Leksykon wskazań
na literę „N”

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania na „N”, strona 10 z 15

  • niedobór wzrostu u dzieci przed okresem dojrzewania spowodowany przewlekłą niewydolnością nerek

    Niedobór wzrostu u dzieci przed okresem dojrzewania spowodowany przewlekłą niewydolnością nerek (PNN) to poważne powikłanie, które dotyka około 30-60% dzieci z tym schorzeniem. Zahamowanie wzrastania następuje, gdy filtracja kłębuszkowa spada poniżej 50% normy i pogłębia się wraz z postępem choroby. Przyczyny tego zaburzenia są złożone i obejmują niedożywienie, kwasicę metaboliczną, oporność na hormon wzrostu, zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz przewlekły stan zapalny.

  • niedobór wzrostu u dziewcząt spowodowany dysgenezją gonad

    Niedobór wzrostu u dziewcząt spowodowany dysgenezją gonad to stan medyczny związany z zaburzeniem rozwoju gonad żeńskich, najczęściej występujący w zespole Turnera. Dysgenezja gonad prowadzi do niedoboru hormonów płciowych, co skutkuje zahamowaniem wzrostu, brakiem rozwoju cech płciowych wtórnych oraz niepłodnością. Klasyczny obraz zespołu Turnera charakteryzuje się kariotypem 45,X, choć mogą występować również formy mozaikowe.

  • niedobór wzrostu spowodowany niewystarczającym wydzielaniem hormonu wzrostu

    Niedobór wzrostu spowodowany niewystarczającym wydzielaniem hormonu wzrostu (GHD – Growth Hormone Deficiency) to stan, w którym przysadka mózgowa nie produkuje wystarczającej ilości hormonu wzrostu. Może występować zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. U dzieci objawia się przede wszystkim niskim wzrostem (poniżej 3 percentyla dla wieku i płci), opóźnionym dojrzewaniem, zaburzeniami proporcji ciała oraz zaburzeniami metabolicznymi.

  • niedobór soli mineralnych

    Niedobór soli mineralnych to stan, w którym organizm nie posiada wystarczającej ilości elektrolitów niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania. Sole mineralne, takie jak sód, potas, magnez, wapń, chlorki i fosforany, odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu równowagi wodno-elektrolitowej, przewodnictwie nerwowym, kurczliwości mięśni oraz wielu procesach metabolicznych. Niedobory mogą wystąpić w wyniku niedostatecznej podaży z dietą, zaburzeń wchłaniania, nadmiernej utraty (poprzez wymioty, biegunkę, obfite pocenie, stosowanie leków moczopędnych) lub w przebiegu chorób przewlekłych.

  • niewielkie uszkodzenie naskórka

    Niewielkie uszkodzenie naskórka to powszechny problem, dotyczący zewnętrznej warstwy skóry, który może wystąpić w wyniku otarć, zadrapań, drobnych ran ciętych lub oparzeń pierwszego stopnia. Stan ten charakteryzuje się naruszeniem ciągłości naskórka bez głębszego uszkodzenia skóry właściwej i tkanki podskórnej. Najczęściej towarzyszy mu zaczerwienienie, niewielki ból, pieczenie oraz możliwe minimalne krwawienie.

  • nadmierne pocenie

    Nadmierne pocenie (hiperhydroza) to stan, w którym organizm produkuje więcej potu niż jest to konieczne do regulacji temperatury ciała. Może dotyczyć całego ciała (hiperhydroza uogólniona) lub określonych obszarów, najczęściej dłoni, stóp, pach i twarzy (hiperhydroza ogniskowa). Schorzenie to dotyka około 1-3% populacji i może znacząco obniżać jakość życia, prowadząc do problemów psychologicznych, społecznych i zawodowych.

  • niewielka dolegliwość żołądkowo-jelitowa

    Niewielka dolegliwość żołądkowo-jelitowa to zespół objawów związanych z przejściowymi zaburzeniami funkcjonowania przewodu pokarmowego. Najczęściej występuje w postaci niestrawności, wzdęć, lekkiego bólu brzucha, nudności, zgagi czy okresowej zmiany rytmu wypróżnień. Dolegliwości te zwykle nie są poważne i ustępują samoistnie w ciągu kilku dni, jednak mogą znacząco wpływać na komfort życia pacjenta.

