guzek pojedynczy
Wskazanie

Guzek pojedynczy to ograniczona zmiana patologiczna wyczuwalna palpacyjnie lub widoczna w badaniach obrazowych, występująca w różnych narządach i tkankach. Najczęściej diagnozowane są guzki pojedyncze tarczycy, płuc, piersi, skóry i węzłów chłonnych. Każda taka zmiana wymaga szczegółowej diagnostyki w celu wykluczenia procesu nowotworowego.

W przypadku guzka tarczycy podstawowe znaczenie ma badanie USG z określeniem cech TIRADS, następnie badanie poziomu TSH i ew. biopsja aspiracyjna cienkoigłowa. W zależności od wyniku badania cytologicznego i wielkości guzka stosuje się leczenie zachowawcze (obserwacja, leki przeciwtarczycowe jak Thyrozol, Metizol) lub operacyjne. W przypadku zmian łagodnych można rozważyć terapię jodem radioaktywnym.

Guzki płuc wymagają diagnostyki obrazowej (RTG, tomografia komputerowa), bronchoskopii, a czasem PET-CT. Leczenie zależy od charakteru zmiany – w przypadku nowotworów stosuje się leczenie chirurgiczne (lobektomia, pneumonektomia), radioterapię, chemioterapię (schematy zawierające pochodne platyny, np. Cisplatyna, Karboplatyna) lub leczenie celowane (np. Giotrif, Tagrisso, Vizimpro przy mutacjach EGFR).

Największą trudnością w postępowaniu z guzkiem pojedynczym jest właściwe różnicowanie między zmianami łagodnymi a złośliwymi. Opóźnienie diagnostyki może prowadzić do progresji choroby nowotworowej, z drugiej strony zbyt agresywne postępowanie przy zmianach łagodnych naraża pacjenta na niepotrzebne procedury inwazyjne. Kluczowe jest indywidualne podejście do każdego przypadku i interdyscyplinarna konsultacja.

W przypadku guzków skóry stosuje się miejscowe preparaty przeciwzapalne (Elocom, Cutivate), antybiotyki (Zinacef, Duracef) lub wykonuje się chirurgiczne usunięcie zmiany. W guzach złośliwych skóry stosuje się również miejscowe cytostatyki (Aldara, Efudix), a w czerniaku zaawansowanym – immunoterapię (Opdivo, Keytruda) lub leczenie celowane (Zelboraf, Tafinlar przy mutacji BRAF).