niestrawność związana z działaniem kwasu
Wskazanie

Niestrawność związana z działaniem kwasu (dyspepsja kwaśna) to zespół objawów obejmujący uczucie dyskomfortu lub bólu w nadbrzuszu, często z towarzyszącym uczuciem pełności, wzdęciem, odbijaniem, nudnościami i zgagą. Występuje najczęściej po posiłkach i może być spowodowana nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego w żołądku, refluksem żołądkowo-przełykowym, infekcją Helicobacter pylori, chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy, a także przyjmowaniem niektórych leków (np. niesteroidowych leków przeciwzapalnych).

W leczeniu dyspepsji kwaśnej stosuje się przede wszystkim leki zmniejszające wydzielanie kwasu solnego oraz leki neutralizujące nadmiar kwasu w żołądku. Wśród inhibitorów pompy protonowej (IPP) dostępnych w Polsce znajdują się: Controloc, Nolpaza, Pantopraz (pantoprazol), Nexium, Emanera (esomeprazol), Gasec, Helicid (omeprazol), Lansoprazol Teva (lansoprazol) oraz Dexilant (dekslansoprazol). Z antagonistów receptora H2 stosowane są: Ranigast, Raniberl (ranitydyna) i Famotydyna Teva (famotydyna). Jako leki zobojętniające kwas solny wykorzystuje się: Maalox, Rennie, Gaviscon (związki glinu, magnezu i wapnia).

Największą trudnością w leczeniu niestrawności związanej z działaniem kwasu jest właściwa diagnoza przyczyny dolegliwości. Objawy mogą być podobne do innych schorzeń przewodu pokarmowego, co wymaga przeprowadzenia odpowiedniej diagnostyki różnicowej, w tym gastroskopii, badań w kierunku H. pylori czy pH-metrii przełyku. Problem stanowi również leczenie pacjentów opornych na standardową terapię IPP oraz przypadki nawrotów objawów po zakończeniu leczenia, co wymaga niekiedy długotrwałej farmakoterapii.

Istotnym wyzwaniem terapeutycznym jest także konieczność modyfikacji stylu życia pacjenta, w tym zmiana nawyków żywieniowych, redukcja masy ciała, ograniczenie spożycia alkoholu, zaprzestanie palenia tytoniu oraz unikanie pokarmów nasilających objawy. Dodatkowo, długotrwałe stosowanie IPP może wiązać się z działaniami niepożądanymi, takimi jak zwiększone ryzyko zakażeń przewodu pokarmowego, niedoborów witaminy B12, magnezu i wapnia, czy zwiększone ryzyko złamań kości, co wymaga monitorowania stanu pacjenta podczas terapii.