lek dopaminergiczny
Leki dopaminergiczne stanowią grupę środków farmakologicznych, które naśladują działanie dopaminy lub zwiększają jej stężenie w układzie nerwowym. Działają one poprzez bezpośrednią stymulację receptorów dopaminowych (agoniści dopaminy) lub hamowanie rozkładu dopaminy (inhibitory monoaminooksydazy B, inhibitory COMT).
Główne zastosowanie leków dopaminergicznych obejmuje leczenie choroby Parkinsona, gdzie kompensują one niedobór dopaminy w jądrach podstawy mózgu. W neurologii wykorzystuje się je również w leczeniu zespołu niespokojnych nóg oraz hiperprolaktynemii. Niektóre z tych preparatów znajdują zastosowanie w psychiatrii przy leczeniu zaburzeń psychotycznych.
Do najczęściej stosowanych leków dopaminergicznych należą lewodopa (prekursor dopaminy), agoniści dopaminy (np. ropinirol, pramipeksol, rotygotyna), inhibitory MAO-B (selegilina, rasagilina) oraz inhibitory COMT (entakapon, tolkapon). Każda z tych grup charakteryzuje się specyficznym profilem działania i potencjalnymi działaniami niepożądanymi.
Istotne działania niepożądane leków dopaminergicznych obejmują nudności, wymioty, niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia kontroli impulsów (hazard patologiczny, hiperseksualność), dyskinezę oraz halucynacje. Leczenie wymaga indywidualnego dostosowania dawki i regularnego monitorowania pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Noradrenaline SUN 0,5 mg/ml
Noradrenalina (winian noradrenaliny, ATC: C01CA03) jest silnym agonistą receptorów alfa-adrenergicznych, wywołującym wazokonstrykcję i wzrost ciśnienia tętniczego, oraz beta-1 adrenergicznym, powodującym dodatnie działanie inotropowe i początkowo chronotropowe. Podanie noradrenaliny prowadzi do wzrostu ciśnienia krwi, co może indukować odruchowe zwolnienie akcji serca. Wazokonstrykcja może ograniczać perfuzję narządową, zwłaszcza w nerkach, wątrobie, skórze i mięśniach gładkich, a miejscowe działanie może skutkować hemostazą lub martwicą tkanek, szczególnie w przypadku wynaczynienia podczas infuzji. Efekt presyjny ustępuje szybko, w ciągu 1-2 minut po zakończeniu podawania, co odzwierciedla krótki okres półtrwania i szybką eliminację leku.
ampułko-strzykawka, ciśnienie krwi, ciśnienie tętnicze, działanie chronotropowe, działanie inotropowe, efekt presyjny, hemostaza, lek dopaminergiczny, martwica, mięsień sercowy, naczynie krwionośne, osmolalność, perfuzja nerkowa, przepływ wątrobowy, receptor alfa, receptor beta-1, roztwór do infuzji, środek adrenergiczny, tolerancja na lek, wazokonstrykcja, winian noradrenaliny, wynaczynienie, zwężenie naczyń krwionośnych