Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sylibinina
Sylibinina, główny składnik sylimaryny pozyskiwanej z ostropestu plamistego, wykazuje bardzo niski profil toksyczności, co potwierdzają badania przedkliniczne. W badaniach toksyczności ostrej na szczurach i myszach pojedyncza dawka doustna wykazała LD50 > 2000 mg/kg m.c., co wskazuje na praktycznie nietoksyczne działanie. Długoterminowe badania przewlekłej toksyczności prowadzone przez 12 miesięcy na szczurach (do 2500 mg/kg m.c.) oraz psach (do 1200 mg/kg m.c.) nie wykazały żadnych objawów toksyczności ani zmian patologicznych. Ponadto, badania reprodukcyjne na szczurach i królikach, przy dawkach do 2500 mg/kg m.c., nie ujawniły działań niepożądanych na żadnym etapie rozmnażania, w tym braku efektów teratogennych. Warto jednak zaznaczyć, że dla preparatu SanoHepatic nie przeprowadzono badań wpływu na rozrodczość ze względu na uproszczoną procedurę rejestracyjną.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania sylibininy
Sylibinina, główny składnik sylimaryny otrzymywanej z owocu ostropestu plamistego (Silybum marianum), charakteryzuje się wyjątkowo niskim profilem toksyczności, co pozwala na jej bezpieczne stosowanie w dawkach terapeutycznych przez długie okresy. Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wykazały szereg istotnych właściwości farmakologicznych tej substancji.1
Toksyczność ostra
Badania toksyczności ostrej przeprowadzone na modelach zwierzęcych potwierdzają wyjątkowo niski potencjał toksyczny sylibininy. W eksperymentach z udziałem szczurów i myszy wykazano, że pojedyncza dawka doustna sylimaryny jest praktycznie nietoksyczna. Wartość parametru LD50 (dawka śmiertelna dla 50% badanej populacji) określono na poziomie przekraczającym 2000 mg/kg masy ciała, co świadczy o bardzo niskiej toksyczności ostrej tej substancji.2
Toksyczność przewlekła
Istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa długoterminowego stosowania są badania toksyczności przewlekłej. Przeprowadzono 12-miesięczne badania na szczurach i psach, którym podawano doustnie sylimarynę w maksymalnych dawkach wynoszących odpowiednio 2500 mg/kg masy ciała dla szczurów i 1200 mg/kg masy ciała dla psów. Zarówno wyniki testów laboratoryjnych jak i badania autopsyjne nie wykazały toksycznego działania sylimaryny w trakcie długotrwałej ekspozycji. Brak objawów toksyczności przy tak wysokich dawkach potwierdza szeroki margines bezpieczeństwa substancji.3
Wpływ na rozrodczość
Rozpatrując bezpieczeństwo stosowania substancji leczniczej, niezbędne jest określenie jej potencjalnego wpływu na rozrodczość. W przypadku sylibininy, dane uzyskane w badaniach toksycznego wpływu na rozrodczość u szczurów i królików nie wykazały żadnych działań niepożądanych w każdym z etapów rozmnażania. Przeprowadzono kompleksowe testy przedurodzeniowe, okołoporodowe oraz pourodzeniowe, podając sylimarynę w maksymalnej dawce wynoszącej 2500 mg/kg masy ciała. W trakcie tych badań nie zaobserwowano działania teratogennego, co oznacza brak ryzyka powstawania wad rozwojowych u płodów.4
Należy jednak odnotować, że w przypadku produktu SanoHepatic, nie przeprowadzono odpowiednich badań dotyczących toksycznego wpływu na rozród, co wynika z zastosowania uproszczonej procedury rejestracyjnej zgodnie z artykułem 16c(1)(a)(iii) Dyrektywy 2001/83 ze zmianami.5
Potencjał mutagenny
Istotnym aspektem bezpieczeństwa stosowania substancji leczniczej jest ocena jej potencjału mutagennego, czyli zdolności do wywoływania mutacji w materiale genetycznym. W przypadku sylibininy, przeprowadzone badania zarówno w warunkach in vitro jak i in vivo nie wykazały mutagennego działania sylimaryny. Brak potencjału genotoksycznego jest istotnym czynnikiem potwierdzającym bezpieczeństwo stosowania tej substancji.6 7
Potencjał kancerogenny
Ocena potencjału kancerogennego (rakotwórczego) jest standardowym elementem badań bezpieczeństwa substancji leczniczych. W przypadku sylibininy w postaci preparatu Legalon 140, nie przeprowadzono dotąd właściwych badań in vivo u gryzoni pod kątem potencjału kancerogennego.8 Należy jednak zaznaczyć, że dla produktu Sylifar, dane niekliniczne wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, w tym potencjalnego działania rakotwórczego, nie ujawniły żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka.9
Podsumowanie danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa
Na podstawie dostępnych badań przedklinicznych można stwierdzić, że sylibinina charakteryzuje się wyjątkowo korzystnym profilem bezpieczeństwa. Wyniki badań toksyczności ostrej i przewlekłej wskazują na bardzo niską toksyczność tej substancji, nawet przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek. Brak działania teratogennego, mutagennego oraz potencjalnego działania kancerogennego (w dostępnych badaniach) dodatkowo potwierdza bezpieczeństwo stosowania sylibininy.10 11
Zestawienie danych toksyczności sylibininy w badaniach przedklinicznych
| Rodzaj badania | Gatunek zwierząt | Dawkowanie | Wyniki |
|---|---|---|---|
| Toksyczność ostra | Szczury i myszy | Pojedyncza dawka doustna | LD50 > 2000 mg/kg m.c., praktycznie nietoksyczna |
| Toksyczność przewlekła | Szczury | Doustnie, maks. 2500 mg/kg m.c., 12 miesięcy | Brak toksycznego działania |
| Toksyczność przewlekła | Psy | Doustnie, maks. 1200 mg/kg m.c., 12 miesięcy | Brak toksycznego działania |
| Toksyczny wpływ na rozrodczość | Szczury i króliki | Doustnie, maks. 2500 mg/kg m.c. | Brak działań niepożądanych na każdym etapie rozmnażania, brak działania teratogennego |
| Działanie mutagenne | Badania in vitro i in vivo | – | Brak działania mutagennego |
| Działanie kancerogenne | – | – | Brak właściwych badań in vivo u gryzoni (Legalon 140); brak szczególnego zagrożenia dla człowieka (Sylifar) |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania