Interakcje leku
Sumamed 125 mg
Azytromycyna, makrolid z grupy azalidów, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o różnym znaczeniu klinicznym. Stosowanie azytromycyny z lekami zobojętniającymi kwas solny zmniejsza maksymalne stężenie leku w surowicy o około 25%, co wymaga zachowania odstępu czasowego między podawaniem. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu azytromycyny z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak cyzapryd i hydroksychlorochina, ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca. Ponadto, azytromycyna może zwiększać stężenia substratów glikoproteiny P, np. digoksyny i kolchicyny, co wymaga monitorowania klinicznego i stężeń tych leków. Interakcje z lekami przeciwwirusowymi (dydanozyna, zydowudyna, efawirenz, indynawir, nelfinawir) są na ogół nieistotne klinicznie, choć nelfinawir zwiększa stężenie azytromycyny bez konieczności modyfikacji dawki. W przypadku cyklosporyny obserwuje się istotne zwiększenie Cmax i AUC0-5, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawki cyklosporyny.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z lekami zobojętniającymi
- Interakcje z lekami wpływającymi na odstęp QT
- Interakcje z substratami glikoproteiny P
- Interakcje z lekami przeciwwirusowymi
- Interakcje z lekami przeciwgrzybiczymi
- Interakcje z lekami immunosupresyjnymi
- Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi
- Interakcje z alkaloidami sporyszu
- Interakcje z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450
- Interakcje z innymi lekami
- Interakcje azytromycyny z alkoholem
- Tabela interakcji azytromycyny z innymi produktami leczniczymi
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Azytromycyna, jako antybiotyk z grupy makrolidów (azalidów), wchodzi w interakcje z różnymi produktami leczniczymi, co może mieć istotne znaczenie kliniczne. Poniżej przedstawiono szczegółowy przegląd interakcji lekowych związanych ze stosowaniem azytromycyny w preparacie Sumamed 125 mg.1
Interakcje z lekami zobojętniającymi
Badania farmakokinetyczne wykazały, że jednoczesne stosowanie leków zobojętniających kwas solny i azytromycyny nie wpływa na całkowitą biodostępność azytromycyny. Zaobserwowano jednak zmniejszenie najwyższego stężenia azytromycyny w surowicy o około 25%. Z tego względu zaleca się, aby pacjenci przyjmujący jednocześnie azytromycynę i leki zobojętniające kwas solny, nie stosowali ich w tym samym czasie.2
Interakcje z lekami wpływającymi na odstęp QT
Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu azytromycyny z lekami, które mogą wydłużać odstęp QT w zapisie EKG, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca. Dotyczy to takich substancji jak:
- Cyzapryd – jednoczesne stosowanie z azytromycyną wymaga ostrożności ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca, ponieważ cyzapryd wydłuża odstęp QT3
- Hydroksychlorochina – azytromycynę należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących hydroksychlorochinę, ponieważ może to zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca związanych z wydłużeniem odstępu QT4
Interakcje z substratami glikoproteiny P
Jednoczesne podawanie azytromycyny z substratami glikoproteiny P może prowadzić do zwiększenia stężenia tych substratów w surowicy. Dotyczy to przede wszystkim:
- Digoksyny – podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny i digoksyny należy brać pod uwagę możliwość zwiększenia stężenia digoksyny w surowicy. Konieczna jest obserwacja kliniczna pacjenta oraz, w stosownych przypadkach, monitorowanie stężenia digoksyny w surowicy, zarówno w trakcie leczenia azytromycyną, jak i po jego zakończeniu5
- Kolchicyny – podobnie jak w przypadku digoksyny, jednoczesne podawanie azytromycyny i kolchicyny może prowadzić do zwiększenia stężenia kolchicyny w surowicy, co wymaga ścisłego monitorowania klinicznego pacjenta6
Interakcje z lekami przeciwwirusowymi
Azytromycyna wchodzi w interakcje z pewnymi lekami przeciwwirusowymi, jednak większość z tych interakcji nie ma istotnego znaczenia klinicznego:
- Dydanozyna (dideoksyinozyna) – podawanie azytromycyny w dawce 1200 mg/dobę równocześnie z dydanozyną w dawce 400 mg/dobę u pacjentów zakażonych HIV nie wpływało na farmakokinetykę dydanozyny w porównaniu z placebo7
- Zydowudyna – podanie azytromycyny w dawce jednorazowej 1000 mg lub w dawkach wielokrotnych (1200 mg lub 600 mg) miało niewielki wpływ na farmakokinetykę zydowudyny w osoczu i jej wydalanie przez nerki. Zaobserwowano jednak, że azytromycyna zwiększa stężenie fosforylowanej zydowudyny (aktywnego metabolitu) w jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej. Znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest w pełni poznane, ale może być korzystne dla pacjenta8
- Efawirenz – jednoczesne stosowanie azytromycyny w pojedynczej dawce 600 mg i efawirenzu w dawce 400 mg na dobę przez 7 dni nie prowadziło do istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych9
- Indynawir – pojedyncza dawka 1200 mg azytromycyny nie wywierała istotnego statystycznie wpływu na farmakokinetykę indynawiru podawanego w dawce 800 mg trzy razy na dobę przez 5 dni10
- Nelfinawir – jednoczesne podawanie azytromycyny w dawce 1200 mg z nelfinawirem w stanie stacjonarnym (750 mg 3 razy na dobę) powodowało zwiększenie stężenia azytromycyny. Nie obserwowano istotnych klinicznie działań niepożądanych i nie jest konieczna modyfikacja dawki11
Interakcje z lekami przeciwgrzybiczymi
Flukonazol – podanie pojedynczej dawki 1200 mg azytromycyny nie wpływało na parametry farmakokinetyczne pojedynczej dawki 800 mg flukonazolu. Całkowite narażenie na działanie azytromycyny i jej okres półtrwania nie zmieniały się podczas jednoczesnego podawania flukonazolu. Zaobserwowano jednak niemające znaczenia klinicznego zmniejszenie maksymalnego stężenia (Cmax) azytromycyny o około 18%.12
Interakcje z lekami immunosupresyjnymi
Cyklosporyna – badanie u zdrowych ochotników, którym podawano doustnie azytromycynę w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni, a następnie cyklosporynę w pojedynczej dawce doustnej 10 mg/kg masy ciała, wykazało istotne zwiększenie maksymalnego stężenia (Cmax) i pola pod krzywą stężenia cyklosporyny w czasie (AUC0-5). Z tego względu, jednoczesne stosowanie tych leków wymaga zachowania ostrożności. Jeśli konieczne jest jednoczesne stosowanie azytromycyny i cyklosporyny, należy monitorować stężenia cyklosporyny i odpowiednio modyfikować jej dawkę.13
Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi
Doustne leki przeciwzakrzepowe z grupy kumaryny (np. warfaryna) – badania farmakokinetyczne wykazały, że podawanie azytromycyny nie zwiększało działania przeciwzakrzepowego warfaryny zastosowanej w pojedynczej dawce 15 mg u zdrowych ochotników. Jednakże obserwowano nasilenie działania przeciwzakrzepowego po jednoczesnym podaniu azytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny. Mimo że nie ustalono związku przyczynowego tego zjawiska, zaleca się zwrócenie szczególnej uwagi na właściwą częstość kontrolnych oznaczeń czasu protrombinowego podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny.14
Interakcje z alkaloidami sporyszu
Ze względu na teoretyczną możliwość zatrucia sporyszem, nie zaleca się jednoczesnego stosowania azytromycyny i pochodnych ergotaminy. Połączenie to może prowadzić do potencjalnie niebezpiecznych interakcji.15
Interakcje z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450
Azytromycyna nie wchodzi w istotne interakcje z układem wątrobowego cytochromu P450. Uważa się, że nie wchodzi ona w interakcje farmakokinetyczne, które obserwuje się dla erytromycyny i innych antybiotyków makrolidowych. W przypadku azytromycyny nie występuje indukcja ani inaktywacja wątrobowego cytochromu P450 poprzez kompleks metabolit-cytochrom.16
Pomimo braku istotnych interakcji z układem cytochromu P450, odnotowano następujące interakcje z lekami metabolizowanymi przez ten układ enzymatyczny:
- Atorwastatyna – jednoczesne podawanie atorwastatyny (10 mg/dobę) i azytromycyny (500 mg/dobę) nie prowadziło do zmiany stężenia atorwastatyny w osoczu. Jednakże po wprowadzeniu do obrotu odnotowano przypadki rabdomiolizy u pacjentów przyjmujących jednocześnie azytromycynę i statyny17
- Karbamazepina – w badaniu interakcji u zdrowych ochotników nie obserwowano istotnego wpływu na stężenia karbamazepiny lub jej aktywnego metabolitu w osoczu podczas jednoczesnego stosowania z azytromycyną18
Interakcje z innymi lekami
- Cetyryzyna – u zdrowych ochotników jednoczesne podawanie przez 5 dni azytromycyny z cetyryzyną w dawce 20 mg nie doprowadziło do interakcji farmakokinetycznej ani do istotnych zmian odstępu QT19
- Cymetydyna – badanie farmakokinetyczne oceniające wpływ pojedynczej dawki cymetydyny (podawanej 2 godziny przed podaniem azytromycyny) na farmakokinetykę azytromycyny nie wykazało żadnych odchyleń parametrów farmakokinetycznych azytromycyny20
- Metyloprednizolon – w badaniach interakcji u zdrowych ochotników azytromycyna nie wykazała istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne metyloprednizolonu21
- Midazolam – u zdrowych ochotników jednoczesne podawanie azytromycyny w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni nie wywarło istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne i farmakodynamiczne midazolamu podawanego w pojedynczej dawce 15 mg22
- Ryfabutyna – jednoczesne stosowanie ryfabutyny i azytromycyny nie miało wpływu na stężenie tych substancji w surowicy. U pacjentów otrzymujących jednocześnie azytromycynę i ryfabutynę obserwowano neutropenię. Chociaż neutropenia wiązała się ze stosowaniem ryfabutyny, nie ustalono związku przyczynowego z jednoczesnym leczeniem azytromycyną23
- Syldenafil – u zdrowych ochotników płci męskiej nie stwierdzono wpływu azytromycyny (500 mg/dobę przez 3 dni) na AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego krążącego metabolitu24
- Terfenadyna – badania farmakokinetyczne nie dostarczyły dowodów na interakcje między azytromycyną a terfenadyną. Rzadko opisywano przypadki, w których nie można było całkowicie wykluczyć możliwości interakcji, jednak brak jednoznacznych dowodów potwierdzających ich występowanie25
- Teofilina – nie ma dowodów na występowanie klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych podczas jednoczesnego podawania azytromycyny i teofiliny zdrowym ochotnikom26
- Triazolam – w badaniu z udziałem 14 zdrowych ochotników jednoczesne podawanie azytromycyny (500 mg w 1. dniu i 250 mg w 2. dniu) oraz triazolamu (0,125 mg w 2. dniu) nie wywarło istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne triazolamu w porównaniu do triazolamu podawanego z placebo27
- Trimetoprim i sulfametoksazol – jednoczesne stosowanie trimetoprimu i sulfametoksazolu (160 mg i 800 mg) przez 7 dni wraz z azytromycyną w dawce 1200 mg w 7. dniu nie miało wpływu na maksymalne stężenia, całkowite narażenie na działanie leku ani wydalanie nerkowe trimetoprimu i sulfametoksazolu. Stężenia azytromycyny w osoczu były porównywalne z obserwowanymi w innych badaniach28
Interakcje azytromycyny z alkoholem
Jednoczesne stosowanie azytromycyny i alkoholu nie zostało szczegółowo przebadane w kontekście interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Niemniej jednak, należy rozważyć następujące aspekty:
- Wpływ na układ pokarmowy – zarówno azytromycyna, jak i alkohol mogą powodować podrażnienie błony śluzowej żołądka. Jednoczesne stosowanie obu substancji może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha czy biegunka
- Wpływ na wątrobę – azytromycyna jest metabolizowana w wątrobie, podobnie jak alkohol. Jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie azytromycyny może zwiększać obciążenie wątroby, szczególnie u pacjentów z istniejącymi już chorobami tego narządu
- Skuteczność leczenia – spożywanie alkoholu może osłabiać układ odpornościowy, co potencjalnie może zmniejszać skuteczność leczenia przeciwbakteryjnego
Z tych względów, mimo braku bezpośrednich przeciwwskazań, zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii azytromycyną. Jest to szczególnie istotne w przypadku pacjentów ze schorzeniami wątroby, przewodu pokarmowego lub u osób przyjmujących inne leki, które mogą wchodzić w interakcje zarówno z azytromycyną, jak i z alkoholem.
Tabela interakcji azytromycyny z innymi produktami leczniczymi
| Lek/Substancja | Opis interakcji | Poziom ważności interakcji | Zalecenia kliniczne |
|---|---|---|---|
| Leki zobojętniające kwas solny | Zmniejszenie maksymalnego stężenia azytromycyny w surowicy o 25%, bez wpływu na całkowitą biodostępność | Umiarkowany | Zachować odstęp czasowy między przyjmowaniem leków |
| Cyzapryd | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca związanych z wydłużeniem odstępu QT | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność |
| Hydroksychlorochina | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca związanych z wydłużeniem odstępu QT | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność |
| Digoksyna | Zwiększenie stężenia digoksyny w surowicy | Wysoki | Monitorowanie kliniczne i stężenia digoksyny |
| Kolchicyna | Zwiększenie stężenia kolchicyny w surowicy | Wysoki | Monitorowanie kliniczne |
| Doustne leki przeciwzakrzepowe (pochodne kumaryny) | Nasilenie działania przeciwzakrzepowego | Wysoki | Częste kontrole czasu protrombinowego |
| Alkaloidy sporyszu (np. ergotamina) | Teoretyczne ryzyko zatrucia sporyszem | Wysoki | Jednoczesne stosowanie nie jest zalecane |
| Cyklosporyna | Zwiększenie Cmax i AUC0-5 cyklosporyny | Wysoki | Monitorowanie stężenia cyklosporyny, ewentualna modyfikacja dawki |
| Nelfinawir | Zwiększenie stężenia azytromycyny | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Atorwastatyna i inne statyny | Brak wpływu na stężenie atorwastatyny, ale odnotowano przypadki rabdomiolizy przy jednoczesnym stosowaniu | Umiarkowany | Monitorowanie objawów rabdomiolizy |
| Zydowudyna | Zwiększenie stężenia fosforylowanej zydowudyny w jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej | Niski do umiarkowanego | Potencjalnie korzystne, monitorowanie kliniczne |
| Ryfabutyna | Obserwowano neutropenię, ale nie ustalono związku przyczynowego | Umiarkowany | Monitorowanie morfologii krwi |
| Alkohol | Potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i obciążenie wątroby | Umiarkowany | Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii |
| Flukonazol | Zmniejszenie Cmax azytromycyny o 18% bez znaczenia klinicznego | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Karbamazepina | Brak istotnego wpływu na stężenia karbamazepiny lub jej aktywnego metabolitu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Cetyryzyna | Brak interakcji farmakokinetycznej i wpływu na odstęp QT | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Dydanozyna | Brak wpływu na farmakokinetykę dydanozyny | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Efawirenz | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Indynawir | Brak istotnego wpływu na farmakokinetykę indynawiru | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Metyloprednizolon | Brak istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne metyloprednizolonu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Midazolam | Brak istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne i farmakodynamiczne midazolamu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Syldenafil | Brak wpływu na AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego metabolitu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Terfenadyna | Brak jednoznacznych dowodów na interakcje | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Teofilina | Brak klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Triazolam | Brak istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne triazolamu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Trimetoprim i sulfametoksazol | Brak wpływu na parametry farmakokinetyczne trimetoprimu i sulfametoksazolu | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
| Cymetydyna | Brak wpływu na parametry farmakokinetyczne azytromycyny | Niski | Modyfikacja dawki nie jest konieczna |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania