ślepota czynnościowa

Ślepota czynnościowa, znana również jako zaburzenie widzenia funkcjonalnego, to stan, w którym pacjent zgłasza utratę lub znaczne pogorszenie widzenia, mimo braku organicznego uszkodzenia narządu wzroku lub dróg wzrokowych, które mogłoby wyjaśnić te objawy. Jest to zaburzenie należące do grupy konwersyjnych zaburzeń somatycznych, gdzie objawy fizyczne mają podłoże psychogenne.

W diagnostyce ślepoty czynnościowej kluczowe jest wykluczenie organicznych przyczyn utraty wzroku poprzez szczegółowe badanie okulistyczne, w tym ocenę dna oka, badanie pola widzenia, elektroretiografię oraz obrazowanie mózgu. Charakterystyczne dla tego zaburzenia jest niezgodność między zgłaszanymi objawami a wynikami obiektywnych badań oraz zachowaniem pacjenta, który może poruszać się w przestrzeni znacznie lepiej, niż wskazywałby na to deklarowany stopień utraty widzenia.

Leczenie ślepoty czynnościowej wymaga podejścia interdyscyplinarnego, obejmującego zarówno opiekę okulistyczną, jak i psychologiczną lub psychiatryczną. Kluczowe znaczenie ma unikanie konfrontacyjnego podejścia do pacjenta oraz budowanie zaufania. Terapia poznawczo-behawioralna, techniki relaksacyjne oraz w niektórych przypadkach farmakoterapia mogą przynieść poprawę. Rokowanie jest zazwyczaj dobre, zwłaszcza przy wczesnym rozpoznaniu i odpowiednim postępowaniu terapeutycznym.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Ślepota i utrata wzroku – Diagnostyka i diagnoza

Diagnostyka ślepoty i utraty wzroku opiera się na precyzyjnym wywiadzie medycznym oraz kompleksowym badaniu okulistycznym, obejmującym test ostrości wzroku (np. Snellena), badanie pola widzenia, ocenę reakcji źrenic, badanie dna oka oraz pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego. Klasyfikacja według WHO definiuje ślepotę jako ostrość wzroku ≤3/60 lub pole widzenia <10°, natomiast w USA "ślepota prawna" to ostrość wzroku ≤20/200 lub pole widzenia ≤20°. Zaawansowane metody diagnostyczne, takie jak OCT, angiografia fluoresceinowa, ERG, VEP czy MRI, pozwalają na dokładną ocenę struktur oka i dróg wzrokowych, co jest kluczowe w różnicowaniu przyczyn utraty wzroku, w tym chorób siatkówki, nerwu wzrokowego oraz ośrodkowego układu wzrokowego. Wczesne wykrycie i odpowiednia klasyfikacja upośledzenia wzroku umożliwiają wdrożenie skutecznego leczenia i rehabilitacji, co według WHO może zapobiec lub leczyć około 80% przypadków.
angiografia fluoresceinowa, badanie dna oka, choroba Stargardta, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dystrofia siatkówki, elektrookulogram, elektroretinogram, gonioskopia, jaskra, metamorfopsja, niedrożność tętnicy środkowej siatkówki, OCT angiografia, odwarstwienie siatkówki, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, optyczna koherentna tomografia, ostrość wzroku, perymetria, pole widzenia, potencjały wywołane wzrokowo, retinitis pigmentosa, retinopatia cukrzycowa, rezonans magnetyczny, sekwencjonowanie nowej generacji, ślepota czynnościowa, ślepota prawna, test Amslera, tonometria, ultrasonografia gałki ocznej, względny defekt aferentny źrenicy, zaćma, zapalenie nerwu wzrokowego, zwyrodnienie plamki żółtej
Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenie neurologiczne czynnościowe / zaburzenie konwersyjne – Diagnostyka i diagnoza

Zaburzenie neurologiczne czynnościowe (FND) to stan charakteryzujący się objawami neurologicznymi, które nie są wyjaśnione przez rozpoznane choroby strukturalne układu nerwowego. Diagnoza FND opiera się na pozytywnych objawach klinicznych, takich jak objaw Hoovera, entrainment drżenia, rozpraszalność objawów czy niespójności motoryczne, a nie wyłącznie na wykluczeniu innych schorzeń. Kryteria DSM-5 podkreślają obecność jednego lub więcej objawów ruchowych lub czuciowych, które powodują istotne zaburzenia funkcjonowania, bez konieczności identyfikacji czynnika psychologicznego wyzwalającego. Diagnostyka wymaga dokładnego badania neurologicznego oraz badań pomocniczych (MRI, EEG, video-EEG, EMG, badania laboratoryjne) w celu wykluczenia innych przyczyn, przy czym wyniki tych badań są zazwyczaj prawidłowe. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić m.in. stwardnienie rozsiane, padaczkę, chorobę Parkinsona, udar mózgu oraz inne zaburzenia ruchu. Współistnienie FND z innymi schorzeniami neurologicznymi i psychicznymi jest częste, co komplikuje ocenę kliniczną.
afonia, choroba Parkinsona, czynnościowe zaburzenie ruchu, diagnoza wykluczenia, dysfagia, dyzartria, elektroencefalografia, elektromiografia, fMRI, klasyfikacja DSM-5, neuroobrazowanie, padaczka, ślepota czynnościowa, stwardnienie rozsiane, udar mózgu, zaburzenie chodu, zaburzenie czuciowe, zaburzenie konwersyjne, zaburzenie neurologiczne czynnościowe, zaburzenie połykania, zespół Guillaina-Barrégo, zespół stresu pourazowego

ślepota czynnościowa

Powiązane wpisy

Ślepota i utrata wzroku – Diagnostyka i diagnoza

Zaburzenie neurologiczne czynnościowe / zaburzenie konwersyjne – Diagnostyka i diagnoza