Wskazania do stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach polecić pacjentowi stosowanie tego leku?

Tikagrelor (Ticatrom) w postaci tabletek powlekanych o dawce 90 mg jest lekiem przeciwpłytkowym stosowanym w terapii skojarzonej z kwasem acetylosalicylowym (ASA). Wskazaniem do jego zastosowania jest zapobieganie zdarzeniom sercowo-naczyniowym u dorosłych pacjentów w dwóch głównych sytuacjach klinicznych.¹

Ostry zespół wieńcowy (OZW)

Tikagrelor jest zalecany u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym, obejmującym niestabilną dławicę piersiową oraz zawał mięśnia sercowego zarówno z uniesieniem odcinka ST (STEMI), jak i bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI). Lek należy włączyć do leczenia niezwłocznie po rozpoznaniu OZW, aby zapobiec dalszym incydentom zakrzepowym, które mogą prowadzić do pogorszenia stanu klinicznego pacjenta i zwiększyć ryzyko zgonu.²

Prewencja wtórna po przebytym zawale

Drugim kluczowym wskazaniem do stosowania tikagreloru jest prewencja wtórna u pacjentów z przebytym zawałem mięśnia sercowego w wywiadzie, którzy charakteryzują się wysokim ryzykiem wystąpienia kolejnych zdarzeń sercowo-naczyniowych. W tej grupie pacjentów lek stosuje się w celu długoterminowej profilaktyki przeciwzakrzepowej, zmniejszając ryzyko ponownego zawału, udaru mózgu czy zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych.³

Identyfikacja pacjentów wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego

Przy kwalifikacji pacjenta do terapii tikagrelorem należy ocenić ryzyko sercowo-naczyniowe w oparciu o obecność następujących czynników:

• Wiek ≥65 lat
• Cukrzyca wymagająca farmakoterapii
• Przebyty więcej niż jeden zawał mięśnia sercowego
• Wielonaczyniowa choroba wieńcowa
• Przewlekła choroba nerek z eGFR <60 ml/min/1,73 m²
• Niewydolność serca w wywiadzie

Postać farmaceutyczna i dostępne dawki

Ticatrom jest dostępny w postaci tabletek powlekanych w dwóch dawkach:

• 60 mg – różowe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z wytłoczonym symbolem „60″ po jednej stronie, o średnicy 7,9-8,4 mm
• 90 mg – jasnożółte (mogące mieć pomarańczowy odcień), okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki o średnicy 8,9-9,4 mm

⁴

Znaczenie terapii skojarzonej z ASA

Należy podkreślić, że tikagrelor powinien być zawsze stosowany w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym w celu zapewnienia optymalnej ochrony przeciwzakrzepowej. Schemat skojarzony zapewnia komplementarne mechanizmy działania, gdzie ASA nieodwracalnie hamuje cyklooksygenazę płytkową, a tikagrelor odwracalnie blokuje receptor P2Y₁₂ dla ADP, co prowadzi do skuteczniejszego zahamowania aktywacji i agregacji płytek krwi.⁵

Indywidualizacja leczenia i monitorowanie terapii

Podczas terapii tikagrelorem należy uwzględnić indywidualne ryzyko pacjenta zarówno w zakresie potencjalnych korzyści przeciwzakrzepowych, jak i ryzyka krwawienia. Szczególnej uwagi wymagają:

• Pacjenci w podeszłym wieku
• Osoby z zaburzeniami funkcji nerek
• Pacjenci stosujący wielolekową terapię (potencjalne interakcje)
• Osoby z wywiadem krwawień lub zwiększonym ryzykiem krwotocznym

Tikagrelor w dawce 90 mg jest standardowo stosowany w fazie ostrej i wczesnej po incydencie wieńcowym. W przypadku długoterminowej terapii u pacjentów z przebytym zawałem serca, po pierwszych 12 miesiącach leczenia można rozważyć zmniejszenie dawki do 60 mg dwa razy na dobę, co pozwala na utrzymanie skuteczności przeciwzakrzepowej przy potencjalnie mniejszym ryzyku działań niepożądanych.⁶