CYP450 1A2
CYP450 1A2 (Cytochrom P450 1A2) to jeden z kluczowych enzymów z rodziny cytochromu P450, zlokalizowany głównie w wątrobie. Odpowiada za metabolizm około 10-15% leków stosowanych klinicznie, w tym kofeiny, teofiliny, klozapiny i olanzapiny.
Enzym ten charakteryzuje się dużą zmiennością międzyosobniczą w aktywności, co może być uwarunkowane genetycznie lub modyfikowane przez czynniki środowiskowe. Palenie tytoniu jest silnym induktorem CYP1A2, co może prowadzić do przyspieszonego metabolizmu leków będących substratami tego enzymu i potencjalnie zmniejszać ich skuteczność terapeutyczną.
Istotne klinicznie jest występowanie interakcji lekowych związanych z CYP1A2. Inhibitory enzymu (np. ciprofloksacyna, fluwoksamina) mogą znacząco zwiększać stężenie jego substratów we krwi, prowadząc do działań niepożądanych. Znajomość statusu metabolicznego pacjenta w zakresie CYP1A2 może być pomocna przy indywidualizacji dawkowania niektórych leków, szczególnie o wąskim indeksie terapeutycznym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Ciphin 500 500 mg
Cyprofloksacyna, fluorochinolon o szerokim spektrum działania, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na skuteczność i bezpieczeństwo terapii. Kluczowym mechanizmem jest tworzenie kompleksów chelatowych z wielowartościowymi kationami (Ca²⁺, Mg²⁺, Al³⁺, Fe³⁺), sewelamerem, sukralfatem oraz lekami zobojętniającymi, co znacząco obniża wchłanianie cyprofloksacyny; zaleca się podawanie jej 1-2 godziny przed lub co najmniej 4 godziny po tych preparatach. Produkty nabiałowe i napoje wzbogacone wapniem również mogą zmniejszać biodostępność leku. Probenecyd hamuje wydzielanie nerkowe cyprofloksacyny, zwiększając jej stężenie w osoczu i ryzyko działań niepożądanych. Szczególnie istotne są interakcje z lekami metabolizowanymi przez CYP1A2: tyzanidyna (7-krotne zwiększenie Cmax, 10-krotne AUC, przeciwwskazane łączne stosowanie), metotreksat (zwiększone stężenie i toksyczność), teofilina i pochodne ksantyn (wzrost stężenia, ryzyko ciężkich działań niepożądanych), fenytoina (zmienne stężenia, wymagana kontrola). Ponadto, cyprofloksacyna nasila działanie warfaryny, co wymaga częstego monitorowania INR.
agomelatyna, antagonisty receptora H2, CYP450 1A2, cyprofloksacyna, farmakodynamika, farmakokinetyka, fenytoina, fluorochinolony, fluwoksamina, hepatotoksyczność, INR, kationy wielowartościowe, klozapina, kofeina, kompleks chelatowy, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwpsychotyczne, leki przeciwzakrzepowe, leki trójpierścieniowe, leki zobojętniające, makrolidy, metotreksat, N-desmetyloklozapina, pentoksyfilina, pochodne ksantyny, probenecyd, ropinirol, sukralfat, teofilina, torsade de pointes, tyzanidyna, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zolpidem