Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Teicoplanin Altan

Teicoplanin Altan, jako antybiotyk glikopeptydowy, wymaga zachowania szczególnej ostrożności podczas stosowania oraz monitorowania pacjenta w trakcie terapii. Ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, konieczne jest przestrzeganie określonych środków ostrożności oraz regularne monitorowanie stanu pacjenta.¹

Droga podania i skład

Teikoplaniny nie należy podawać dokomorowo. Należy przestrzegać zalecanych dróg podania leku (dożylnie, domięśniowo lub doustnie). Produkt zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na fiolkę, co oznacza, że lek uznaje się za „wolny od sodu”.²

Reakcje nadwrażliwości

W trakcie stosowania teikoplaniny raportowano ciężkie, zagrażające życiu reakcje nadwrażliwości, które w niektórych przypadkach prowadziły do zgonu (np. wstrząs anafilaktyczny). W przypadku wystąpienia jakichkolwiek objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać leczenie i wdrożyć odpowiednie postępowanie ratunkowe.³

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z rozpoznaną wcześniej nadwrażliwością na wankomycynę, gdyż istnieje ryzyko wystąpienia nadwrażliwości krzyżowej między tymi antybiotykami, włącznie z możliwością wystąpienia zakończonego zgonem wstrząsu anafilaktycznego. Jednakże wcześniejsze wystąpienie tzw. „zespołu czerwonego człowieka” po podaniu wankomycyny nie stanowi bezwzględnego przeciwwskazania do zastosowania teikoplaniny.⁴

Reakcje związane z infuzją

W rzadkich przypadkach, nawet podczas podawania pierwszej dawki leku, obserwowano zespół czerwonego człowieka, który charakteryzuje się następującymi objawami: świąd, pokrzywka, rumień, obrzęk naczynioruchowy, tachykardia, niedociśnienie i duszność. Zatrzymanie lub spowolnienie infuzji zazwyczaj prowadzi do ustąpienia tych objawów. Warto podkreślić, że ryzyko wystąpienia reakcji związanych z infuzją można znacząco ograniczyć poprzez podawanie dawki dobowej nie w formie bolusa, lecz w infuzji trwającej 30 minut.⁵

Ciężkie reakcje pęcherzowe

Podczas stosowania teikoplaniny raportowano zagrażające życiu lub nawet śmiertelne reakcje skórne w postaci zespołu Stevensa-Johnsona (SJS) i toksycznej nekrolizy naskórka (TEN), znanej również jako zespół Lyella. W przypadku pojawienia się objawów przedmiotowych lub podmiotowych SJS lub TEN, takich jak postępująca wysypka często z pęcherzami lub zmianami na błonach śluzowych, należy natychmiast przerwać leczenie teikoplaniną.⁶

Spektrum działania przeciwbakteryjnego

Teikoplanina charakteryzuje się ograniczonym spektrum działania przeciwbakteryjnego, obejmującym głównie bakterie Gram-dodatnie. Z tego powodu nie jest odpowiednia do stosowania w monoterapii niektórych rodzajów zakażeń, chyba że:⁷

• patogen został już zidentyfikowany i potwierdzono jego wrażliwość na teikoplaninę, lub
• istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że najbardziej prawdopodobny patogen lub patogeny będą wrażliwe na leczenie teikoplaniną

Racjonalne stosowanie teikoplaniny powinno uwzględniać jej spektrum działania przeciwbakteryjnego, profil bezpieczeństwa oraz przydatność standardowego leczenia przeciwbakteryjnego w terapii konkretnego pacjenta. Na tej podstawie można przewidywać, że w większości przypadków teikoplaninę będzie można stosować w leczeniu ciężkich zakażeń u pacjentów, u których standardowe leczenie przeciwbakteryjne uznaje się za nieodpowiednie.⁸

Małopłytkowość

U pacjentów leczonych teikoplaniną raportowano występowanie małopłytkowości. W związku z tym zaleca się regularne wykonywanie badań hematologicznych w trakcie terapii, w tym pełnej morfologii krwi.⁹

Nefrotoksyczność

U pacjentów leczonych teikoplaniną zgłaszano nefrotoksyczność i niewydolność nerek. Szczególnej uwagi i regularnego monitorowania wymagają następujące grupy pacjentów:¹⁰

• pacjenci z niewydolnością nerek
• pacjenci otrzymujący teikoplaninę w schemacie podawania wysokiej dawki nasycającej
• pacjenci otrzymujący równocześnie lub sekwencyjnie inne produkty lecznicze o znanym działaniu nefrotoksycznym (np. aminoglikozydy, kolistyna, amfoterycyna B, cyklosporyna, cisplatyna)

Ponieważ teikoplanina jest wydalana głównie przez nerki, u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawki leku.¹¹

Ototoksyczność

Podobnie jak w przypadku innych antybiotyków glikopeptydowych, u pacjentów leczonych teikoplaniną zgłaszano ototoksyczność (głuchota i szumy uszne). Jeśli u pacjenta podczas leczenia teikoplaniną wystąpią objawy przedmiotowe lub podmiotowe zaburzeń słuchu lub uszkodzenia ucha wewnętrznego, należy przeprowadzić dokładną diagnostykę i monitorowanie, zwłaszcza w następujących sytuacjach:¹²

• długotrwałe leczenie
• występowanie niewydolności nerek

Pacjentów otrzymujących teikoplaninę w skojarzeniu lub sekwencyjnie z innymi produktami leczniczymi o znanym działaniu nefrotoksycznym i/lub neurotoksycznym i ototoksycznym (np. aminoglikozydy, kolistyna, amfoterycyna B, cyklosporyna, cisplatyna, furosemid, kwas etakrynowy) należy dokładnie monitorować. W przypadku pogorszenia słuchu konieczna jest ocena stosunku korzyści do ryzyka dalszego stosowania teikoplaniny.¹³

Należy zachować szczególną ostrożność podczas podawania teikoplaniny pacjentom wymagającym skojarzonego leczenia lekami o działaniu ototoksycznym i/lub nefrotoksycznym. W takich przypadkach zaleca się regularne wykonywanie badań hematologicznych oraz ocenę czynności wątroby i nerek.¹⁴

Nadkażenie

Podobnie jak po zastosowaniu innych antybiotyków, długotrwałe stosowanie teikoplaniny może prowadzić do nadmiernego rozwoju drobnoustrojów niewrażliwych na ten antybiotyk. W przypadku wystąpienia nadkażenia podczas terapii należy wdrożyć odpowiednie postępowanie.¹⁵

Rekomendacje dotyczące monitorowania pacjentów podczas terapii