  • nadmierna nerwowość spowodowana codziennymi stresami

    Nadmierna nerwowość spowodowana codziennymi stresami to powszechny problem, który dotyka wiele osób w różnym wieku. Objawia się zwiększonym napięciem, drażliwością, trudnościami z koncentracją, zaburzeniami snu, a także reakcjami somatycznymi takimi jak: bóle głowy, napięcie mięśniowe, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego czy przyspieszone bicie serca. Ten stan może występować jako reakcja adaptacyjna na zwiększone obciążenie psychiczne, jednak gdy utrzymuje się dłużej, może prowadzić do rozwinięcia zaburzeń lękowych lub depresyjnych.

  • nadwyrężenie strun głosowych

    Nadwyrężenie strun głosowych (fałdów głosowych) to schorzenie laryngologiczne powstające na skutek nadmiernego lub niewłaściwego używania głosu. Występuje najczęściej u osób intensywnie korzystających z aparatu mowy: nauczycieli, śpiewaków, mówców, aktorów czy telemarketerów. Do głównych przyczyn należą: długotrwałe mówienie podniesionym głosem, krzyk, śpiew bez odpowiedniej techniki wokalnej, a także czynniki dodatkowe jak palenie tytoniu, oddychanie zanieczyszczonym powietrzem czy refleks żołądkowo-przełykowy.

  • niewielkie owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej i gardła

    Niewielkie owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej i gardła, często określane jako afty, są powszechnym schorzeniem charakteryzującym się występowaniem bolesnych, płytkich nadżerek pokrytych białawym lub żółtawym nalotem, otoczonych czerwoną obwódką zapalną. Mogą wystąpić na języku, policzkach, podniebieniu, dziąsłach lub gardle. Owrzodzenia te są najczęściej spowodowane drobnymi urazami mechanicznymi (np. ugryzieniem), infekcjami (wirusowymi, bakteryjnymi, grzybiczymi), alergiami pokarmowymi, niedoborami witamin (szczególnie B12, żelaza, kwasu foliowego), stresem lub chorobami ogólnoustrojowymi.

  • niewielkie powierzchniowe zranienia skóry

    Niewielkie powierzchniowe zranienia skóry to częste urazy, obejmujące otarcia naskórka, drobne skaleczenia, zadrapania czy niewielkie rany cięte. Zwykle dotyczą jedynie powierzchownych warstw skóry i nie powodują uszkodzenia głębszych tkanek. Występują powszechnie w życiu codziennym, najczęściej wskutek mechanicznych urazów.

  • napięcie nerwowe o niewielkim nasileniu

    Napięcie nerwowe o niewielkim nasileniu to stan psychiczny charakteryzujący się podwyższonym poziomem stresu, lęku lub niepokoju, który jednak nie osiąga poziomu zaburzenia lękowego wymagającego intensywnej interwencji psychiatrycznej. Pacjenci z tego typu dolegliwościami często zgłaszają takie objawy jak trudności z koncentracją, drażliwość, napięcie mięśniowe, zaburzenia snu czy przyspieszony rytm serca. Stan ten może być wynikiem przejściowych trudności życiowych, przeciążenia obowiązkami zawodowymi lub prywatnymi, bądź reakcją na konkretne stresujące wydarzenia.

  • niezbędny kwas tłuszczowy

    Niezbędne kwasy tłuszczowe (NNKT) to grupa wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, których organizm ludzki nie potrafi sam syntetyzować, dlatego muszą być dostarczane z pożywieniem. Do najważniejszych należą kwasy omega-3 (kwas alfa-linolenowy, EPA, DHA) oraz omega-6 (kwas linolowy, kwas arachidonowy). Odgrywają kluczową rolę w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego, sercowo-naczyniowego oraz odpornościowego.

  • nefropatia kłębuszkowa niecukrzycowa jawna

    Nefropatia kłębuszkowa niecukrzycowa jawna (określana także jako niecukrzycowa choroba kłębuszków nerkowych z jawnym białkomoczem) to schorzenie, w którym dochodzi do uszkodzenia kłębuszków nerkowych, prowadzącego do upośledzenia funkcji filtracyjnej nerek. W odróżnieniu od nefropatii cukrzycowej, jej przyczyną nie jest hiperglikemia, lecz najczęściej procesy autoimmunologiczne, zakażenia, choroby układowe, czy reakcje polekowe.

  • nefropatia kłębuszkowa cukrzycowa jawna

    Nefropatia kłębuszkowa cukrzycowa jawna to zaawansowana postać uszkodzenia nerek występująca u osób chorujących na cukrzycę typu 1 lub 2. Jest to stan, w którym dochodzi do wyraźnego upośledzenia funkcji nerek, manifestującego się jawnym białkomoczem (dobowa utrata białka powyżej 300 mg/dobę), obniżonym współczynnikiem filtracji kłębuszkowej (eGFR) oraz postępującym wzrostem ciśnienia tętniczego.

  • nefropatia kłębuszkowa cukrzycowa w początkowym stadium

    Nefropatia kłębuszkowa cukrzycowa w początkowym stadium to jedno z poważnych powikłań cukrzycy, charakteryzujące się uszkodzeniem kłębuszków nerkowych wskutek długotrwałej hiperglikemii. We wczesnym stadium obserwuje się mikroalbuminurię (30-300 mg/dobę), przy czym funkcja nerek (GFR) pozostaje jeszcze w normie lub jest nieznacznie obniżona.

  • naczynioruchowy obrzęk błony śluzowej nosa

    Naczynioruchowy obrzęk błony śluzowej nosa (naczynioruchowe zapalenie błony śluzowej nosa) to stan, w którym dochodzi do nadmiernego przekrwienia, obrzęku i zwiększonej przepuszczalności naczyń błony śluzowej nosa. Najczęściej występuje w postaci nieżytu naczyniowo-ruchowego (rhinitis vasomotoria), gdzie objawy obejmują uczucie zatkanego nosa, wodnisty wyciek, kichanie oraz okresowe zablokowanie jednego lub obu przewodów nosowych. W przeciwieństwie do alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, nie jest związany z reakcją immunologiczną i nie towarzyszy mu świąd nosa i oczu.

  • nadmierna fermentacja jelitowa

    Nadmierna fermentacja jelitowa to stan, w którym dochodzi do wzmożonego procesu rozkładu nieprawidłowo strawionych węglowodanów przez bakterie jelitowe, co prowadzi do nadprodukcji gazów jelitowych. Występuje najczęściej jako objaw zespołu jelita drażliwego (IBS), zespołu rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO), nietolerancji pokarmowych (np. laktozy, fruktozy) lub chorób zapalnych jelit.

  • napad astmy wywołany przez kontakt z alergenami

    Napad astmy wywołany przez kontakt z alergenami to nagłe zaostrzenie objawów astmy oskrzelowej spowodowane ekspozycją na określone substancje, które organizm rozpoznaje jako zagrożenie. Alergeny, takie jak pyłki roślin, sierść zwierząt, roztocza kurzu domowego, pleśń czy niektóre pokarmy, powodują reakcję zapalną w drogach oddechowych, prowadząc do skurczu oskrzeli, obrzęku błony śluzowej i nadmiernego wydzielania śluzu.

  • napad astmy wywołany przez wysiłek

    Napad astmy wywołany przez wysiłek (EIA – Exercise-Induced Asthma) to stan, w którym aktywność fizyczna wyzwala objawy astmatyczne, takie jak duszność, świszczący oddech, ucisk w klatce piersiowej i kaszel. Występuje zarówno u osób z rozpoznaną astmą, jak i u pacjentów bez wcześniejszej diagnozy astmy. Szacuje się, że dotyczy 80-90% osób z astmą oraz 5-20% populacji ogólnej bez rozpoznanej astmy przewlekłej.

  • napad astmy

    Napad astmy to nagłe pogorszenie objawów astmy oskrzelowej, charakteryzujące się nasileniem duszności, świszczącym oddechem, uczuciem ściskania w klatce piersiowej oraz kaszlem. Występuje w wyniku skurczu mięśni gładkich oskrzeli, obrzęku błony śluzowej oraz nadmiernego wydzielania śluzu, co prowadzi do znacznego zwężenia dróg oddechowych. Napady astmy mogą być wyzwalane przez alergeny, infekcje dróg oddechowych, wysiłek fizyczny, zimne powietrze, dym tytoniowy, silne zapachy lub stres.

  • napadowe zaburzenie rytmu pochodzenia nadkomorowego

    Napadowe zaburzenie rytmu pochodzenia nadkomorowego (PSVT – Paroxysmal Supraventricular Tachycardia) to stan charakteryzujący się nagłym przyspieszeniem akcji serca powyżej 100 uderzeń na minutę, wywodzącym się z tkanki przewodzącej powyżej pęczka Hisa. Najczęstszą przyczyną jest obecność dodatkowej drogi przewodzenia lub zaburzenia przewodnictwa w węźle przedsionkowo-komorowym. PSVT typowo objawia się jako nagle występujące kołatanie serca, zawroty głowy, duszność, dyskomfort w klatce piersiowej oraz lęk.

  • nieswoiste bakteryjne zapalenie pochwy

    Nieswoiste bakteryjne zapalenie pochwy (bacterial vaginosis, BV) to najczęstsza przyczyna infekcji pochwy u kobiet w wieku rozrodczym. Charakteryzuje się zaburzeniem równowagi mikroflory pochwy – zmniejszeniem liczby pałeczek kwasu mlekowego (Lactobacillus) i nadmiernym wzrostem bakterii beztlenowych, takich jak Gardnerella vaginalis, Prevotella, Mobiluncus czy Atopobium vaginae. Schorzenie występuje u około 20-30% kobiet, przy czym u wielu z nich przebiega bezobjawowo.

  • niepowikłany stan zapalny szyjki macicy

    Niepowikłany stan zapalny szyjki macicy (cervicitis) to częsta dolegliwość ginekologiczna charakteryzująca się zapaleniem nabłonka szyjki macicy. Występuje głównie u kobiet w wieku rozrodczym i może być spowodowany zarówno przez patogeny przenoszone drogą płciową (takie jak Chlamydia trachomatis, Neisseria gonorrhoeae), jak i czynniki nieinfekcyjne (reakcje alergiczne, podrażnienia chemiczne). Podstawowe objawy obejmują nieprawidłowe upławy, krwawienie międzymiesiączkowe, dyskomfort podczas stosunku oraz ból w podbrzuszu.

  • niepowikłany stan zapalny cewki moczowej

    Niepowikłany stan zapalny cewki moczowej (nieżyt cewki, urethritis) to ostra infekcja dotycząca cewki moczowej, najczęściej wywołana przez patogeny przenoszone drogą płciową lub bakterie z przewodu pokarmowego. Schorzenie to występuje zarówno u mężczyzn, jak i kobiet, choć u kobiet często współistnieje z zapaleniem pęcherza moczowego. Główne objawy to pieczenie i ból podczas oddawania moczu, zwiększona częstotliwość mikcji oraz wyciek z cewki moczowej.

  • niedrożność przewodów trzustkowych lub żółciowych spowodowana przez nowotwór

    Niedrożność przewodów trzustkowych lub żółciowych spowodowana przez nowotwór jest poważnym stanem klinicznym, który najczęściej występuje w przebiegu raka trzustki, dróg żółciowych (cholangiocarcinoma) lub raka brodawki Vatera. Blokada przewodów trzustkowych może prowadzić do ostrego zapalenia trzustki, podczas gdy niedrożność dróg żółciowych powoduje żółtaczkę mechaniczną, świąd skóry oraz potencjalnie zapalenie dróg żółciowych.

  • napięcie mięśni

    Napięcie mięśni, określane medycznie jako hipertonia, to stan podwyższonego napięcia mięśniowego, który może być objawem różnych schorzeń neurologicznych i mięśniowych. Fizjologicznie, prawidłowe napięcie mięśniowe pozwala na utrzymanie postawy ciała i wykonywanie płynnych ruchów. Jednak patologiczne zwiększenie napięcia mięśniowego może prowadzić do sztywności, ograniczenia ruchomości stawów oraz bólu.

  • niemowlęca kolka jelitowa

    Niemowlęca kolka jelitowa to częste zaburzenie występujące u niemowląt, charakteryzujące się napadowym, intensywnym płaczem, który pojawia się bez wyraźnej przyczyny, zwykle w godzinach popołudniowych lub wieczornych. Według klasycznej definicji Wessela (tzw. reguła trzech), kolka jelitowa to stan, gdy niemowlę płacze co najmniej 3 godziny dziennie, przez co najmniej 3 dni w tygodniu, przez okres dłuższy niż 3 tygodnie. Dotyczy około 20-40% niemowląt i najczęściej pojawia się między 2. a 4. tygodniem życia, ustępując samoistnie około 3.-4. miesiąca.

