Działania niepożądane
Bromek rokuroniowy

Bromek rokuroniowy, stosowany w dawkach 0,3-0,9 mg/kg mc. jako niedepolaryzujący lek blokujący przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, wiąże się z ryzykiem szeregu działań niepożądanych. Najczęstsze to ból i reakcje w miejscu wstrzyknięcia (występujące u 16% pacjentów przy indukcji z propofolem), zmiany parametrów życiowych oraz przedłużony czas blokady nerwowo-mięśniowej, który może prowadzić do osłabienia mięśni szkieletowych, niewydolności oddechowej lub bezdechu. Rzadko, ale istotnie, mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne, objawiające się skurczem oskrzeli, zaburzeniami sercowo-naczyniowymi (np. hipotensja, tachykardia, zapaść krążeniowa) oraz zmianami skórnymi (obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka), które mogą zagrażać życiu. U pacjentów pediatrycznych tachykardia występuje z częstością 1,4%. Długotrwałe stosowanie, zwłaszcza w połączeniu z kortykosteroidami, może prowadzić do miopatii steroidowej, wydłużającej hospitalizację i rehabilitację.

  1. Działania niepożądane bromku rokuroniowego
    1. Reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne
    2. Reakcje w miejscu wstrzyknięcia
    3. Zwiększone stężenie histaminy
    4. Przedłużony czas blokady nerwowo-mięśniowej
    5. Miopatia
    6. Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
  2. Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi
    1. Zagrożenia oddechowe
    2. Powikłania krążeniowe
    3. Zagrożenia neurologiczne
    4. Długotrwałe stosowanie i miopatia
  3. Tabela działań niepożądanych bromku rokuroniowego
  4. Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
    1. Kolejne rozdziały

Działania niepożądane bromku rokuroniowego

Bromek rokuroniowy (zawarty w preparacie Rocuronium Kabi, 10 mg/mL) jako niedepolaryzujący lek blokujący przewodnictwo nerwowo-mięśniowe wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, które mogą wystąpić w trakcie jego stosowania klinicznego. Najczęstsze z nich to ból lub reakcja w miejscu wstrzyknięcia, zmiany parametrów życiowych oraz przedłużony czas trwania blokady nerwowo-mięśniowej. Istotne jest również, że po wprowadzeniu leku do obrotu najczęściej zgłaszanymi ciężkimi działaniami niepożądanymi są reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne oraz związane z nimi objawy.1

Reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne

Bardzo rzadko odnotowywano występowanie ciężkich reakcji anafilaktycznych po podaniu produktów blokujących przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, w tym bromku rokuroniowego. Reakcje anafilaktyczne i/lub anafilaktoidalne mogą obejmować szerokie spektrum objawów, takich jak: skurcz oskrzeli, zaburzenia sercowo-naczyniowe (np. hipotensja, tachykardia, zapaść krążeniowa prowadząca do wstrząsu) oraz zaburzenia skórne (np. obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka). Co szczególnie istotne, niektóre z tych reakcji mogą prowadzić do zgonu pacjenta. Z uwagi na możliwe nasilenie tych reakcji, zawsze należy brać pod uwagę możliwość ich wystąpienia i wdrożyć odpowiednie środki ostrożności.2

Reakcje w miejscu wstrzyknięcia

Ważnym działaniem niepożądanym jest ból w miejscu wstrzyknięcia leku, który obserwowano podczas szybkiego wprowadzania do znieczulenia, szczególnie w przypadkach gdy pacjent nie osiągnął pełnej utraty świadomości oraz gdy jako lek indukujący znieczulenie stosowano propofol. Dane z badań klinicznych wskazują, że ból w miejscu wstrzyknięcia obserwowano u 16% pacjentów poddanych szybkiej indukcji znieczulenia z zastosowaniem propofolu, natomiast zjawisko to występowało znacznie rzadziej (mniej niż 0,5% przypadków) u pacjentów, u których do indukcji zastosowano fentanyl i tiopental.3

Zwiększone stężenie histaminy

Produkty blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, w tym bromek rokuroniowy, mogą wykazywać zarówno miejscowe (w miejscu wstrzyknięcia), jak i ogólnoustrojowe działanie indukujące uwalnianie histaminy. Może to prowadzić do wystąpienia świądu oraz odczynów rumieniowych w miejscu wstrzyknięcia leku i/lub uogólnionych reakcji typu histaminowego (anafilaktoidalnych). W badaniach klinicznych po podaniu dawki 0,3-0,9 mg bromku rokuroniowego na kilogram masy ciała w szybkim wstrzyknięciu („bolusie”) obserwowano jedynie nieznaczne zwiększenie średniego stężenia histaminy w osoczu.4

Przedłużony czas blokady nerwowo-mięśniowej

Najczęstszym działaniem niepożądanym wywoływanym przez niedepolaryzujące leki blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe jest przedłużone działanie farmakologiczne. Objawy mogą być zróżnicowane – od osłabienia mięśni szkieletowych do głębokiego i długotrwałego porażenia mięśni szkieletowych, które może prowadzić do niewydolności oddechowej lub bezdechu.5

Miopatia

Po zastosowaniu różnych produktów leczniczych blokujących przewodnictwo nerwowo-mięśniowe w oddziałach intensywnej opieki medycznej, w tym bromku rokuroniowego, szczególnie w połączeniu z kortykosteroidami, odnotowano miopatię. Jest to istotne powikłanie, które może wydłużać czas hospitalizacji i rehabilitacji pacjenta.6

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Metaanaliza 11 badań klinicznych przeprowadzonych z udziałem dzieci i młodzieży (n=704) z zastosowaniem bromku rokuroniowego (do 1 mg/kg mc.) wykazała, że tachykardia jako działanie niepożądane produktu leczniczego występuje u pacjentów pediatrycznych z częstością 1,4%.7

Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Zagrożenia oddechowe

Jednym z najpoważniejszych niebezpieczeństw związanych ze stosowaniem bromku rokuroniowego są zaburzenia oddechowe. Niewydolność oddechowa i bezdech mogą wynikać z przedłużonego działania leku i stanowią bezpośrednie zagrożenie życia pacjenta. Ponadto, skurcz oskrzeli występujący w przebiegu reakcji anafilaktycznej może dodatkowo nasilać problemy z wentylacją pacjenta.8

Powikłania krążeniowe

Zaburzenia sercowo-naczyniowe związane z bromkiem rokuroniowym mogą obejmować niedociśnienie tętnicze, tachykardię, zapaść krążeniową oraz wstrząs. Te stany mogą być szczególnie niebezpieczne u pacjentów z już istniejącymi chorobami układu sercowo-naczyniowego. Rzadkim, ale poważnym powikłaniem może być również zespół Kounisa (ostry zespół wieńcowy spowodowany reakcją alergiczną).9

Zagrożenia neurologiczne

U pacjentów otrzymujących bromek rokuroniowy może wystąpić porażenie wiotkie, które przy przedłużonym działaniu leku może prowadzić do problemów z powrotem sprawności mięśniowej. To z kolei może przedłużać okres pooperacyjny i zwiększać ryzyko powikłań. W rzadkich przypadkach, szczególnie przy naruszeniu bariery krew-mózg, mogą wystąpić objawy ze strony układu nerwowego centralnego.10

Długotrwałe stosowanie i miopatia

Szczególne niebezpieczeństwo wiąże się z długotrwałym stosowaniem bromku rokuroniowego w oddziałach intensywnej terapii, zwłaszcza w połączeniu z kortykosteroidami. Miopatia steroidowa może prowadzić do znacznego osłabienia siły mięśniowej, trudności w odkładaniu pacjentów od respiratora oraz wydłużać okres rekonwalescencji.11

Tabela działań niepożądanych bromku rokuroniowego

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu
Reakcja anafilaktyczna Bardzo rzadko
(<1/10 000)		 Nagła, uogólniona reakcja mogąca prowadzić do wstrząsu
Reakcja anafilaktoidalna Bardzo rzadko
(<1/10 000)		 Przypominająca reakcję anafilaktyczną, ale o innym mechanizmie
Wstrząs anafilaktyczny Bardzo rzadko
(<1/10 000)		 Zagrażająca życiu niewydolność krążeniowa w przebiegu reakcji anafilaktycznej
Wstrząs anafilaktoidalny Bardzo rzadko
(<1/10 000)		 Wstrząs w przebiegu reakcji anafilaktoidalnej
Zaburzenia układu nerwowego Porażenie wiotkie Częstość nieznana Utrata napięcia mięśniowego, możliwe działanie przedłużone
Zaburzenia oka Rozszerzenie źrenic Częstość nieznana Poszerzenie średnicy źrenicy
Nieruchome źrenice Częstość nieznana Brak reakcji źrenicy na światło
Zaburzenia serca Tachykardia Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Przyspieszenie rytmu serca, u dzieci występuje z częstością 1,4%
Zespół Kounisa Częstość nieznana Ostry zespół wieńcowy związany z reakcją alergiczną
Zaburzenia naczyniowe Niedociśnienie tętnicze Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi
Zapaść krążeniowa i wstrząs Częstość nieznana Stan zagrożenia życia związany z niewydolnością krążenia
Zaczerwienienie twarzy Częstość nieznana Przekrwienie skóry twarzy
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Skurcz oskrzeli Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Zwężenie dróg oddechowych spowodowane skurczem mięśni gładkich oskrzeli
Bezdech Częstość nieznana Czasowe zatrzymanie oddychania
Niewydolność oddechowa Częstość nieznana Niezdolność płuc do prawidłowej wymiany gazowej
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Obrzęk naczynioruchowy Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Obrzęk skóry, tkanki podskórnej i błon śluzowych
Pokrzywka Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Swędzące, uniesione, czerwone zmiany skórne
Wysypka Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Różnorodne wykwity skórne
Wysypka rumieniowata Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Wysypka z obecnością rumienia (zaczerwienienia)
Świąd Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Nieprzyjemne uczucie drażnienia skóry wywołujące potrzebę drapania
Osutka Częstość nieznana Wykwity skórne o różnym charakterze
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Osłabienie mięśni Częstość nieznana Zmniejszona siła mięśniowa
Miopatia steroidowa Częstość nieznana Zanik mięśni związany z jednoczesnym stosowaniem steroidów, szczególnie na oddziałach intensywnej terapii
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Produkt leczniczy nieskuteczny Częstość nieznana Brak oczekiwanego działania farmakologicznego
Zmniejszenie działania produktu leczniczego/odpowiedzi terapeutycznej Częstość nieznana Osłabione działanie leku w stosunku do oczekiwanego
Zwiększenie działania produktu leczniczego/odpowiedzi terapeutycznej Częstość nieznana Nasilone działanie leku ponad oczekiwane
Ból w miejscu wstrzyknięcia Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Dolegliwości bólowe w miejscu podania leku, występuje u 16% pacjentów przy indukcji z propofolem
Reakcja w miejscu wstrzyknięcia Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Różne objawy miejscowe w miejscu podania
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Przedłużony czas trwania blokady nerwowo-mięśniowej Niezbyt często lub rzadko
(<1/100 >1/10 000)		 Wydłużone działanie leku ponad oczekiwany czas
Opóźnienie wychodzenia ze znieczulenia Częstość nieznana Wydłużony czas powrotu do pełnej świadomości po znieczuleniu
Powikłania znieczulenia związane z drogami oddechowymi Częstość nieznana Problemy z drożnością dróg oddechowych w trakcie znieczulenia

12

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania bromku rokuroniowego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.13

Ważne jest, aby podczas stosowania bromku rokuroniowego (Rocuronium Kabi) zachować szczególną czujność, zwłaszcza pod kątem wczesnych objawów reakcji nadwrażliwości, zaburzeń oddechowych czy przedłużonego działania blokady nerwowo-mięśniowej. Pacjenci otrzymujący ten lek powinni być stale monitorowani, a personel medyczny powinien być przygotowany do natychmiastowego działania w przypadku wystąpienia reakcji niepożądanych.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl