Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Melisa lekarska
Melisa lekarska (Melissa officinalis L.) jest składnikiem wielu preparatów farmaceutycznych dostępnych na rynku polskim, takich jak Neospasmina Extra, Persen forte oraz Vamelan. Stosowanie tych produktów nie jest zalecane u dzieci i młodzieży ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa. Preparaty te zawierają różne dawki wyciągu z liści melisy: Neospasmina Extra – 50 mg (DER 6-8:1), Persen forte – 17,5 mg (DER 3-6:1), Vamelan – 17,45 mg (DER 4-6:1). W przypadku preparatów zawierających również wyciąg z mięty pieprzowej (Persen forte, Vamelan) należy zachować ostrożność u pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym oraz chorobami dróg żółciowych, gdyż mięta może nasilać zgagę i wpływać na drogi żółciowe.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania melisy lekarskiej
Melisa lekarska (Melissa officinalis L.) jest substancją roślinną stosowaną w wielu preparatach farmaceutycznych na rynku polskim. Niniejszy artykuł przedstawia szczegółowe informacje na temat niebezpieczeństw oraz środków ostrożności, jakie należy uwzględnić podczas zalecania pacjentom leczenia preparatami zawierającymi tę substancję.1
Przeciwwskazania związane z wiekiem pacjenta
Stosowanie produktów zawierających wyciąg z liści melisy lekarskiej nie jest zalecane u wszystkich grup wiekowych. W przypadku produktów zawierających wyciąg z melisy, jak Neospasmina Extra, ze względu na brak wystarczających danych nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży.2 Podobnie w przypadku preparatu Persen forte (zawierającego 17,5 mg wyciągu z liści melisy lekarskiej) oraz Vamelan (z 17,45 mg wyciągu z liści melisy lekarskiej) nie zaleca się stosowania u dzieci w wieku poniżej 12 lat.3 4
Ostrzeżenia dotyczące interakcji melisy z miętą pieprzową
W produktach leczniczych, gdzie melisa jest składnikiem kompozycji roślinnej zawierającej również miętę pieprzową (np. Persen forte, Vamelan), należy zwrócić uwagę na specjalne środki ostrożności związane z dodatkiem mięty. W przypadku pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym zaleca się unikanie stosowania preparatów zawierających miętę, gdyż może ona nasilać zgagę.5 6
Dodatkowo zaleca się ostrożność podczas stosowania preparatów zawierających liście mięty pieprzowej lub jej przetwory u pacjentów z kamicą żółciową i innymi chorobami dróg żółciowych.7 8
Ostrzeżenia dotyczące substancji pomocniczych
Preparaty zawierające melisę lekarską mogą zawierać różne substancje pomocnicze, które u niektórych pacjentów mogą wywołać reakcje niepożądane. Należy zwrócić szczególną uwagę na poniższe składniki:
- Glukoza – Neospasmina Extra i Persen forte zawierają glukozę. Pacjenci z zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tych produktów leczniczych.9 10
- Laktoza – Persen forte zawiera laktozę jednowodną. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.11
- Barwniki – Neospasmina Extra zawiera azorubinę (E122), która może powodować reakcje alergiczne.12 Vamelan zawiera żółcień chinolinową (E104), która może u osób wrażliwych wywołać reakcje alergiczne.13
Monitorowanie efektywności leczenia
Podczas stosowania preparatów zawierających melisę lekarską należy obserwować efekty terapii. Jeśli objawy utrzymują się podczas stosowania produktu leczniczego, pacjent powinien skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.14
Skład przykładowych preparatów zawierających melisę lekarską
| Nazwa preparatu | Zawartość melisy | Inne substancje czynne | Substancje pomocnicze wymagające szczególnej uwagi |
|---|---|---|---|
| Neospasmina Extra | Wyciąg suchy z liści melisy (DER 6-8:1), rozpuszczalnik ekstrakcyjny: woda – 50 mg | Wyciąg wodno-alkoholowy z korzenia kozłka (DER 3-6:1) – 250 mg, Magnezu tlenek ciężki – 80 mg, Witamina B6 – 5 mg | Azorubina (E122), glukoza |
| Persen forte | Wyciąg suchy z liści melisy lekarskiej (DER 3-6:1), rozpuszczalnik ekstrakcyjny: etanol 50% (V/V) – 17,5 mg | Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego – 87,5 mg, wyciąg z liści mięty pieprzowej – 17,5 mg | Laktoza jednowodna (85,5 mg), glukoza (35 mg) |
| Vamelan | Wyciąg suchy z liści melisy lekarskiej (DER 4-6:1), ekstrahent – etanol 50% (v/v) – 17,45 mg | Wyciąg suchy wodno-alkoholowy z korzenia kozłka lekarskiego – 96,25 mg, wyciąg suchy z liści mięty pieprzowej – 16,45-17,7 mg | Żółcień chinolinowa (E104), olej sojowy oczyszczony, lecytyna sojowa |
Dokładna znajomość składu poszczególnych preparatów jest istotna przy zalecaniu leczenia pacjentom z różnymi współistniejącymi schorzeniami i alergiami.15 16 17
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania