kobieta Rh(D)-ujemna
Kobieta Rh(D)-ujemna to osoba płci żeńskiej, która posiada ujemny czynnik Rh(D) w krwi. Antygen Rh(D) jest jednym z najważniejszych antygenów w układzie grupowym Rh, a jego obecność lub brak determinuje, czy dana osoba ma krew Rh(D)-dodatnią czy Rh(D)-ujemną. Obecność antygenu Rh(D) na powierzchni erytrocytów określana jest jako Rh(D)-dodatni, natomiast jego brak – jako Rh(D)-ujemny.
Kwestia ujemnego czynnika Rh(D) u kobiet ma szczególne znaczenie kliniczne w kontekście ciąży. Jeśli kobieta Rh(D)-ujemna zajdzie w ciążę z płodem Rh(D)-dodatnim, istnieje ryzyko rozwoju konfliktu serologicznego. Podczas ciąży lub porodu, gdy dochodzi do przecieku krwi płodu do krwiobiegu matki, jej układ immunologiczny może wytworzyć przeciwciała anty-D skierowane przeciwko antygenom Rh płodu. Pierwszy kontakt zazwyczaj nie stanowi zagrożenia dla płodu, jednak w kolejnych ciążach z płodem Rh(D)-dodatnim wcześniej wytworzone przeciwciała mogą prowadzić do choroby hemolitycznej płodu i noworodka.
W praktyce klinicznej dla kobiet Rh(D)-ujemnych stosuje się profilaktykę polegającą na podawaniu immunoglobuliny anty-D w określonych sytuacjach klinicznych (po porodzie, po poronieniu, po zabiegach inwazyjnych w czasie ciąży). Immunoglobulina anty-D zapobiega immunizacji matki, neutralizując erytrocyty płodu, które przedostały się do jej krwiobiegu. Profilaktyka konfliktu serologicznego znacząco zmniejszyła częstość występowania choroby hemolitycznej noworodków i jest jednym z największych osiągnięć współczesnej medycyny perinatalnej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Albumina – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Albumina, będąca głównym białkiem osocza ludzkiego, jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w praktyce klinicznej, w tym krwiopochodnych (np. Biseko – 31 g albuminy w 1000 ml roztworu, 50 g białka osocza), immunoglobulinowych (Rhophylac 300 – 10 mg/ml albuminy jako stabilizator) oraz radiofarmaceutyków (NanoSPECT – 0,5 mg nanokoloidalnej albuminy, ≥95% cząstek ≤ 80 nm). Dane dotyczące wpływu albuminy na płodność są ograniczone, a badania kliniczne nad płodnością nie zostały przeprowadzone dla większości preparatów. W przypadku Rhophylac brak jest dowodów na negatywny wpływ na płodność, a doświadczenie kliniczne nie wskazuje na działania szkodliwe. Stosowanie albuminy w ciąży wymaga ostrożności – preparaty takie jak Biseko należy podawać tylko w sytuacjach bezwzględnej konieczności, natomiast Rhophylac jest dopuszczony do stosowania u kobiet RhD-ujemnych w ciąży bez stwierdzonych działań niepożądanych u noworodków (badania obejmowały 432 kobiety). Szczepionki inaktywowane, np. Fluarix Tetra, mogą zawierać śladowe ilości albuminy jaja kurzego i są bezpieczne w ciąży, szczególnie w II i III trymestrze. Radiofarmaceutyki zawierające albuminę, takie jak NanoSPECT, niosą ryzyko napromieniowania płodu i są przeciwwskazane do limfoscyntygrafii miednicy w ciąży.
albumina jaja kurzego, albumina ludzka, białko osocza, białko osocza ludzkiego, białko surowicy ludzkiej, immunoglobulina anty-D, inaktywowana szczepionka przeciw grypie, kobieta Rh(D)-ujemna, limfoscyntygrafia, miano przeciwciał, nanokoloidalna albumina ludzka, preparat krwiopochodny, produkt immunoglobulinowy, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, węzeł limfatyczny miednicy - Leksykon substancji czynnych
Immunoglobulina ludzka anty-D – Wskazania do stosowania
Immunoglobulina ludzka anty-D jest preparatem krwiopochodnym stosowanym w profilaktyce immunizacji czynnikiem Rh(D) u kobiet Rh(D)-ujemnych. Preparaty dostępne są w różnych dawkach: Gamma anty-D 50 zawiera 50 mikrogramów/ml (250 j.m.) i jest wskazany głównie we wczesnej ciąży, np. przy poronieniu, zagrażającym poronieniu lub ciąży pozamacicznej. Preparaty Rhesonativ 625 j.m./ml (125 µg) oraz 750 j.m./ml (150 µg) mają wyższą zawartość substancji czynnej i są stosowane w pełnym zakresie profilaktyki przed- i poporodowej, w tym po 12. tygodniu ciąży oraz po inwazyjnych procedurach diagnostycznych (amniopunkcja, biopsja kosmówki, kordocenteza) i terapeutycznych. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do stopnia ekspozycji na antygen Rh(D) i wieku ciążowego.
amniopunkcja, antygen D, biopsja kosmówki, choroba hemolityczna noworodka, choroba hemolityczna płodu, ciąża pozamaciczna, immunizacja, immunizacja czynnikiem Rh(D), immunoglobulina anty-D, immunoglobulina G, kobieta Rh(D)-ujemna, koncentrat krwinek czerwonych, koncentrat płytek krwi, kordocenteza, krwawienie przezłożyskowe, obrót zewnętrzny płodu, poronienie, profilaktyka poporodowa, profilaktyka przedporodowa, przetoczenie niezgodnej krwi, wewnątrzmaciczna śmierć płodu, zaśniad groniasty