to forma leczenia żywieniowego polegająca na dostarczaniu pacjentowi składników odżywczych bezpośrednio do układu krążenia, z pominięciem przewodu pokarmowego. Jest stosowana u pacjentów, u których odżywianie drogą przewodu pokarmowego jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane.
Żywienie pozajelitowe może być prowadzone poprzez dostęp obwodowy (żyły obwodowe) lub centralny (żyły centralne, najczęściej podobojczykowa, szyjna wewnętrzna lub udowa). Wybór drogi podania zależy od stanu klinicznego pacjenta, przewidywanego czasu trwania terapii oraz rodzaju stosowanych preparatów żywieniowych.
Mieszaniny do żywienia pozajelitowego zawierają makroskładniki (aminokwasy, glukozę, emulsje tłuszczowe), elektrolity, pierwiastki śladowe, witaminy oraz wodę. Mogą być podawane w formie worków typu „all-in-one” (wszystkie składniki w jednym pojemniku) lub jako osobne preparaty.
Wskazaniami do TŻP są m.in. zespół krótkiego jelita, niedrożność przewodu pokarmowego, ciężkie zapalenie trzustki, wyniszczenie nowotworowe, przetoki przewodu pokarmowego czy przedłużający się pooperacyjny ileus. Terapia żywieniowa pozajelitowa wymaga ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i biochemicznych oraz nadzoru interdyscyplinarnego zespołu żywieniowego, aby zapobiec powikłaniom takim jak zakażenia odcewnikowe, zaburzenia metaboliczne czy powikłania mechaniczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Potasu wodorotlenek – Właściwości farmakodynamiczne
Potasu wodorotlenek jest składnikiem aktywnym koncentratu Addiphos, stosowanego jako dodatek do roztworów infuzyjnych w terapii żywienia pozajelitowego. W preparacie występuje w stężeniu 14,0 mg/ml, dostarczając 1,5 mmol (59 mg) potasu na ml koncentratu. Addiphos zawiera również disodu fosforan dwuwodny (133,5 mg/ml) i potasu diwodorofosforan (170,1 mg/ml), co łącznie zapewnia 2 mmol fosforu i 1,5 mmol sodu na ml. Preparat charakteryzuje się wysoką osmolalnością (3200 mOsm/kg wody) oraz pH 6,2-6,5, co wymaga odpowiedniego rozcieńczenia przed podaniem. Potas jest kluczowym elektrolitem w utrzymaniu potencjału błonowego, przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, równowagi kwasowo-zasadowej oraz funkcji mięśni, w tym serca, a jego suplementacja jest niezbędna u pacjentów żywionych pozajelitowo, narażonych na zaburzenia elektrolitowe.
disodu fosforan dwuwodny, dodatek do płynów infuzyjnych, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, osmolalność roztworu, potas wodorotlenek, potasu diwodorofosforan, potencjał błonowy komórek, preparat Addiphos, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, równowaga elektrolitowa, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór do żywienia pozajelitowego, terapia żywieniowa pozajelitowa, zaburzenie elektrolitowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lipofundin MCT/LCT 10% 10%
Lipofundin MCT/LCT 10% to mlecznobiała emulsja do infuzji zawierająca 50 g/1000 ml oleju sojowego oraz 50 g/1000 ml triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych, dostarczająca niezbędnych kwasów tłuszczowych, w tym kwasu linolowego (24,0-29,0 g/1000 ml) i α-linolenowego (2,5-5,5 g/1000 ml). Preparat charakteryzuje się wartością kaloryczną 4330 kJ/l (1035 kcal/l) oraz osmolarnością 345 mOsm/l. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do stanu klinicznego pacjenta, masy ciała, wydolności narządowej oraz wieku (szczególnie u noworodków i niemowląt). U dorosłych standardowa dawka wynosi 0,7-1,5 g tłuszczów/kg mc./dobę, z maksymalną dawką do 2,0 g/kg mc./dobę w stanach zwiększonego zapotrzebowania energetycznego, np. u pacjentów onkologicznych. W pediatrii dawki początkowe u wcześniaków to 0,5-1,0 g/kg mc./dobę, z maksymalną dawką do 3,0-4,0 g/kg mc./dobę, podawane w infuzji ciągłej przez 24 godziny, z koniecznością ścisłego monitorowania stężenia triglicerydów w celu zapobiegania hiperlipidemii.
emulsja do infuzji, emulsja oleju w wodzie, hiperlipidemia, infuzja ciągła, kalorie pozabiałkowe, kwas linolowy, kwas α-linolenowy, niezbędne kwasy tłuszczowe, olej sojowy oczyszczony, osmolarność teoretyczna, podanie dożylne, roztwór aminokwasów, stężenie triglicerydów, terapia żywieniowa pozajelitowa, triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych, wcześniak, zespół krótkiego jelita, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Vitalipid N Adult –
Vitalipid N Adult to sterylny koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji, zawierający witaminy rozpuszczalne w tłuszczach: A (99 μg/ml, 330 IU/ml), D2 (0,5 μg/ml, 20 IU/ml), E (0,91 mg/ml, 1 IU/ml) oraz K1 (15 μg/ml). Preparat jest przeznaczony do uzupełnienia dobowego zapotrzebowania na te witaminy u pacjentów dorosłych oraz dzieci powyżej 11 roku życia, którzy wymagają żywienia pozajelitowego i nie mogą przyjmować witamin drogą doustną lub enteralną, bądź mają zaburzenia ich wchłaniania. Produkt charakteryzuje się osmolalnością około 300 mOsm/kg wody oraz pH około 8, co jest istotne przy dożylnym podawaniu.
emulsja do infuzji, ergokalcyferol, fitomenadion, retynol palmitynian, suplementacja witaminowa, terapia żywieniowa, terapia żywieniowa pozajelitowa, tokoferol, witamina A, witamina D2, witamina E, witamina K1, witamina lipofilna, witamina rozpuszczalna w tłuszczach, zaburzenie wchłaniania, żywienie pozajelitowe