kłącze tataraku
Kłącze tataraku (łac. Rhizoma Calami, Acori Calami Rhizoma) to podziemna część rośliny Acorus calamus, znanej również jako tatarak zwyczajny. W medycynie tradycyjnej surowiec ten jest stosowany ze względu na swoje właściwości lecznicze, szczególnie w schorzeniach układu pokarmowego.
Kłącze tataraku zawiera olejek eteryczny (2-6%), którego głównym składnikiem jest β-azaron, a także glikozydy, flawonoidy i garbniki. Te związki nadają surowcowi właściwości rozkurczowe, przeciwzapalne, przeciwbakteryjne oraz pobudzające wydzielanie soków trawiennych.
W praktyce klinicznej preparaty z kłącza tataraku znajdują zastosowanie w leczeniu dolegliwości dyspeptycznych, wzdęć, niestrawności oraz jako środek poprawiający apetyt. Warto jednak pamiętać, że ze względu na zawartość β-azaronu, który wykazuje działanie kancerogenne, długotrwałe stosowanie preparatów z tataraku budzi kontrowersje i podlega ograniczeniom w wielu krajach.
W fitoterapii stosuje się głównie wyciągi wodne lub alkoholowe z kłącza tataraku, a także preparaty standaryzowane na zawartość olejku eterycznego. Surowiec ten jest również składnikiem niektórych mieszanek ziołowych o działaniu żołądkowo-jelitowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z ziela tymianku – Właściwości farmakodynamiczne
Wyciąg płynny z ziela tymianku (Thymus spp.) jest jednym z siedmiu składników wyciągu złożonego zawartego w produkcie leczniczym Dentosept A, który zawiera 50 g wyciągu złożonego na 100 g produktu. Wyciąg złożony składa się z ziela tymianku, koszyczka rumianku, kory dębu, liścia szałwii, ziela arniki, kłącza tataraku oraz ziela mięty pieprzowej w proporcjach 2/2/2/1/1/1/1, przy czym wyciąg z ziela tymianku występuje w stosunku 1/1 w ramach całego wyciągu. Ekstrakcja prowadzona jest przy użyciu 70% etanolu (V/V) jako rozpuszczalnika ekstrakcyjnego. Produkt Dentosept A jest przeznaczony do stosowania miejscowego w jamie ustnej.
charakterystyka produktu leczniczego, Dentosept A, etanol, kłącze tataraku, kora dębu, koszyczek rumianku, liść szałwii, płyn do stosowania w jamie ustnej, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Thymus, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg płynny z ziela tymianku, wyciąg złożony, ziele arniki, ziele mięty pieprzowej - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z kory dębu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Wyciąg płynny z kory dębu (Quercus spp.), będący składnikiem złożonego preparatu Dentosept A, nie posiada wystarczających danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Produkt zawiera również inne ekstrakty roślinne (koszyczek rumianku, liść szałwii, ziele arniki, kłącze tataraku, ziele mięty pieprzowej, ziele tymianku) w proporcji 2/2/2/1/1/1/1 oraz 2 g benzokainy na 100 g preparatu. Ponadto, Dentosept A zawiera 35-45% (V/V) etanolu 70% jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny, dla którego również brak jest szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa miejscowego stosowania w jamie ustnej.
benzokaina, etanol 70%, jama ustna, kłącze tataraku, koszyczek rumianku, liść szałwii, nadwrażliwość na składniki, Quercus, stosunek korzyści do ryzyka, właściwości przeciwzapalne, właściwości ściągające, wyciąg płynny z kory dębu, wyciąg złożony, ziele arniki, ziele mięty pieprzowej, ziele tymianku - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z ziela mięty pieprzowej – Przeciwwskazania stosowania
Wyciąg płynny z ziela mięty pieprzowej (Mentha piperita L.) stosowany miejscowo w jamie ustnej, m.in. w preparacie Dentosept A, posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na miętę pieprzową lub mentol, a także na inne składniki preparatu, w tym ekstrakty roślinne z rodziny astrowatych (np. arnika, rumianek), ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Preparat Dentosept A zawiera ponadto etanol w stężeniu 35-45% (V/V), co stanowi kolejne bezwzględne przeciwwskazanie u pacjentów z nadwrażliwością na alkohol lub inne substancje pomocnicze. Dodatkowo, miejscowe stosowanie preparatu może być niewskazane u pacjentów z uszkodzeniami błony śluzowej jamy ustnej lub ostrymi stanami zapalnymi, gdyż może nasilić objawy patologiczne.
W procesie kwalifikacji pacjenta do terapii preparatami zawierającymi wyciąg z mięty pieprzowej, lekarz powinien szczegółowo zebrać wywiad alergologiczny, uwzględniając potencjalne przeciwwskazania zarówno do głównego składnika, jak i pozostałych komponentów preparatu. W przypadku stwierdzenia nadwrażliwości lub alergii na którykolwiek ze składników, w tym roślin z rodziny astrowatych lub etanol, stosowanie preparatu należy bezwzględnie odradzić. Konieczne jest również poinformowanie pacjenta o ryzyku wystąpienia reakcji nadwrażliwości oraz o konieczności natychmiastowego przerwania terapii w przypadku pojawienia się objawów niepożądanych. W razie przeciwwskazań wskazane jest rozważenie alternatywnych metod leczenia, aby zapewnić bezpieczeństwo farmakoterapii.
alergia na rośliny, arnika, Dentosept A, działanie niepożądane, etanol, kłącze tataraku, kora dębu, liść szałwii, Mentha piperita, mentol, nadwrażliwość krzyżowa, nadwrażliwość na etanol, nadwrażliwość na miętę pieprzową, ostry stan zapalny, płyn do stosowania w jamie ustnej, reakcja krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja skórna, rodzina Asteraceae, rodzina astrowatych, rumianek, substancja pomocnicza, tymianek, uszkodzenie błony śluzowej, wyciąg płynny z ziela mięty pieprzowej, wyciąg złożony, wywiad alergologiczny