  • nerwica natręctw

    Nerwica natręctw, znana także jako zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (OCD), to przewlekłe zaburzenie psychiczne charakteryzujące się występowaniem natrętnych myśli (obsesji) oraz przymusowych czynności (kompulsji). Obsesje to powracające, uporczywe myśli, wyobrażenia lub impulsy, które wywołują niepokój, a kompulsje to powtarzane zachowania lub czynności psychiczne, które osoba czuje się zmuszona wykonywać w odpowiedzi na obsesje, aby zmniejszyć niepokój.

  • niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę

    Niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę, znane również jako cholestaza, to stan patologiczny, w którym dochodzi do upośledzenia przepływu żółci z wątroby do dwunastnicy. Może mieć charakter wewnątrzwątrobowy (spowodowany zaburzeniami funkcji hepatocytów lub małych przewodów żółciowych) lub zewnątrzwątrobowy (związany z mechanicznym zablokowaniem dużych przewodów żółciowych).

  • nieinwazyjny rak nabłonkowy pęcherza moczowego

    Nieinwazyjny rak nabłonkowy pęcherza moczowego (inaczej rak powierzchowny pęcherza moczowego lub rak in situ) to nowotwór złośliwy ograniczony do warstwy nabłonkowej pęcherza, który nie nacieka głębszych warstw ściany pęcherza. Zgodnie z klasyfikacją TNM określany jest jako Ta, Tis (carcinoma in situ) lub T1. Stanowi około 70-80% wszystkich nowo zdiagnozowanych nowotworów pęcherza moczowego.

  • niewydolność krążenia żylnego w obrębie kończyn dolnych

    Niewydolność krążenia żylnego w obrębie kończyn dolnych to schorzenie charakteryzujące się upośledzeniem powrotu krwi żylnej z kończyn dolnych do serca. Powstaje na skutek dysfunkcji zastawek żylnych, które w warunkach prawidłowych zapobiegają wstecznemu przepływowi krwi. Głównymi objawami są uczucie ciężkości nóg, obrzęki, ból, skurcze nocne, a w zaawansowanych przypadkach zmiany troficzne skóry, przebarwienia i owrzodzenia.

  • niewielki stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej

    Niewielki stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej, znany również jako stomatitis minor, charakteryzuje się miejscowym zaczerwienieniem, obrzękiem i niekiedy drobnymi nadżerkami błony śluzowej jamy ustnej. Może wynikać z różnych czynników, takich jak urazy mechaniczne (np. ostry brzeg zęba), reakcje alergiczne, infekcje wirusowe, bakteryjne lub grzybicze, niedobory witaminowe, a także jako efekt uboczny niektórych leków czy radioterapii.

  • niewielka dolegliwość żołądkowo-jelitowa z uczuciem dyskomfortu

    Niewielka dolegliwość żołądkowo-jelitowa z uczuciem dyskomfortu to zespół objawów, który może obejmować łagodne bóle brzucha, uczucie pełności, wzdęcia, zgagę, nudności lub nieregularne wypróżnienia. Występuje często jako efekt nieprawidłowej diety, stresu, infekcji przewodu pokarmowego lub jako objaw chorób czynnościowych układu pokarmowego, takich jak zespół jelita drażliwego czy dyspepsja czynnościowa.

  • nabyty niedobór czynników krzepnięcia zespołu protrombiny

    Nabyty niedobór czynników krzepnięcia zespołu protrombiny (czynniki II, VII, IX i X) to stan zaburzenia hemostazy, który rozwija się wtórnie do różnych stanów patologicznych. W przeciwieństwie do wrodzonych niedoborów, nabyte niedobory czynników zespołu protrombiny są częściej spotykane w praktyce klinicznej i mogą wystąpić w przebiegu chorób wątroby (marskość, ostre uszkodzenie), niedoboru witaminy K, długotrwałej terapii antybiotykowej, leczenia antagonistami witaminy K, ciężkiej niedożywienia lub zespołu złego wchłaniania.

  • neurodermatitis

    Neurodermatitis (znana również jako liszaj prosty przewlekły lub lichen simplex chronicus) to przewlekła choroba skóry charakteryzująca się uporczywym świądem prowadzącym do drapania i pocierania skóry, co powoduje jej pogrubienie, lichenifikację oraz hiperpigmentację. Zmiany najczęściej występują na karku, nadgarstkach, przedramionach, podudziach, kostkach oraz okolicach genitalnych. Choroba często ma związek z czynnikami psychologicznymi, takimi jak stres, lęk czy depresja.

  • niewydolność krążenia żylnego kończyn dolnych

    Niewydolność krążenia żylnego kończyn dolnych to zaburzenie przepływu krwi w żyłach nóg, charakteryzujące się utrudnionym odpływem krwi żylnej, co prowadzi do jej zastoju. Stan ten może być przewlekły lub ostry i najczęściej objawia się uczuciem ciężkości nóg, obrzękami, bólami, świądem skóry oraz widocznymi żylakami. Do czynników ryzyka zalicza się predyspozycje genetyczne, pracę stojącą, otyłość, ciążę oraz brak aktywności fizycznej.

  • nacięcie i leczenie ropnia w miejscu szwu

    Nacięcie i leczenie ropnia w miejscu szwu to procedura medyczna wykonywana w przypadku wystąpienia miejscowego zakażenia w okolicy rany chirurgicznej. Ropień powstaje na skutek gromadzenia się ropy – płynu zawierającego martwe komórki, bakterie i produkty zapalne – co objawia się zaczerwienieniem, obrzękiem, bólem, zwiększoną temperaturą miejscową i ogólnoustrojową oraz wyciekiem ropnej wydzieliny.

  • nacięcie i leczenie rozdarcia błony dziewiczej

    Nacięcie i leczenie rozdarcia błony dziewiczej (hymenotomia i hymenorrafia) to zabiegi chirurgiczne, które wykonuje się w przypadku patologii błony dziewiczej. Hymenotomia, czyli nacięcie błony dziewiczej, przeprowadzana jest najczęściej w przypadku nieprawidłowo ukształtowanej lub zbyt grubej błony, która utrudnia odpływ krwi miesiączkowej, powodując bóle i dyskomfort. Wskazaniem do zabiegu może być również niemożność wprowadzenia tamponu lub trudności we współżyciu.

  • niewydolność żylna kończyn dolnych

    Niewydolność żylna kończyn dolnych to przewlekły stan chorobowy charakteryzujący się zaburzeniem odpływu krwi żylnej z kończyn dolnych do serca. Powstaje w wyniku uszkodzenia zastawek żylnych, co prowadzi do wstecznego przepływu krwi i zastoju żylnego. Główne objawy to uczucie ciężkości nóg, obrzęki, ból, świąd skóry, nocne kurcze łydek oraz zmiany skórne (przebarwienia, wypryski, a w zaawansowanych przypadkach owrzodzenia).

  • nerkowa kwasica dystalna cewkowa

    Nerkowa kwasica dystalna cewkowa (dRTA – distal Renal Tubular Acidosis) to zaburzenie polegające na upośledzeniu wydalania jonów wodorowych w dystalnej części nefronu. Skutkuje to niezdolnością do zakwaszania moczu i rozwojem hiperkaliemicznej kwasicy metabolicznej. Może występować jako zaburzenie wrodzone (mutacje genów SLC4A1, ATP6V1B1, ATP6V0A4) lub nabyte w przebiegu chorób autoimmunologicznych (zespół Sjögrena, toczeń rumieniowaty układowy), chorób wątroby, nadużywania alkoholu czy stosowania niektórych leków.

  • nadciśnienie tętnicze umiarkowane

    Nadciśnienie tętnicze umiarkowane (II stopnia) definiuje się jako wartości ciśnienia skurczowego 160-179 mmHg i/lub rozkurczowego 100-109 mmHg. Jest to stan wymagający interwencji farmakologicznej, gdyż w przeciwieństwie do nadciśnienia łagodnego, ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych jest znacząco wyższe.

  • nadciśnienie tętnicze łagodne

    Nadciśnienie tętnicze łagodne to stan, w którym wartości ciśnienia tętniczego krwi mieszczą się w przedziale 140-159 mmHg dla ciśnienia skurczowego i/lub 90-99 mmHg dla ciśnienia rozkurczowego. Jest to pierwszy stopień nadciśnienia według klasyfikacji European Society of Hypertension (ESH) i European Society of Cardiology (ESC). Nadciśnienie łagodne może występować bez zauważalnych objawów, dlatego określane jest często jako „cichy zabójca”. Wykrywa się je zwykle podczas rutynowych badań profilaktycznych.

  • niewielki obrzęk

    Niewielki obrzęk jest stanem, w którym dochodzi do gromadzenia się nadmiernej ilości płynu w przestrzeni międzykomórkowej tkanek. Może dotyczyć różnych części ciała – najczęściej kończyn dolnych, twarzy, okolic stawów, ale także narządów wewnętrznych. Obrzęki mogą mieć różnorodną etiologię, m.in. zaburzenia układu krążenia, choroby nerek, wątroby, zaburzenia hormonalne, procesy zapalne, alergiczne czy urazowe.

  • niepłodność u kobiet

    Niepłodność u kobiet to stan, w którym kobieta nie może zajść w ciążę pomimo regularnego współżycia bez zabezpieczenia przez okres co najmniej 12 miesięcy. Dotyczy około 10-15% par w wieku rozrodczym. Przyczyny niepłodności kobiecej mogą być bardzo zróżnicowane, w tym zaburzenia owulacji, niedrożność jajowodów, endometrioza, zespół policystycznych jajników (PCOS), czynniki immunologiczne, zaburzenia hormonalne czy wady anatomiczne narządów płciowych.

  • niewydolność naczyń żylnych

    Niewydolność naczyń żylnych to schorzenie charakteryzujące się upośledzeniem funkcji zastawek żylnych, co prowadzi do zaburzeń przepływu krwi z kończyn dolnych do serca. Powstaje na skutek uszkodzenia zastawek żylnych, które w normalnych warunkach zapobiegają cofaniu się krwi. Stan ten często rozpoczyna się od zmian w małych naczyniach (teleangiektazje, „pajączki”), poprzez żylaki, aż po bardziej zaawansowane stadia z obrzękami, zmianami troficznymi skóry i owrzodzeniami.

  • nadmiernie częste miesiączkowanie

    Nadmiernie częste miesiączkowanie (polymenorrhea) to zaburzenie miesiączkowania, w którym cykle miesiączkowe występują częściej niż co 21 dni. Jest to stan odbiegający od fizjologicznego cyklu, który zazwyczaj trwa od 21 do 35 dni. Nadmiernie częste miesiączkowanie może być objawem różnych schorzeń, w tym zaburzeń hormonalnych, endometriozy, mięśniaków macicy, zaburzeń czynności tarczycy, zespołu policystycznych jajników (PCOS) oraz stanów zapalnych narządów miednicy mniejszej.

  • nadżerka spowodowana stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych

    Nadżerka spowodowana stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) to uszkodzenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, najczęściej żołądka lub dwunastnicy, wywołane działaniem leków z grupy NLPZ. Mechanizm powstawania tych uszkodzeń związany jest z hamowaniem przez NLPZ syntezy prostaglandyn, które pełnią funkcję ochronną dla błony śluzowej przewodu pokarmowego, oraz z bezpośrednim działaniem drażniącym tych leków na błonę śluzową.

  • niestrawność związana z działaniem kwasu

    Niestrawność związana z działaniem kwasu (dyspepsja kwaśna) to zespół objawów obejmujący uczucie dyskomfortu lub bólu w nadbrzuszu, często z towarzyszącym uczuciem pełności, wzdęciem, odbijaniem, nudnościami i zgagą. Występuje najczęściej po posiłkach i może być spowodowana nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego w żołądku, refluksem żołądkowo-przełykowym, infekcją Helicobacter pylori, chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy, a także przyjmowaniem niektórych leków (np. niesteroidowych leków przeciwzapalnych).

  • nawilżanie tamponów na ranach

    Nawilżanie tamponów na ranach to procedura medyczna stosowana w celu utrzymania optymalnego poziomu wilgotności ran, co jest kluczowe dla prawidłowego procesu gojenia. Tamponada rany jest stosowana głównie w przypadku głębokich, jamistych ran lub ran z martwicą, gdzie konieczne jest kontrolowane oczyszczanie i usuwanie martwych tkanek oraz zapobieganie przedwczesnemu zamknięciu rany przed wygojeniem głębszych warstw.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl