Działania niepożądane
Pokrzywa zwyczajna

Działania niepożądane pokrzywy zwyczajnej

Pokrzywa zwyczajna (Urtica dioica L.) oraz pokrzywa żegawka (Urtica urens L.) są surowcami roślinnymi wykorzystywanymi w produktach leczniczych. Mimo ich powszechnego stosowania i względnie dobrego profilu bezpieczeństwa, podczas terapii z wykorzystaniem liścia pokrzywy mogą wystąpić działania niepożądane. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące potencjalnych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pokrzywy zwyczajnej w formie farmaceutycznej.^{1/10); często (1/100 do <1/10); niezbyt często (1/1000 do <1/100); rzadko (1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (1}

Klasyfikacja działań niepożądanych

Działania niepożądane zaobserwowane podczas stosowania preparatów z liścia pokrzywy zostały sklasyfikowane zgodnie z przyjętym międzynarodowym systemem klasyfikacji narządów i układów według MedDRA (Medical Dictionary for Regulatory Activities). Częstość występowania działań niepożądanych określono według standardowych kategorii: bardzo często (>1/10), często (1/100 do <1/10), niezbyt często (1/1000 do <1/100), rzadko (1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) w tym pojedyncze przypadki, oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).^{1/10); często (1/100 do <1/10); niezbyt często (1/1000 do <1/100); rzadko (1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (2}

Obserwowane działania niepożądane

Podczas stosowania produktu leczniczego zawierającego liść pokrzywy (Urtica dioica L., Urtica urens L. lub mieszaninę tych dwóch gatunków) mogą wystąpić działania niepożądane dotyczące głównie dwóch układów: pokarmowego oraz skórnego.³

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

W obrębie układu pokarmowego obserwowano następujące reakcje niepożądane:⁴

• Nudności – mogą wystąpić po spożyciu naparu z liści pokrzywy, częstość występowania jest nieznana
• Wymioty – jako reakcja układu pokarmowego na składniki liścia pokrzywy, częstość występowania nie została określona
• Biegunka – zaburzenie perystaltyki jelit wywołane składnikami aktywnymi pokrzywy, częstość nieznana

⁵

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

W zakresie reakcji skórnych odnotowano następujące działania niepożądane:⁶

• Świąd – nieprzyjemne uczucie skórne prowokujące do drapania, o nieznanej częstości występowania
• Pokrzywka – uniesione, czerwone lub blade wykwity na skórze, często swędzące, będące formą alergicznej reakcji skórnej; częstość występowania nieznana
• Wysypka – zmiany skórne o różnym charakterze, mogące wystąpić jako reakcja na składniki liścia pokrzywy; częstość występowania nie została określona

⁷

Tabela działań niepożądanych pokrzywy zwyczajnej

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

W ramach systemu nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu. Taki monitoring umożliwia nieprzerwane śledzenie stosunku korzyści do ryzyka związanego ze stosowaniem produktu leczniczego zawierającego liść pokrzywy.⁸

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa). Zgłoszenia można dokonać telefonicznie (+ 48 22 49 21 301), faksem (+ 48 22 49 21 309) lub drogą elektroniczną ([email protected]). Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu.⁹

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych podczas stosowania preparatów z liściem pokrzywy (produkt LIŚĆ POKRZYWY, zioła do zaparzania w saszetkach, 2 g/saszetkę lub LIŚĆ POKRZYWY, zioła do zaparzania, 1g/g) należy rozważyć czasowe odstawienie preparatu i konsultację z lekarzem. Szczególnie w przypadku nasilonych objawów żołądkowo-jelitowych lub reakcji skórnych wskazana jest ocena kliniczna i ewentualne leczenie objawowe.¹⁰

Bezpieczeństwo stosowania u grup szczególnego ryzyka

Liść pokrzywy, jako substancja roślinna, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu, szczególnie u osób z predyspozycjami do reakcji alergicznych. U pacjentów ze stwierdzoną wcześniej nadwrażliwością na składniki pokrzywy zwyczajnej (Urtica dioica L.) lub pokrzywy żegawki (Urtica urens L.) istnieje podwyższone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza w zakresie reakcji skórnych.¹¹