Dawkowanie i sposób podawania
Pozakonazol
Pozakonazol jest przeciwgrzybiczym azolem dostępnym w formie tabletek dojelitowych, zawiesiny doustnej oraz koncentratu do infuzji, z różnymi schematami dawkowania zależnymi od wskazania klinicznego, postaci leku oraz charakterystyki pacjenta. Tabletki dojelitowe zapewniają wyższe stężenia w osoczu i są preferowane w leczeniu inwazyjnej aspergilozy (dawka nasycająca 300 mg dwa razy na dobę pierwszego dnia, następnie 300 mg raz na dobę przez 6-12 tygodni) oraz w profilaktyce inwazyjnych zakażeń grzybiczych u pacjentów z neutropenią (dawka nasycająca 300 mg dwa razy na dobę pierwszego dnia, potem 300 mg raz na dobę). Zawiesina doustna wymaga podawania podczas lub po posiłku w celu zwiększenia biodostępności, np. w kandydozie jamy ustnej dawka początkowa wynosi 200 mg raz na dobę, następnie 100 mg przez 13 dni. Koncentrat do infuzji stosuje się z dawką nasycającą 300 mg dwa razy na dobę pierwszego dnia, potem 300 mg raz na dobę, podając powoli przez centralny lub obwodowy cewnik dożylny. U pacjentów z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <50 mL/min) należy unikać koncentratu ze względu na kumulację SBECD, preferując postać doustną.
Dawkowanie i sposób podawania pozakonazolu
Pozakonazol to substancja przeciwgrzybicza dostępna w różnych postaciach farmaceutycznych, a jej dawkowanie zależy od wskazania, postaci leku oraz charakterystyki pacjenta. Leczenie powinno być rozpoczynane przez lekarza doświadczonego w leczeniu zakażeń grzybiczych lub w opiece wspomagającej nad pacjentami z grupy wysokiego ryzyka.1
Brak zamienności między różnymi postaciami farmaceutycznymi
Istotne jest, aby pamiętać, że różne postacie farmaceutyczne pozakonazolu nie są wzajemnie zamienne. Tabletki dojelitowe, zawiesina doustna oraz koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji różnią się pod względem częstości dawkowania, zależności od posiłków oraz osiąganych stężeń leku w osoczu.1 2
Tabletki dojelitowe pozakonazolu zapewniają wyższe stężenie leku w osoczu niż zawiesina doustna, dlatego są preferowaną postacią farmaceutyczną w celu uzyskania optymalnego stężenia leku w organizmie.3
Zalecane dawkowanie według wskazań
Dawkowanie pozakonazolu różni się w zależności od wskazania klinicznego. Poniższa tabela przedstawia szczegółowe informacje na temat dawkowania w różnych wskazaniach dla osób dorosłych oraz dzieci w wieku od 2 lat o masie ciała powyżej 40 kg.
| Wskazanie | Postać leku | Dawkowanie | Czas trwania leczenia |
|---|---|---|---|
| Leczenie inwazyjnej aspergilozy (tylko u dorosłych) | Tabletki dojelitowe | Dawka nasycająca 300 mg (trzy tabletki 100 mg) dwa razy na dobę pierwszego dnia, a następnie 300 mg (trzy tabletki 100 mg) raz na dobę. Każdą dawkę tabletki można przyjmować bez względu na spożycie pokarmu. | Zalecany całkowity czas trwania terapii wynosi 6-12 tygodni. |
| Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji | Dawka nasycająca 300 mg dwa razy na dobę pierwszego dnia, a następnie 300 mg raz na dobę. | ||
| Oporne na leczenie inwazyjne zakażenia grzybicze (IZG) / pacjenci z IZG, którzy nie tolerują leczenia pierwszego rzutu | Tabletki dojelitowe | Dawka nasycająca 300 mg (3 tabletki po 100 mg) dwa razy na dobę w pierwszym dniu, następnie 300 mg (3 tabletki po 100 mg) raz na dobę. Każdą dawkę można przyjmować niezależnie od posiłków. | Czas trwania leczenia należy dostosować do nasilenia choroby podstawowej, szybkości ustępowania immunosupresji i odpowiedzi klinicznej. |
| Zawiesina doustna | 200 mg (5 ml) cztery razy na dobę. Alternatywnie, pacjenci, którzy tolerują pokarm lub preparaty odżywcze, mogą przyjmować 400 mg (10 ml) dwa razy na dobę podczas posiłku lub bezpośrednio po spożyciu posiłku lub preparatu odżywczego. | ||
| Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji | Dawka nasycająca 300 mg dwa razy na dobę w pierwszej dobie, a następnie 300 mg raz na dobę. | ||
| Kandydoza jamy ustnej i gardła | Zawiesina doustna | Dawka początkowa to 200 mg (5 ml) podawane raz na dobę w ciągu pierwszej doby, a następnie 100 mg (2,5 ml) raz na dobę przez 13 dni. | 14 dni |
| Zapobieganie inwazyjnym zakażeniom grzybiczym | Tabletki dojelitowe | Dawka nasycająca 300 mg (3 tabletki po 100 mg) dwa razy na dobę w pierwszym dniu, następnie 300 mg (3 tabletki po 100 mg) raz na dobę. Każdą dawkę można przyjmować niezależnie od posiłków. | Czas trwania leczenia zależy od ustąpienia neutropenii lub immunosupresji. U pacjentów z ostrą białaczką szpikową lub zespołem mielodysplastycznym zapobiegawcze stosowanie pozakonazolu należy rozpocząć kilka dni przed przewidywanym wystąpieniem neutropenii i kontynuować przez 7 dni po zwiększeniu liczby neutrofilów do wartości powyżej 500 komórek na mm³. |
| Zawiesina doustna | 200 mg (5 ml) trzy razy na dobę. W celu zwiększenia wchłaniania, każdą dawkę należy podawać podczas spożywania lub zaraz po spożyciu posiłku, albo po podaniu preparatu odżywczego u pacjentów nietolerujących standardowych pokarmów. | ||
| Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji | Dawka nasycająca 300 mg dwa razy na dobę w pierwszej dobie, a następnie 300 mg raz na dobę. |
1 2 3
Szczególne populacje pacjentów
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie przewiduje się istotnego wpływu na farmakokinetykę pozakonazolu, dlatego nie zaleca się modyfikacji dawki.1 2
Jednak w przypadku stosowania koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji u pacjentów z umiarkowaną lub ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <50 mL/min) należy spodziewać się kumulacji substancji pomocniczej, jaką jest eter sulfobutylobetadeksu sodowego (SBECD). U tych pacjentów należy preferować pozakonazol w postaci doustnej, chyba że ocena stosunku korzyści do ryzyka uzasadnia zastosowanie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji. Należy ściśle monitorować stężenie kreatyniny w surowicy.3
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
Ograniczone dane u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (w tym z przewlekłą chorobą wątroby klasy C w skali Childa-Pugha) wskazują na zwiększenie stężenia pozakonazolu w osoczu w porównaniu z osobami z prawidłową czynnością wątroby. Mimo to, dane te nie sugerują konieczności modyfikacji dawki.1 2
Zaleca się jednak zachowanie ostrożności ze względu na możliwość zwiększonego stężenia leku w osoczu.1 2
Dzieci i młodzież
Bezpieczeństwo stosowania i skuteczność pozakonazolu u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 2 lat nie zostały ustalone.1
Dla dzieci w wieku od 2 lat do poniżej 18 lat dostępne są odpowiednie postacie leku, takie jak dojelitowy proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny doustnej oraz tabletki (w zależności od konkretnego produktu).1
Koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji nie należy stosować u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, ze względu na brak potwierdzenia bezpieczeństwa stosowania w badaniach nieklinicznych.1
Sposób podawania
Tabletki dojelitowe
Tabletki dojelitowe pozakonazolu można przyjmować z posiłkiem lub niezależnie od posiłków.1 2
Tabletki należy połykać w całości popijając wodą. Nie należy ich rozgniatać, żuć ani dzielić.1 2
Zawiesina doustna
W przeciwieństwie do tabletek, zawiesinę doustną pozakonazolu należy podawać podczas spożywania lub zaraz po spożyciu posiłku, albo – u pacjentów nietolerujących standardowych pokarmów – po podaniu preparatu odżywczego. Ma to na celu zwiększenie wchłaniania leku i zapewnienie odpowiedniej ekspozycji na produkt leczniczy.1 2
Przed podaniem zawiesina doustna musi być dokładnie wymieszana przez wstrząśnięcie przez 5-10 sekund.1 2
Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji
Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji wymaga rozcieńczenia przed podaniem.1
Produkt należy podawać z centralnego dostępu dożylnego przez centralny cewnik dożylny lub cewnik centralny założony obwodowo (PICC) w powolnym wlewie dożylnym trwającym około 90 minut.1
Koncentratu pozakonazolu nie należy podawać w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus).1
Jeśli centralny cewnik dożylny nie jest dostępny, wówczas pojedynczy wlew może być podany przez obwodowy cewnik dożylny. W przypadku podawania przez obwodowy cewnik dożylny wlew powinien trwać około 30 minut, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia reakcji w miejscu podania wlewu.1
Opieka nad pacjentem podczas dawkowania
Podczas wywiadu medycznego, szczególnie u pacjentów z neutropenią lub po przeszczepie szpiku kostnego, należy ustalić optymalny moment rozpoczęcia profilaktyki pozakonazolem. U pacjentów z ostrą białaczką szpikową lub zespołem mielodysplastycznym zapobiegawcze stosowanie pozakonazolu należy rozpocząć kilka dni przed przewidywanym wystąpieniem neutropenii i kontynuować przez 7 dni po zwiększeniu liczby neutrofilów do wartości powyżej 500 komórek na mm³.1 2
Czas trwania leczenia inwazyjnych zakażeń grzybiczych należy dostosować do nasilenia choroby podstawowej, szybkości ustępowania immunosupresji i odpowiedzi klinicznej.1
W przypadku stosowania pozakonazolu w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji, zaleca się przejście na podawanie doustne, gdy tylko pozwala na to stan pacjenta.1
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania