Interakcje leku
Topiramate Aurovitas 200 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Topiramat wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, które mogą wpływać na skuteczność terapeutyczną oraz profil bezpieczeństwa zarówno topiramatu, jak i leków stosowanych równocześnie. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych interakcji z uwzględnieniem ich mechanizmów oraz znaczenia klinicznego.¹

Wpływ topiramatu na inne leki przeciwpadaczkowe

Topiramat dodany do terapii z innymi lekami przeciwpadaczkowymi (LPP) zazwyczaj nie powoduje istotnych zmian stężeń tych leków w osoczu. Wyjątek mogą stanowić sporadyczni pacjenci, u których dodanie topiramatu do terapii fenytoiną może spowodować zwiększenie stężenia fenytoiny w osoczu. Zjawisko to wynika z hamowania określonej izoformy polimorficznego enzymu CYP2C19. W związku z tym, u każdego pacjenta leczonego fenytoiną, u którego pojawiają się podmiotowe lub przedmiotowe objawy toksyczności, zaleca się monitorowanie stężenia fenytoiny w osoczu.²

Badania nad interakcjami farmakokinetycznymi u pacjentów z padaczką wykazały, że dodanie topiramatu do leczenia lamotryginą w dawkach od 100 do 400 mg na dobę nie wpływa istotnie na stężenia lamotryginy w stanie stacjonarnym w osoczu. Podobnie, nie obserwowano zmian stężenia topiramatu w stanie stacjonarnym w osoczu podczas odstawiania lamotryginy lub po jej odstawieniu.³

Warto zaznaczyć, że topiramat jest inhibitorem enzymu CYP2C19, a zatem może wpływać na metabolizm innych substancji metabolizowanych przez ten enzym, takich jak diazepam, imipramina, moklobemid, proguanil czy omeprazol.⁴

Wpływ innych leków przeciwpadaczkowych na topiramat

Niektóre leki przeciwpadaczkowe mogą wpływać na stężenie topiramatu w osoczu. Fenytoina i karbamazepina powodują zmniejszenie stężenia topiramatu w osoczu. Z tego względu, zarówno włączenie, jak i odstawienie fenytoiny lub karbamazepiny u pacjentów leczonych topiramatem może powodować konieczność dostosowania dawki topiramatu. Zaleca się, aby dostosowywanie dawki prowadzić stopniowo w zależności od efektu klinicznego.⁵

Z kolei podawanie lub odstawienie kwasu walproinowego nie powoduje klinicznie istotnych zmian stężenia topiramatu w osoczu, co sprawia, że w tym przypadku dostosowanie dawki topiramatu nie jest konieczne.⁶

Interakcje z innymi lekami

Digoksyna: W badaniu z użyciem pojedynczej dawki obserwowano zmniejszenie pola pod krzywą stężenia digoksyny w osoczu (AUC) o 12% po jednoczesnym podaniu topiramatu. Chociaż znaczenie kliniczne tej obserwacji nie zostało jednoznacznie ustalone, u pacjentów leczonych digoksyną, którym jednocześnie podaje się lub odstawia topiramat, zaleca się rutynowe monitorowanie stężenia digoksyny w surowicy.⁷

Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum): Podczas jednoczesnego stosowania topiramatu z produktami zawierającymi ziele dziurawca zwyczajnego obserwowano zmniejszenie skuteczności topiramatu, co wynikało ze zmniejszonego stężenia leku we krwi. Nie przeprowadzono badań klinicznych oceniających tę interakcję, ale należy mieć świadomość potencjalnego ryzyka zmniejszenia efektu terapeutycznego.⁸

Hormonalne produkty antykoncepcyjne o działaniu ogólnoustrojowym: W badaniach interakcji farmakokinetycznych ze złożonymi doustnymi produktami antykoncepcyjnymi zaobserwowano, że topiramat może zmniejszać ekspozycję na etynyloestradiol (EE), przy czym efekt ten jest zależny od dawki topiramatu. U pacjentek stosujących hormonalne środki antykoncepcyjne z topiramatem należy liczyć się ze zmniejszoną skutecznością działania antykoncepcyjnego oraz z częstszym występowaniem krwawień międzymiesiączkowych. Dlatego zaleca się, aby kobiety stosujące hormonalne środki antykoncepcyjne używały również mechanicznej metody antykoncepcji.⁹

Lit: U zdrowych ochotników obserwowano zmniejszenie układowej ekspozycji na lit (wartości AUC o 18%) podczas jednoczesnego stosowania z topiramatem w dawce 200 mg na dobę. U pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi, podczas leczenia topiramatem w dawce 200 mg na dobę, farmakokinetyka litu była niezmieniona, natomiast obserwowano zwiększenie układowej ekspozycji (wartości AUC o 26%) po podaniu topiramatu w dawkach do 600 mg na dobę. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków zaleca się monitorowanie stężenia litu we krwi.¹⁰

Rysperydon: Badania interakcji wykazały, że topiramat w dawkach 250 i 400 mg na dobę powodował zmniejszenie układowej ekspozycji na rysperydon (podawany w dawkach 1-6 mg na dobę) odpowiednio o 16% i 33% (wartości AUC w stanie stacjonarnym). Po dodaniu topiramatu do leczenia rysperydonem znacznie częściej zgłaszano działania niepożądane, takie jak senność (27% vs 12%), zaburzenia czucia (22% vs 0%) oraz nudności (18% vs 9%).¹¹

Hydrochlorotiazyd (HCTZ): Badania wykazały, że dodanie HCTZ do leczenia topiramatem powoduje zwiększenie maksymalnego stężenia (Cmax) topiramatu o 27% oraz wartości AUC o 29%. Może to wymagać dostosowania dawek topiramatu. Dodatkowo, podczas skojarzonego stosowania tych leków obserwowano zmniejszenie stężenia potasu w surowicy, które było większe niż przy stosowaniu każdego z leków osobno.¹²

Metformina: Podczas jednoczesnego stosowania topiramatu i metforminy zaobserwowano zwiększenie średniego maksymalnego stężenia (Cmax) metforminy o 18% oraz zwiększenie wartości AUC o 25%, przy jednoczesnym zmniejszeniu klirensu metforminy o 20%. Należy zwrócić szczególną uwagę na właściwe monitorowanie parametrów przebiegu cukrzycy u pacjentów leczonych metforminą, gdy topiramat jest dodawany lub odstawiany z terapii.¹³

Pioglitazon: W badaniu interakcji zaobserwowano zmniejszenie o 15% pola pod krzywą AUC dla pioglitazonu, przy braku zmian wartości Cmax. Ponadto stwierdzono zmniejszenie wartości Cmax i AUC dla aktywnych metabolitów pioglitazonu. Gdy topiramat jest dodawany do leczenia pioglitazonem lub pioglitazon jest dodawany do leczenia topiramatem, należy zwrócić szczególną uwagę na rutynowe monitorowanie pacjentów w celu uzyskania odpowiedniej kontroli cukrzycy.¹⁴

Glibenklamid: Podczas jednoczesnego stosowania topiramatu (150 mg na dobę) z glibenklamidem (5 mg na dobę) stwierdzono zmniejszenie wartości AUC glibenklamidu o 25%. Układowa ekspozycja na aktywne metabolity, 4-trans-hydroksygliburyd (M1) i 3-cis-hydroksygliburyd (M2), także uległa zmniejszeniu – odpowiednio o 13% i 15%. W przypadku skojarzonego leczenia tymi lekami należy zwrócić szczególną uwagę na rutynową obserwację pacjentów w kierunku odpowiedniej kontroli cukrzycy.¹⁵

Warfaryna: U pacjentów leczonych topiramatem w skojarzeniu z warfaryną obserwowano zmniejszenie czasu protrombinowego/międzynarodowego współczynnika znormalizowanego (PT/INR). W związku z tym zaleca się regularne badanie INR u pacjentów leczonych jednocześnie tymi lekami.¹⁶

Interakcje z kwasem walproinowym

Jednoczesne stosowanie topiramatu z kwasem walproinowym wiązało się ze zwiększeniem stężenia amoniaku we krwi z towarzyszącą encefalopatią lub bez encefalopatii u pacjentów, którzy tolerowali monoterapię każdym z leków. W większości przypadków objawy podmiotowe i przedmiotowe ustępowały po odstawieniu jednego z leków. To działanie niepożądane nie wynika z interakcji farmakokinetycznej.¹⁷

Ponadto, podczas skojarzonego stosowania topiramatu i kwasu walproinowego zgłaszano hipotermię, określaną jako niezamierzone zmniejszenie podstawowej temperatury ciała do <35°C, zarówno ze współistniejącą hiperamonemią, jak i bez niej. To działanie niepożądane może wystąpić u pacjentów stosujących jednocześnie topiramat z kwasem walproinowym podczas rozpoczynania leczenia topiramatem lub po zwiększeniu dawki dobowej topiramatu.<sup data-drug="Topiramate Aurovitas" data-section="Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji" title="Podczas skojarzonego stosowania topiramatu i kwasu walproinowego zgłaszano hipotermię, określaną jako niezamierzone zmniejszenie podstawowej temperatury ciała do 18

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne stosowanie topiramatu i alkoholu etylowego nie było przedmiotem szczegółowych badań klinicznych. Jednakże, biorąc pod uwagę mechanizm działania topiramatu, który wpływa na ośrodkowy układ nerwowy, oraz potencjalne ryzyko nasilenia działań depresyjnych na OUN, zaleca się, aby nie stosować topiramatu jednocześnie z alkoholem.¹⁹

Alkohol może nasilać działania niepożądane topiramatu, takie jak:

• Senność i zaburzenia koncentracji
• Zawroty głowy
• Zaburzenia koordynacji ruchowej
• Zaburzenia mowy
• Pogorszenie funkcji poznawczych

Ponadto, jednoczesne stosowanie topiramatu i alkoholu może prowadzić do zwiększonego ryzyka odwodnienia i wystąpienia kamicy nerkowej, co jest związane z działaniem moczopędnym obu substancji. W związku z tym należy stanowczo odradzać spożywanie alkoholu podczas leczenia topiramatem.

Inne rodzaje interakcji

Środki predysponujące do wystąpienia kamicy nerkowej

Topiramat stosowany jednocześnie z innymi środkami mogącymi wywołać kamicę nerkową może zwiększać ryzyko jej wystąpienia. Podczas stosowania topiramatu należy unikać przyjmowania takich środków, ponieważ mogą one tworzyć fizjologiczne środowisko sprzyjające tworzeniu się kamieni nerkowych.²⁰

Tabela interakcji

Poniżej przedstawiono tabelę podsumowującą najważniejsze interakcje topiramatu z innymi lekami, wraz z ich opisem oraz poziomem ważności:

Dodatkowe badania nad interakcjami

Przeprowadzono także badania farmakokinetycznych interakcji topiramatu z innymi lekami, których wyniki podsumowano poniżej:²¹

• Amitryptylina: Brak wpływu na stężenie amitryptyliny, ale 20% zwiększenie wartości Cmax i AUC dla metabolitu nortryptyliny
• Dihydroergotamina (doustna i podskórna): Brak istotnych interakcji
• Haloperydol: 31% zwiększenie wartości AUC dla zmniejszonej ilości metabolitu
• Propranolol: Zwiększenie wartości Cmax dla 4-OH-propranololu (o 9% i 16% przy dawce topiramatu 50 mg co 12 godzin)
• Sumatryptan (doustny i podskórny): Brak istotnych interakcji
• Pizotifen: Brak istotnych interakcji
• Diltiazem: 25% zmniejszenie wartości AUC dla diltiazemu i 18% obniżenie wartości dla metabolitu DEA, brak zmian dla metabolitu DEM
• Wenlafaksyna: Brak istotnych interakcji, ale 20% zwiększenie wartości AUC dla topiramatu
• Flunaryzyna: 16% zwiększenie wartości AUC dla flunaryzyny oraz 14% zwiększenie AUC u osób przyjmujących flunaryzynę w monoterapii przy dawkowaniu topiramatu 50 mg co 12 godzin

Powyższe interakcje mogą mieć znaczenie kliniczne u niektórych pacjentów, zwłaszcza tych z wąskim przedziałem terapeutycznym stosowanych leków.²²