Działania niepożądane
Ticatrom 90 mg

Działania niepożądane leku Ticatrom (tikagrelor)

Bezpieczeństwo stosowania tikagreloru było przedmiotem dokładnej oceny w ramach dwóch dużych badań klinicznych fazy 3 (PLATO i PEGASUS), które łącznie objęły ponad 39 000 pacjentów. Profil bezpieczeństwa leku Ticatrom charakteryzuje się przede wszystkim występowaniem krwawień oraz duszności jako najczęściej raportowanych działań niepożądanych.¹

Przerwanie leczenia z powodu zdarzeń niepożądanych

W badaniu klinicznym PLATO zaobserwowano wyższą częstość przerwania leczenia spowodowaną zdarzeniami niepożądanymi u pacjentów otrzymujących tikagrelor (7,4%) niż u pacjentów leczonych klopidogrelem (5,4%). Z kolei w badaniu PEGASUS wskaźnik przerwania terapii z powodu zdarzeń niepożądanych był wyższy w grupie otrzymującej tikagrelor w dawce 60 mg w skojarzeniu z ASA (16,1%) w porównaniu do grupy pacjentów stosujących ASA w monoterapii (8,5%).²

Spektrum działań niepożądanych

Działania niepożądane związane ze stosowaniem tikagreloru zostały zidentyfikowane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i w ramach monitorowania bezpieczeństwa po wprowadzeniu leku do obrotu. Spektrum tych działań obejmuje szereg układów i narządów, z dominującymi zaburzeniami dotyczącymi układu krwionośnego, oddechowego i pokarmowego.³

Tabela działań niepożądanych tikagreloru

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane tikagreloru według częstości występowania oraz klasyfikacji układów i narządów MedDRA. Częstość występowania działań niepożądanych określono według następujących kategorii: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<10 000), częstość nieznana (nie może być oszacowana na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Ticatrom" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane wymienione zgodnie z klasyfikacją układów i narządów (ang. System Organ Class, SOC) MedDRA. W obrębie każdej grupy SOC działania niepożądne uporządkowano według częstości występowania. Częstość określono następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (4

Objaśnienia do tabeli działań niepożądanych

• * Krwawienia z guzów – np. krwawienie z nowotworu pęcherza moczowego, wrzodu żołądka, nowotworu okrężnicy⁵
• ** Zaburzenia krwi, krwawienia – np. zwiększona skłonność do powstawania siniaków, krwiak samoistny, skaza krwotoczna⁶
• *** Działania niepożądane (nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, zakrzepowa plamica małopłytkowa) zaobserwowane po wprowadzeniu tikagreloru do obrotu⁷
• **** Dane dotyczące częstości pochodzą z obserwacji laboratoryjnych – zwiększenie stężenia kwasu moczowego do wartości powyżej górnej granicy normy w stosunku do stanu wyjściowego poniżej lub w zakresie normy; zwiększenie stężenia kreatyniny o >50% w stosunku do stanu wyjściowego^{górna granica normy w stosunku do stanu wyjściowego poniżej lub zakresie normy. Zwiększenie stężenia kreatyniny o >50% w stosunku do stanu wyjściowego.) i nie stanowią ogólnej częstości ze zgłoszeń wszystkich zdarzeń niepożądanych.”>8}
• ***** Krwotok śródczaszkowy – spontaniczny, związany z zabiegiem lub urazowy krwotok śródczaszkowy⁹
• ****** Krwotok do oka – np. krwawienie do spojówki, siatkówki, gałki ocznej¹⁰
• ******* Krwawienia z układu oddechowego – np. krwotok z nosa, krwioplucie¹¹
• ******** Krwotok z przewodu pokarmowego – np. krwawienie z dziąseł, krwotok z odbytu, krwotok z wrzodu żołądka¹²
• ********* Krwawienia podskórne lub do skóry właściwej – np. siniaki, krwotok do skóry, wybroczyny krwawe¹³
• ********** Krwawienia do mięśni – np. krwawienie do stawu, krwotok mięśniowy¹⁴
• *********** Krwawienie z układu moczowego – np. krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza¹⁵
• ************ Krwawienia z układu rozrodczego – np. krwotok z pochwy, hematospermia, krwotok pomenopauzalny¹⁶
• ************* Krwawienia pourazowe – np. stłuczenie, krwiak urazowy, krwotok urazowy¹⁷

Szczegółowe zagrożenia związane z działaniami niepożądanymi

Powikłania krwotoczne

Najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym tikagreloru są krwawienia, które stanowią największe ryzyko kliniczne związane z jego stosowaniem. Powikłania krwotoczne mogą dotyczyć różnych układów organizmu, począwszy od stosunkowo nieszkodliwych krwawień podskórnych i z dziąseł, po poważne i potencjalnie zagrażające życiu krwawienia z przewodu pokarmowego, wewnątrzczaszkowe czy zaotrzewnowe.¹⁸

Duszność

Duszność jest drugim najczęściej raportowanym działaniem niepożądanym tikagreloru. Jest klasyfikowana jako działanie niepożądane występujące bardzo często (≥1/10). Duszność związana ze stosowaniem tikagreloru ma zwykle charakter łagodny do umiarkowanego i często ustępuje sama bez konieczności przerwania leczenia.¹⁹

Zaburzenia metaboliczne

Stosowanie tikagreloru może prowadzić do hiperurykemii (podwyższone stężenie kwasu moczowego we krwi), co w niektórych przypadkach może skutkować rozwojem dny moczanowej lub dnawego zapalenia stawów. Regularny monitoring parametrów laboratoryjnych u pacjentów z ryzykiem tych zaburzeń jest wskazany.^{górna granica normy w stosunku do stanu wyjściowego poniżej lub zakresie normy). Zwiększenie stężenia kreatyniny o >50% w stosunku do stanu wyjściowego.”>20}

Zaburzenia neurologiczne

Wśród zaburzeń neurologicznych związanych z tikagrelorem występują: zawroty głowy, omdlenia i bóle głowy, które są klasyfikowane jako częste działania niepożądane. Znacznie poważniejszym, choć niezbyt częstym działaniem niepożądanym jest krwotok śródczaszkowy, który może mieć charakter spontaniczny, pourazowy lub związany z procedurami medycznymi.²¹

Reakcje nadwrażliwości

Po wprowadzeniu tikagreloru do obrotu zaobserwowano przypadki reakcji nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy. Są to poważne działania niepożądane, które mogą szybko postępować i zagrażać życiu pacjenta. W razie wystąpienia objawów reakcji nadwrażliwości należy natychmiast przerwać stosowanie leku i wdrożyć odpowiednie leczenie.²²

Zakrzepowa plamica małopłytkowa

Zakrzepowa plamica małopłytkowa jest rzadkim, ale potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniem związanym ze stosowaniem tikagreloru, które zostało zaobserwowane w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Jest to stan charakteryzujący się małopłytkowością, niedokrwistością hemolityczną mikroangiopatyczną, objawami neurologicznymi, dysfunkcją nerek i gorączką.²³