Właściwości farmakokinetyczne leku Ranmet XR

Ranmet XR jest dostępny w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu zawierających chlorowodorek metforminy w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg (odpowiednio 390 mg, 585 mg i 780 mg metforminy). Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tego preparatu.¹

Wchłanianie

Po doustnym podaniu tabletki o przedłużonym uwalnianiu wchłanianie metforminy jest znacząco opóźnione w porównaniu z tabletkami o natychmiastowym uwalnianiu. Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (T_max) dla formy o przedłużonym uwalnianiu wynosi 7 godzin, podczas gdy dla postaci o natychmiastowym uwalnianiu T_max wynosi 2,5 godziny.²

W stanie stacjonarnym, podobnie jak w przypadku postaci o natychmiastowym uwalnianiu, maksymalne stężenie leku w osoczu (C_max) oraz pole pod krzywą stężenia leku w czasie (AUC) nie wzrastają proporcjonalnie do podanej dawki. Wartość AUC po podaniu doustnym jednorazowej dawki 2000 mg metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna do wartości obserwowanej po podaniu 1000 mg metforminy w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu, przyjmowanych dwa razy na dobę.³

Zmienność wewnątrzosobnicza parametrów C_max i AUC dla metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna do zmienności obserwowanej przy podawaniu metforminy w tabletkach o natychmiastowym uwalnianiu.⁴

Wpływ posiłku na parametry farmakokinetyczne

Podawanie tabletek o przedłużonym uwalnianiu na czczo powoduje zmniejszenie AUC o 30%, bez wpływu na C_max i T_max. Natomiast skład posiłków praktycznie nie wpływa na średnie wchłanianie metforminy z produktu o przedłużonym uwalnianiu.⁵

W przypadku metforminy 1000 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, podawanych po posiłku, obserwuje się znaczne zwiększenie AUC o 77% oraz zwiększenie C_max o 26%. Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (T_max) jest nieznacznie wydłużony o około 1 godzinę.⁶

Szczegółowe parametry farmakokinetyczne

Po wielokrotnym podawaniu metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, w dawkach do 2000 mg, nie obserwuje się kumulacji leku w organizmie.⁷

Podanie pojedynczej dawki 1000 mg metforminy w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu po posiłku powoduje osiągnięcie średniego maksymalnego stężenia w osoczu na poziomie 1214 ng/ml, uzyskiwanego średnio w ciągu 5 godzin (zakres od 4 do 10 godzin).⁸

Wykazano biorównoważność metforminy 1000 mg w postaci tabletki o przedłużonym uwalnianiu do metforminy 500 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu podawanych w dawce 1000 mg (2 tabletki po 500 mg), zarówno w odniesieniu do C_max, jak i AUC, u zdrowych ochotników po posiłku i na czczo.⁹

Dystrybucja

Metformina w nieznacznym stopniu wiąże się z białkami osocza. Przenika natomiast do erytrocytów (krwinek czerwonych), które są prawdopodobnie drugim kompartmentem dystrybucji tego leku. Maksymalne stężenie metforminy we krwi jest mniejsze niż w osoczu i występuje w przybliżeniu w tym samym czasie. Średnia objętość dystrybucji (V_d) metforminy mieści się w zakresie od 63 do 276 litrów.¹⁰

Metabolizm

Metformina jest wydalana z moczem w postaci niezmienionej. U ludzi nie zidentyfikowano żadnych metabolitów tego leku.¹¹

Wydalanie

Klirens nerkowy metforminy przekracza 400 ml/min, co wskazuje, że substancja ta jest wydalana zarówno w wyniku przesączania kłębuszkowego, jak i wydzielania kanalikowego. Po podaniu doustnym okres półtrwania eliminacji metforminy wynosi około 6,5 godziny.¹²

W przypadku zaburzenia czynności nerek, klirens nerkowy metforminy jest zmniejszony proporcjonalnie do klirensu kreatyniny. Prowadzi to do wydłużenia okresu półtrwania leku, a w konsekwencji do zwiększenia stężenia metforminy w osoczu.¹³

Właściwości farmakokinetyczne w szczególnych grupach pacjentów

Niewydolność nerek

Dostępne dane dotyczące pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek są ograniczone i niewystarczające do wiarygodnego oszacowania ogólnoustrojowej ekspozycji na metforminę w tej grupie w porównaniu z pacjentami o prawidłowej czynności nerek. Z tego powodu dostosowanie dawki należy rozważać indywidualnie, kierując się skutecznością kliniczną oraz tolerancją leku u danego pacjenta.¹⁴