zróżnicowany rak tarczycy
Wskazanie

Zróżnicowany rak tarczycy (DTC – Differentiated Thyroid Carcinoma) to najczęściej występujący nowotwór tarczycy, stanowiący około 90% wszystkich nowotworów tego gruczołu. Do tej grupy zaliczamy przede wszystkim raka brodawkowatego (PTC – Papillary Thyroid Carcinoma) i raka pęcherzykowego (FTC – Follicular Thyroid Carcinoma). Wskazanie to występuje znacznie częściej u kobiet niż u mężczyzn, a szczyt zachorowań przypada na wiek 40-50 lat.

Podstawową metodą leczenia jest zabieg chirurgicznego wycięcia gruczołu tarczowego (tyreoidektomia całkowita lub subtotalna), często połączony z usunięciem węzłów chłonnych. Po zabiegu standardem postępowania jest supresja TSH poprzez stosowanie lewotyroksyny (preparaty handlowe dostępne w Polsce to m.in. Euthyrox, Letrox, Eltroxin). U pacjentów z grupy wyższego ryzyka stosuje się uzupełniającą terapię jodem radioaktywnym (131I), która ma na celu ablację pozostałej tkanki tarczycowej oraz zniszczenie potencjalnych mikroprzerzutów.

W przypadku progresji choroby lub wystąpienia przerzutów odległych stosuje się leki ukierunkowane molekularnie – inhibitory kinaz tyrozynowych. Na polskim rynku dostępne są: sorafenib (Nexavar), lenvatynib (Lenvima) oraz selperkatynib (Retsevmo) dla pacjentów z zaawansowanym rakiem tarczycy opornym na leczenie jodem radioaktywnym. W niektórych przypadkach stosuje się także preparaty wandetanibu (Caprelsa) oraz kabozantynibu (Cabometyx, Cometriq).

Największe trudności w leczeniu zróżnicowanego raka tarczycy wiążą się z rozwojem oporności na terapię jodem radioaktywnym, co znacząco pogarsza rokowanie pacjenta. Problemem jest również zidentyfikowanie pacjentów o wysokim ryzyku nawrotu choroby. Wyzwaniem terapeutycznym pozostaje indywidualizacja leczenia, szczególnie w kontekście ustalenia optymalnej dawki supresyjnej lewotyroksyny, która z jednej strony musi hamować wzrost potencjalnych komórek nowotworowych, z drugiej zaś – minimalizować działania niepożądane związane z jatrogenną tyreotoksykozą, szczególnie u osób starszych i pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi.

Istotnym wyzwaniem jest również monitorowanie nawrotów choroby – wymaga to regularnych oznaczeń tyreoglobuliny (jako markera nowotworowego), badań obrazowych (USG szyi, scyntygrafii, PET-CT) oraz skutecznej koordynacji opieki wielospecjalistycznej, obejmującej chirurga, endokrynologa, onkologa i specjalistę medycyny nuklearnej. Pomimo dobrych rokowań w większości przypadków, pacjenci wymagają dożywotniego monitorowania i leczenia substytucyjnego preparatami lewotyroksyny.