Interakcje leku
Rosufy 40 mg
Rozuwastatyna, będąca substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą znacząco zwiększać jej ekspozycję (AUC) i ryzyko miopatii. Najistotniejsze klinicznie interakcje dotyczą cyklosporyny (↑7,1-krotne AUC, przeciwwskazane łączne stosowanie), inhibitorów proteaz takich jak atazanawir/rytonawir (↑3,1-krotne AUC, maksymalna dawka rozuwastatyny 10 mg) oraz fibratów, zwłaszcza gemfibrozylu (↑1,9-krotne AUC, dawka 40 mg przeciwwskazana). Inhibitory enzymów CYP450 mają minimalny wpływ na metabolizm rozuwastatyny, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych z tego mechanizmu. Leki zobojętniające obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, a erytromycyna zmniejsza AUC o 20% i Cmax o 30%, prawdopodobnie przez zwiększenie motoryki przewodu pokarmowego. W przypadku konieczności łącznego stosowania leków zwiększających ekspozycję na rozuwastatynę, zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 5 mg i nie przekraczanie dawki odpowiadającej ekspozycji przy standardowej dawce 40 mg.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Rosufy, wchodzi w interakcje z wieloma lekami, suplementami oraz innymi substancjami, co może prowadzić do istotnych klinicznie konsekwencji. Znajomość tych interakcji jest niezbędna do zapewnienia skuteczności i bezpieczeństwa terapii.1
Mechanizm interakcji rozuwastatyny
Rozuwastatyna jest substratem dla specyficznych białek transportujących, w tym dla wątrobowego transportera wychwytującego OATP1B1 oraz dla transportera wypływu odkomórkowego BCRP. Inhibitory tych białek transportujących powodują zwiększenie stężenia rozuwastatyny w osoczu, co może zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie miopatii.2
W przeciwieństwie do niektórych innych statyn, rozuwastatyna w niewielkim stopniu metabolizowana jest przez enzymy cytochromu P450. Z badań in vivo oraz in vitro wynika, że nie wykazuje ona istotnego działania hamującego lub pobudzającego izoenzymy tego układu. Z tego względu interakcje międzylekowe wynikające z metabolizmu przy udziale cytochromu P450 są znacznie mniej prawdopodobne w przypadku rozuwastatyny.3
Interakcje wymagające modyfikacji dawkowania
Gdy konieczne jest równoległe stosowanie leku Rosufy z produktami leczniczymi zwiększającymi ekspozycję na rozuwastatynę, niezbędne jest odpowiednie dostosowanie dawki. W przypadku spodziewanego około 2-krotnego lub większego zwiększenia ekspozycji (AUC), leczenie należy rozpocząć od dawki 5 mg raz na dobę. Maksymalna dawka dobowa leku Rosufy powinna być dostosowana tak, aby przewidywana ekspozycja na rozuwastatynę nie przekroczyła wartości obserwowanej przy standardowej dawce 40 mg leku przyjmowanej bez leków wchodzących w interakcje.4
Istotne interakcje z lekami
Cyklosporyna powoduje około 7-krotne zwiększenie powierzchni pola pod krzywą (AUC) rozuwastatyny. Jednoczesne stosowanie tych leków jest przeciwwskazane. Co ważne, rozuwastatyna nie wpływa na stężenie cyklosporyny w osoczu.5
Inhibitory proteaz (np. atazanawir/rytonawir) mogą znacząco zwiększać ekspozycję na rozuwastatynę. Na przykład, jednoczesne zastosowanie rozuwastatyny w dawce 10 mg oraz kombinacji 300 mg atazanawiru i 100 mg rytonawiru powoduje około trzykrotne zwiększenie AUC i siedmiokrotne zwiększenie Cmax rozuwastatyny. Dokładny mechanizm tej interakcji nie jest w pełni poznany.6
Leki zmniejszające stężenie lipidów – jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i gemfibrozylu powoduje 2-krotne zwiększenie stężenia maksymalnego (Cmax) oraz AUC rozuwastatyny. Choć nie należy spodziewać się istotnych interakcji farmakokinetycznych z fenofibratem, mogą wystąpić interakcje farmakodynamiczne. Warto podkreślić, że jednoczesne stosowanie leków z grupy fibratów i rozuwastatyny w dawce 40 mg jest przeciwwskazane, ze względu na zwiększone ryzyko miopatii.7
Ezetymib w dawce 10 mg stosowany jednocześnie z rozuwastatyną powoduje 1,2-krotne zwiększenie AUC dla rozuwastatyny u pacjentów z hipercholesterolemią. Należy pamiętać, że nie można wykluczyć interakcji farmakodynamicznej pod względem występowania działań niepożądanych.8
Leki przeciw nadkwaśności zawierające wodorotlenek glinu i magnezu mogą zmniejszać stężenie rozuwastatyny w osoczu o około 50%. Efekt ten jest mniejszy, gdy leki zobojętniające są przyjmowane 2 godziny po zastosowaniu rozuwastatyny.9
Erytromycyna stosowana jednocześnie z rozuwastatyną powoduje zmniejszenie AUC rozuwastatyny o 20% i stężenia maksymalnego Cmax o 30%. Prawdopodobnie jest to spowodowane zwiększeniem motoryki przewodu pokarmowego po zastosowaniu erytromycyny.10
Kwas fusydowy stosowany ogólnoustrojowo w połączeniu z rozuwastatyną może zwiększać ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy. Mechanizm tej interakcji nie jest w pełni poznany. Jeśli leczenie kwasem fusydowym jest konieczne, stosowanie rozuwastatyny należy przerwać na cały okres terapii kwasem fusydowym.11
Wpływ rozuwastatyny na równolegle stosowane leki
Antagoniści witaminy K (np. warfaryna) – rozpoczęcie leczenia rozuwastatyną lub zwiększenie jej dawki u pacjentów leczonych jednocześnie antagonistami witaminy K może powodować zwiększenie międzynarodowego wskaźnika normalizowanego (INR). Podobnie, zmniejszenie dawki rozuwastatyny lub zaprzestanie jej podawania może powodować zmniejszenie INR. W takich przypadkach konieczne jest regularne monitorowanie wartości INR.12
Doustne środki antykoncepcyjne i hormonalna terapia zastępcza (HTZ) – stosowanie rozuwastatyny jednocześnie z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi powoduje zwiększenie AUC etynyloestradiolu o 26% i norgestrelu o 34%. Te zmiany w stężeniach należy uwzględnić podczas ustalania dawki środka antykoncepcyjnego. Warto zaznaczyć, że brak jest danych farmakokinetycznych dotyczących jednoczesnego stosowania rozuwastatyny i HTZ, jednak leki te były stosowane jednocześnie i dobrze tolerowane przez wiele pacjentek biorących udział w badaniach klinicznych.13
Digoksyna – na podstawie przeprowadzonych badań dotyczących interakcji można stwierdzić, że nie występują klinicznie istotne interakcje między rozuwastatyną a digoksyną.14
Interakcje z alkoholem
Rozuwastatyna, podobnie jak inne statyny, jest metabolizowana głównie w wątrobie. Spożywanie alkoholu podczas terapii rozuwastatyną może potencjalnie zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, gdyż alkohol sam w sobie wywiera toksyczny wpływ na ten narząd.
Choć nie przeprowadzono specyficznych badań interakcji rozuwastatyny z alkoholem, zaleca się ostrożność i ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii lekiem Rosufy. Jest to szczególnie istotne u pacjentów z istniejącymi wcześniej chorobami wątroby, u osób przyjmujących wysokie dawki rozuwastatyny (40 mg) oraz u pacjentów stosujących jednocześnie inne leki hepatotoksyczne.
Ponadto, regularne i nadmierne spożycie alkoholu może prowadzić do:
- Zwiększenia ryzyka działań niepożądanych ze strony układu mięśniowego – alkohol może nasilać objawy miopatii
- Podwyższenia aktywności enzymów wątrobowych, co może utrudniać monitorowanie bezpieczeństwa terapii rozuwastatyną
- Zmniejszenia skuteczności terapii hipolipemizującej – alkohol może wpływać na metabolizm lipidów
Z powyższych względów pacjentom otrzymującym Rosufy zaleca się unikanie regularnego spożywania alkoholu, a przynajmniej jego znaczne ograniczenie.
Przegląd najważniejszych interakcji leku Rosufy
| Lek/substancja | Wpływ na ekspozycję rozuwastatyny | Mechanizm interakcji | Poziom istotności | Zalecenia kliniczne |
|---|---|---|---|---|
| Cyklosporyna | ↑ 7,1-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja białek transportujących (OATP1B1, BCRP) | Bardzo wysoki | Jednoczesne stosowanie przeciwwskazane |
| Regorafenib | ↑ 3,8-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja BCRP | Wysoki | Maksymalna dawka Rosufy 10 mg |
| Atazanawir/rytonawir | ↑ 3,1-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja białek transportujących | Wysoki | Maksymalna dawka Rosufy 10 mg |
| Symeprewir | ↑ 2,8-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Wysoki | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10 mg |
| Welpataswir | ↑ 2,7-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Wysoki | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10 mg |
| Ombitaswir/parytaprewir/rytonawir/dazabuwir | ↑ 2,6-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Wysoki | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10 mg |
| Grazoprewir/elbaswir | ↑ 2,3-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Umiarkowany do wysokiego | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10 mg |
| Glekaprewir/pibrentaswir | ↑ 2,2-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Umiarkowany do wysokiego | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10 mg |
| Lopinawir/rytonawir | ↑ 2,1-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja białek transportujących | Umiarkowany do wysokiego | Dawkę Rosufy ograniczyć do 10-20 mg |
| Gemfibrozyl | ↑ 1,9-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja wychwytywania wątrobowego, interakcja farmakodynamiczna |
Umiarkowany do wysokiego | Dawka 40 mg przeciwwskazana, maksymalna dawka Rosufy 20 mg |
| Eltrombopag | ↑ 1,6-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja OATP1B1/BCRP | Umiarkowany | Ostrożność, ewentualne zmniejszenie dawki |
| Darunawir/rytonawir | ↑ 1,5-krotne zwiększenie AUC | Inhibicja białek transportujących | Umiarkowany | Ostrożność, ewentualne zmniejszenie dawki |
| Ezetymib | ↑ 1,2-krotne zwiększenie AUC | Interakcja farmakokinetyczna i potencjalnie farmakodynamiczna |
Niski do umiarkowanego | Monitorować działania niepożądane |
| Kwas fusydowy | Brak danych farmakokinetycznych | Interakcja farmakodynamiczna – zwiększone ryzyko miopatii |
Wysoki | Przerwać stosowanie Rosufy na czas terapii kwasem fusydowym |
| Erytromycyna | ↓ 20% AUC i ↓ 30% Cmax | Zwiększenie motoryki przewodu pokarmowego | Niski | Bez konieczności modyfikacji dawki |
| Leki zobojętniające | ↓ 50% stężenia rozuwastatyny | Zmniejszone wchłanianie z przewodu pokarmowego | Umiarkowany | Przyjmować z 2-godzinnym odstępem |
| Alkohol | Brak bezpośrednich danych | Potencjalnie zwiększone ryzyko hepatotoksyczności | Niski do umiarkowanego | Ograniczyć spożycie alkoholu |
| Doustne środki antykoncepcyjne | ↑ 26% AUC etynyloestradiolu ↑ 34% AUC norgestrelu |
Wpływ na metabolizm hormonów | Niski | Uwzględnić przy ustalaniu dawki antykoncepcji |
| Antagoniści witaminy K (np. warfaryna) | Wpływ na INR | Interakcja farmakodynamiczna | Umiarkowany | Monitorowanie INR przy rozpoczynaniu, zmianie dawki lub odstawianiu Rosufy |
Interakcje u populacji specjalnych
W przypadku dzieci i młodzieży, dostępne dane dotyczące interakcji są ograniczone. Badania interakcji rozuwastatyny zostały przeprowadzone głównie u pacjentów dorosłych, dlatego zakres i stopień interakcji w populacji pediatrycznej nie są dokładnie określone. Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu rozuwastatyny u dzieci i młodzieży w połączeniu z innymi lekami.15
U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek interakcje lekowe mogą mieć bardziej nasilony charakter, ze względu na zmienioną farmakokinetykę rozuwastatyny w tych grupach chorych. Należy rozważyć zredukowanie dawki początkowej oraz ścisłe monitorowanie pacjenta.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania