Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Lizyna
Lizyna, jako aminokwas niezbędny, jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w żywieniu pozajelitowym, jednak dane kliniczne dotyczące jej bezpieczeństwa u kobiet w ciąży i karmiących piersią są ograniczone. Produkty takie jak Aminoplasmal 15% (7,95 g lizyny/1000 ml) czy Aminomix 1 Novum (4,125 g lizyny/1000 ml) nie mają specyficznych badań reprodukcyjnych na zwierzętach, a ich stosowanie w ciąży wymaga dokładnej oceny korzyści i ryzyka. Niektóre preparaty, np. Nutriflex Basal (2,27 g lizyny/1000 ml), są przeciwwskazane w ciąży, chyba że stan kliniczny wymaga żywienia pozajelitowego. W przypadku karmienia piersią, aminokwasy przenikają do mleka, jednak większość produktów stosowanych w dawkach terapeutycznych nie powinna negatywnie wpływać na noworodki, choć karmienie piersią podczas żywienia pozajelitowego jest zazwyczaj odradzane. Preparaty zawierające karbocysteinę z lizyną (np. Flegamax Forte) powinny być stosowane z ostrożnością lub unikać ich stosowania w ciąży i laktacji ze względu na brak danych i potencjalne ryzyko.
Wpływ lizyny na płodność, ciążę i laktację
Lizyna jest aminokwasem niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka, występującym w różnych produktach leczniczych stosowanych w żywieniu pozajelitowym oraz preparatach farmaceutycznych. Jako wykwalifikowany personel medyczny, lekarz powinien posiadać szczegółową wiedzę na temat bezpieczeństwa stosowania preparatów zawierających lizynę u kobiet w ciąży lub karmiących piersią oraz jej potencjalnego wpływu na płodność.1
Wpływ na ciążę
Obecne dane kliniczne dotyczące stosowania produktów zawierających lizynę u kobiet w okresie ciąży są ograniczone. Dla większości produktów leczniczych zawierających lizynę, takich jak Aminoplasmal 15%, Aminoplasmal B. Braun 10%, czy też Multimel, nie przeprowadzono specyficznych badań na zwierzętach dotyczących szkodliwego wpływu na reprodukcję.1 2
Dla produktu Aminomix 1 Novum dostępne są ograniczone dane, a producent nie zaleca stosowania produktu leczniczego w okresie ciąży i podczas karmienia piersią. Podawanie możliwe jest wyłącznie po starannym rozważeniu konieczności podjęcia tego leczenia.3
W przypadku Aminoplasmal Hepa 10% oraz innych podobnych produktów, jeśli jest to konieczne, można rozważyć stosowanie produktu w okresie ciąży, jednak zawsze po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka.4 5
Dla produktów Finomel i Finomel Peri, które również zawierają lizynę, odżywianie pozajelitowe może okazać się konieczne w czasie ciąży, jednak produkt powinien być podawany kobietom w ciąży tylko po dokładnym rozważeniu.6 7
Niektóre produkty, takie jak Nutriflex basal, Nutriflex peri, Nutriflex plus i Nutriflex special, nie są zalecane do podawania kobietom w ciąży, chyba że stan kliniczny wymaga podawania roztworów do żywienia pozajelitowego.8 9
Produkt Nutrineal PD4 (z 1,1% roztworem aminokwasów) nie powinien być stosowany w okresie ciąży, jeśli nie jest to bezwzględnie konieczne.10
Dla produktu OLIMEL N12E, brak jest danych klinicznych dotyczących zastosowania u kobiet w ciąży. Nie przeprowadzono również badań dotyczących wpływu produktu na reprodukcję u zwierząt. Biorąc pod uwagę zastosowanie i wskazania produktu, jeśli zajdzie taka konieczność, można rozważyć podanie produktu w okresie ciąży, jednak tylko po dokładnym rozważeniu.11
Z kolei w przypadku preparatu Flegamax Forte, zawierającego karbocysteinę z lizyną, badania na zwierzętach nie wykazały bezpośredniego ani pośredniego szkodliwego wpływu na reprodukcję, jednak w celu zachowania ostrożności zaleca się unikanie stosowania produktu w okresie ciąży.12
Wpływ na laktację
Aminokwasy, w tym lizyna, oraz ich metabolity przenikają do mleka ludzkiego. Jednakże w przypadku większości produktów zawierających lizynę stosowanych w dawkach leczniczych, nie przewiduje się istotnego wpływu na organizm noworodków/dzieci karmionych piersią.13 14
Mimo tego, większość producentów produktów leczniczych stosowanych w żywieniu pozajelitowym nie zaleca karmienia piersią przez pacjentki otrzymujące tego typu żywienie.15 16
W przypadku produktu Flegamax Forte (karbocysteina z lizyną), nie wiadomo, czy substancja przenika do mleka ludzkiego. Nie można wykluczyć zagrożenia dla noworodków i (lub) dzieci, dlatego karbocysteina nie powinna być stosowana podczas karmienia piersią.17
Dla produktów takich jak Finomel, Finomel Peri, OLIMEL N12E i podobnych, brak jest wystarczających danych dotyczących przenikania składników/metabolitów do mleka ludzkiego. Odżywianie pozajelitowe może okazać się konieczne w czasie karmienia piersią, jednak produkty te powinny być podawane kobietom karmiącym piersią tylko po dokładnym rozważeniu.18 19 20
Wpływ na płodność
Dla większości produktów leczniczych zawierających lizynę brak jest dostępnych danych dotyczących wpływu na płodność.21 22 23 24 25 26 27 28
Zalecenia dla lekarza dotyczące informowania pacjentek
Kobiety w ciąży
Lekarz prowadzący pacjentkę w ciąży powinien przekazać jej następujące informacje dotyczące stosowania produktów zawierających lizynę:
- Stosowanie produktów leczniczych zawierających lizynę w okresie ciąży powinno być zawsze poprzedzone dokładną oceną stosunku korzyści do ryzyka29
- Brak jest wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tych produktów u kobiet w ciąży30
- Żywienie pozajelitowe może okazać się konieczne w okresie ciąży w przypadku stanu klinicznego wymagającego takiego postępowania31
- Produkty zawierające karbocysteinę z lizyną (np. Flegamax Forte) powinny być stosowane z ostrożnością w okresie ciąży32
Kobiety karmiące piersią
Lekarz prowadzący pacjentkę karmiącą piersią powinien przekazać jej następujące informacje:
- Aminokwasy, w tym lizyna, przenikają do mleka ludzkiego33
- W przypadku większości produktów leczniczych zawierających lizynę, stosowanych w dawkach terapeutycznych, nie przewiduje się negatywnego wpływu na organizm dziecka karmionego piersią34
- Niemniej jednak, nie zaleca się karmienia piersią przez matki odżywiane pozajelitowo35 36
- W przypadku produktów zawierających karbocysteinę z lizyną (np. Flegamax Forte), nie należy ich stosować podczas karmienia piersią37
Wpływ na płodność – informacje dla pacjentek
Lekarz powinien poinformować pacjentki, że dla większości produktów leczniczych zawierających lizynę brak jest dostępnych danych dotyczących wpływu na płodność.38 39
Szczególne sytuacje kliniczne
Stosowanie lizyny w produktach do żywieniu pozajelitowego u dzieci
Warto zaznaczyć, że niektóre produkty zawierające lizynę są przeznaczone wyłącznie do stosowania u dzieci i młodzieży, jak na przykład Aminoplasmal Paed 10%.40
Produkt NUMETA G13%E Preterm jest przeznaczony dla noworodków urodzonych przedwcześnie i nie ma zastosowania w kontekście ciąży i karmienia piersią.41
Tabela porównawcza zawartości lizyny w różnych produktach
| Nazwa produktu | Forma lizyny | Zawartość w 1000 ml | Zalecenia dotyczące ciąży | Zalecenia dotyczące karmienia piersią |
|---|---|---|---|---|
| Aminomel Nephro | L-lizyny octan | 7,28 g | Rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści | Rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści |
| Aminomix 1 Novum | Lizyny chlorowodorek | 4,125 g | Nie zaleca się stosowania, chyba że po starannym rozważeniu | Nie zaleca się stosowania, chyba że po starannym rozważeniu |
| Aminoplasmal 15% | Lizyna jednowodna | 7,950 g | Po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka | Nie zaleca się karmienia piersią |
| Aminoven Infant 10% | L-lizyny octan | 8,51 g | Brak ryzyka na podstawie porównywalnych roztworów | Brak ryzyka na podstawie porównywalnych roztworów |
| Finomel | Lizyna (chlorowodorek) | 3,20 g (3,99 g) | Tylko po dokładnym rozważeniu | Tylko po dokładnym rozważeniu |
| Lipoflex peri | Lizyny chlorowodorek | 2,27 g | Wyłącznie po dokładnym rozważeniu | Nie zaleca się karmienia piersią |
| Nutriflex Lipid plus | Lizyny chlorowodorek | 3,41 g | Rozważyć relację korzyści/zagrożenia | Nie zaleca się karmienia piersią |
| Nutriflex Basal | Lizyny chlorowodorek | 2,27 g | Nie podawać, chyba że stan kliniczny wymaga żywienia pozajelitowego | Nie zaleca się karmienia piersią |
| Olimel N12E | Lizyna (octan lizyny) | 3,88 g (5,48 g) | Tylko po dokładnym rozważeniu | Tylko po dokładnym rozważeniu |
Wnioski praktyczne dla lekarza
Na podstawie dostępnych danych dotyczących wpływu lizyny na płodność, ciążę i laktację, lekarz powinien przestrzegać następujących zasad:
- Każdorazowo ocenić indywidualnie stosunek korzyści do ryzyka przed podaniem produktu zawierającego lizynę kobiecie w ciąży lub karmiącej piersią.
- Poinformować pacjentkę o <a href="/tag/bezpieczenstwo-farmakoterapii/” title=”bezpieczeństwo farmakoterapii” class=”to-tag” data-termid=”132601″>ograniczonych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tych produktów w okresie ciąży i podczas karmienia piersią.
- W przypadku konieczności zastosowania żywienia pozajelitowego u kobiety w ciąży lub karmiącej piersią, wybierać produkty o najlepiej udokumentowanym profilu bezpieczeństwa.
- Odradzać karmienie piersią podczas stosowania żywienia pozajelitowego, szczególnie przy długotrwałej terapii.
- W przypadku produktów zawierających karbocysteinę z lizyną (np. Flegamax Forte), zalecać unikanie stosowania w okresie ciąży i podczas karmienia piersią.
- Monitorować stan kobiety ciężarnej i płodu podczas stosowania produktów zawierających lizynę.
Ze względu na ograniczone dane kliniczne, decyzja o zastosowaniu preparatów zawierających lizynę u kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinna być zawsze podejmowana indywidualnie, z uwzględnieniem korzyści wynikających z leczenia oraz potencjalnego ryzyka dla matki i dziecka.42 43
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania